Saturday, February 25, 2017

ထိုင္းႏိုင္ငံက ဓမၼကာယဂိုဏ္း

အခုတေလာ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔ ဓမၼကာယဂိုဏ္း ရဟန္းေတာ္ေတြအၾကား ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္မႈေတြ ျဖစ္ေနတဲ့ သတင္းေတြကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္အထိ ျမန္မာျပည္ ၂၀၀၇ ေ႐ႊဝါေရာင္အေရးအခင္းကို ႏွိမ္နင္းတာေလာက္ ရက္စက္ရမ္းကားမႈမ်ိဳး မေတြ႔ရေပမယ့္၊ ဗုဒၶဘာသာဝင္တစ္ဦး အေနနဲ႔ေတာ့ စိတ္မခ်မ္းေျမ့စရာ ျဖစ္ရပါတယ္။

ျပႆနာရဲ႕ အရင္းအျမစ္က ဓမၼကာယေက်ာင္းတိုက္ ဆရာေတာ္ကို ေငြေၾကးခဝါခ်မႈေတြ၊ အလြဲသံုးစားမႈေတြေၾကာင့္ ရွာေဖြဖမ္းဆီးဖို႔ ႀကိဳးစားရာကေန အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔ ဓမၼကာယဂိုဏ္း ရဟန္းေတာ္ေတြ၊ တပည့္သာဝကေတြ အၾကား ႏွစ္ဖက္တင္းမာမႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့တာပါ။ ဓမၼကာယဂိုဏ္းကို အလြန္ စည္းစနစ္က်နၿပီး၊ ရာေထာင္ခ်ီတဲ့ စုေပါင္း ဆြမ္းေလာင္းလွဴပြဲ၊ စုေပါင္း တရားထိုင္ပြဲ၊ စုေပါင္း ရဟန္းခံပြဲေတြ စီစဥ္က်င္းပတာကို သတိထားမိေပမယ့္ ဓမၼကာယဂိုဏ္းအေၾကာင္း ဂဃဏနေတာ့ မသိပါဘူး။ အခ်ိဳ႕စာနယ္ဇင္းေတြမွာ ဓမၼကာယေက်ာင္းတိုက္က ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း သက္ဆင္နဲ႔ ပတ္သက္မႈေတြရွိေနတယ္၊ ေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္ ဖရာဓမၼဇေယာ (Dhammajayo) က ဟစ္တလာကို အားက်သူတစ္ဦး ျဖစ္ၿပီး ဓမၼကာယဂိုဏ္းကို နာဇီပါတီ ဆန္ဆန္ ဖြဲ႕စည္း တည္ေထာင္ထားတယ္၊ ေထရဝါဒဗုဒၶဘာသာကေန ေသြဖီတယ္ ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္မ်ိဳးေတြ ေရးတာကိုလည္း ဖတ္ရပါတယ္။ ၁၉၉၉-ခုႏွစ္ေလာက္ ကတည္းက ဓမၼကာယဂိုဏ္းကို အေရးယူေပးဖို႔ ထိုင္းသံဃမဟာနာယကကို တုိင္ၾကားခံခဲ့ရပါတယ္။ သံဃမဟာနာယကက စစ္ေဆးၿပီးတဲ့ေနာက္ လူဝတ္လဲရေလာက္ေအာင္ ႀကီးေလးတဲ့ ဝိနည္းခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြမရွိဘူး၊ ဒါေပမယ့္ အဘိဓမၼာ သင္ၾကားတဲ့ ေက်ာင္းထူေထာင္ဖို႔၊ ဝိပႆနာကို ပိုၿပီး အေလးေပးဖို႔၊ ဝိနည္းေတာ္နဲ႔ သံဃာ့အဖြဲ႔အစည္းေတြရဲ႕ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒေတြကို တိတိက်က်လုိက္နာဖို႔ဆိုတဲ့ ညႊန္ၾကားခ်က္ပဲ ထုတ္ေပးခဲ့ပါတယ္။ ပိဋကတ္သံုးပံုက ၿပီးျပည့္စံုမႈ မရွိေသးဖူးဆိုတဲ့ ဓမၼကာယ ေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္ရဲ႕ စကားေၾကာင့္လည္း ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာနကေနၿပီး တရားစြဲဆိုမႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဓမၼကာယဂိုဏ္းရဲ႕ ဗုဒၶျမတ္စြာရဲ႕ အနတၱေဒသနာနဲ႔ ဆန္႔က်င္တဲ့ True Self (ပရမအတၱ) ဆန္ဆန္ေဟာေျပာခ်က္ေတြ၊ နိဗၺာန္ကို ေရာင္းကုန္ပစၥည္းတခုလို ေဟာေျပာခ်က္ေတြေၾကာင့္ အခ်ိဳ႕ ထိုင္းဗုဒၶဘာသာဝင္ေတြက စိတ္ပူၾကပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ သံဃာထုကို ဒီဂိုဏ္းက ၾသဇာလႊမ္းမိုးသြားမွာကို စိုးရိမ္ေနၾကလို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ဓမၼကာယဂိုဏ္းရဲ႕ အယူဝါဒ အေၾကာင္းကို အင္တာနက္ေပၚမွာ အနည္းငယ္ ရွာေဖြဖတ္မိပါတယ္။ ပထမေတြ႔တာကေတာ့ ၂၀၁၂ခုႏွစ္ထုတ္ Journal of Buddhist Ethics အတြဲ ၁၉မွာ ပါတဲ့ Esoteric Teaching of Wat Phra Dhammakāya ဆိုတဲ့ စာတမ္းပါ။ ေရးတဲ့သူက ထိုင္းႏိုင္ငံ Thammasat University က ပါေမာကၡ ေဒါက္တာမေနာ (Mano Mettanando Laohavanich) ပါ။ Journal of Buddhist Ethics ဆိုတာက အဆင့္အတန္းရွိတဲ့ ဗုဒၶဘာသာဆိုင္ရာ ပညာေရးဂ်ာနယ္ တစ္ေစာင္ျဖစ္ေပမယ့္၊ ေဒါက္တာမေနာက ယခင္ ဓမၼကာယဂိုဏ္းမွာ ဦးေဆာင္ဆရာေတာ္ တပါးျဖစ္ခဲ့ၿပီး ေနာင္မွာ ေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္နဲ႔ သေဘာကြဲလြဲၿပီး ဂိုဏ္းက ထြက္လာခဲ့သူတစ္ဦး ျဖစ္တာေၾကာင့္ သူ႔စာတမ္းက ရာခိုင္ႏႈန္းျပည့္ အဂတိကင္းမယ္လို႔ေတာ့ မထင္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဓမၼကာယဂိုဏ္းရဲ႕ အတြင္းစည္းမွာ ေနခဲ့ဖူးသူတစ္ေယာက္ရဲ႕ အေတြ႔အႀကံဳနဲ႔ အျမင္ေတြကေတာ့ စိတ္ဝင္စားစရာ ျဖစ္မွာပါ။
ထိုင္းဆရာေတာ္ စႏၵသာေရာ (1884-1959) ရဲ႕ “ဝိဇၨာ ဓမၼကာယ” ဆိုတဲ့ တႏၲရဆန္ဆန္ ကမၼ႒ာန္းနည္းကို အေျခခံၿပီး တည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ ေက်ာင္းတုိက္ျဖစ္လို႔ ဓမၼကာယေက်ာင္းတိုက္လို႔ အမည္ေပးထားတာပါ။ ဒီကမၼ႒ာန္းက ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ကိုယ္တိုင္ သမၼာသမၺဳဒၶဘုရား အျဖစ္ေရာက္ေအာင္ က်င့္သံုးခဲ့တဲ့ ကမၼ႒ာန္းနည္း ျဖစ္တယ္။ ဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္ စံဝင္ၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ၅၀၀ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေပ်ာက္ကြယ္ခဲ့ရၿပီး၊ ဒီနည္းကို ဆရာေတာ္စႏၵသာေရာက ျပန္လည္ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ၁၉၇၂ ခုႏွစ္မွာ ဓမၼဒါယာဒ (တရားအေမြ) လို႔အမည္ေပးထားတဲ့ ထိုင္းႏိုင္ငံတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသားေတြအတြက္ ေႏြရာသီတရားစခန္းက ဓမၼကာယေက်ာင္းတိုက္ရဲ႕ ပြဲဦးထြက္ ေအာင္ျမင္မႈကို ရေစခဲ့ပါတယ္။

အလြန္ သန္႔ရွင္းသပ္ၿပီး စည္းကမ္းတက်ရွိတာ၊ စနစ္တက် က်င္းပတဲ့ ဘာသာေရးအခမ္းအနားေတြ၊ ေသေသသပ္သပ္ ႐ုိက္ႏွိပ္ထားတဲ့ စာအုပ္စာတမ္းေတြက ဓမၼကာယေက်ာင္းတိုက္ကို ေရာက္လာတဲ့ လူသစ္ေတြအတြက္ အထင္ႀကီးေလးစား ၾကည္ညိဳသဒၶါပြားၾကမွာ မလြဲပါ။ လူသစ္တန္းမွာ သင္ၾကားေပးတဲ့ ဗုဒၶဘာသာစာေပေတြကေတာ့ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ရွိတဲ့ ေထရဝါဒဗုဒၶဘာသာ အစဥ္အလာနဲ႔ ထူးထူးျခားျခား ကြဲလြဲတာမ်ိဳး မရွိဘဲ၊ ဒါန၊ သီလ၊ ဘာဝနာနဲ႔ ကံ ကံ၏အက်ိဳးကို သင္ၾကားေပးပါတယ္။ အေျခခံကမၼ႒ာန္း အေနနဲ႔ကေတာ့ မိမိရဲ႕ ဝမ္းဗုိက္ ခ်က္တိုင္အထက္ လက္ႏွစ္သစ္ေလာက္ေနရာမွာ ဖန္လံုးမွန္လံုး ျဖစ္ျဖစ္ ဖန္သားဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္တစ္ဆူ ျဖစ္ျဖစ္ကို စိတ္နဲ႔ ျမင္ေအာင္ၾကည့္ၿပီး၊ ႏႈတ္ကေန “သမၼာ-အရဟံ” ဆိုတဲ့ မႏၲန္ကို ႐ြတ္ပြားရတဲ့ သမထကမၼ႒ာန္းကို ေပးပါတယ္။
အေျခခံအဆင့္ကို ပိုင္ႏိုင္ၿပီးတဲ့ သူေတြကိုေတာ့ “ဝိဇၨာ ဓမၼကာယ” ကို စတင္သင္ၾကားေပးပါတယ္။ အဆင့္ျမင့္ကမၼ႒ာန္းနဲ႔ ဓမၼကာယကို ဆိုက္ေအာင္ အားထုတ္ရပါတယ္။ နိဗၺာန္အယူအဆက ေထရဝါဒဗုဒၶဘာသာနဲ႔ မတူဘဲ၊ မဟာယာန သုခဝတီဘံု၊ ဓမၼကာယ စတဲ့အယူအဆေတြနဲ႔ နည္းနည္း ဆင္ပါတယ္။ နိဗၺာန္က အခ်င္းယူဇနာ 41,330,000 ရွိၿပီး အလြန္ ထြန္းလင္းေတာက္ပေနတဲ့ ဖန္သားလံုးသ႑ာန္ ဘံုဗိမၼာန္ႀကီးတစ္ခု ျဖစ္တယ္၊ အတိတ္ အနာဂတ္ ပစၥဳပၸန္မွာ ပြင့္ေတာ္မူတဲ့ ဘုရားရွင္တို႔ရဲ႕ ဓမၼကာယကေတြပဲ ဒီနိဗၺာန္ဘံုမွာ စံေနတယ္၊ နိဗၺာန္၊ ေလာကနဲ႔ ဓမၼကာယအလင္းကို Phra Ton-thād က ဖန္ဆင္းခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Phra Ton-thād ဆိုတာက စၾကာဝဠာအစ အေမွာင္ထုထဲမွာ ထြက္ေပၚလာတဲ့ ကမၼာဦး ဓမၼကာယအလင္းပါ။ Phra Ton-thād ကေန နိဗၺာန္နဲ႔ ေလာကႀကီးကို ဖန္ဆင္းပံုကို ဒီဃနိကာယ္က အဂၢညသုတ္နဲ႔ သမၼာက်မ္းစာက ကမ႓ာဦးက်မ္း ဆန္ဆန္ ရွင္းျပထားတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ Phra Ton-thād ဆိုတဲ့ ကမၼာဦး ဓမၼကာယအလင္း သေဘာတရားက ဝိဇၨာယာနဗုဒၶဘာသာက အာဒိဗုဒၶ (ပထမဆံုးဘုရား) မဟာဝိေရာစနဗုဒၶ ဆိုတဲ့ အယူအဆေတြနဲ႔လည္း ဆင္ပါတယ္။

ဓမၼကာယ အလင္းဖက္ေတာ္သားေတြနဲ႔ မာရ္နတ္ရဲ႕ အေမွာင္ဖက္သားေတြရဲ႕ ေနာက္ဆံုးတိုက္ပြဲမွာ ဓမၼကာယကအႏိုင္ရၿပီး တစ္ေလာကလံုးက အစုလိုက္အၿပံဳလိုက္ သံသရာကေန လြတ္ေျမာက္ၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဓမၼကာယရဲ႕ ေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္ ဖရာဓမၼဇေယာက ဒီတိုက္ပြဲကို ေခါင္းေဆာင္ဖို႔အတြက္ Phra Ton-thād ကေန သူ႔ကို ေစလႊတ္လိုက္တာလို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒါေတြက ေဒါက္တာမေနာရဲ႕ စာတမ္းမွာပါတဲ့ ဓမၼကာယဂိုဏ္းရဲ႕ အယူဝါဒတခ်ိဳ႕ ျဖစ္ပါတယ္။ ေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္ ဖရာဓမၼဇေယာက “ဟစ္တလာ” ကို အားက်ၿပီး နာဇီပါတီဆန္ဆန္ ၾသဇာအာဏာ ထူေထာင္ေနပံု ေရးထားေတြကေတာ့ အဂတိ ကင္းေကာင္းမွ ကင္းမယ္လို႔ ထင္ရပါတယ္။ ေငြေၾကး အရႈပ္ေတာ္ပံုကိစၥနဲ႕ ၾသဇာအာဏာထူေထာင္တဲ႔ကိစၥ၊ Cult ဆန္ဆန္ ကိုးကြယ္မႈ၊ စီးပြားေရးဆန္ဆန္ ဘ႑ာေငြရွာႀကံမႈေတြကို ဖယ္ထားၿပီး အယူဝါဒပိုင္းကိုပဲ ၾကည့္မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဓမၼကာယဂိုဏ္းက ေထရဝါဒထဲကို စိမ့္ဝင္လာတဲ့ မဟာယာနဂိုဏ္း တစ္ဂိုဏ္းလို႔ သံုးသပ္ရပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ဗုဒၶဘာသာႏိုင္ငံ တစ္ႏိုင္ငံမွာ ရက္စက္တဲ့ ႏွိမ္နင္းမႈမ်ိဳးေတြ ျဖစ္မလာေစခ်င္ပါ။ ဓမၼကာယေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္ကို (မသိနားမလည္ဘဲ) ယံုယံုၾကည္ၾကည္နဲ႔ အကာအကြယ္ေပးေနၾကတဲ့ တပည့္ရဟန္းရွင္လူေတြထဲမွာလည္း သီလသမာဓိရွိသူေတြ အမ်ားအျပား ပါမွာပါပဲ။ တဖက္ကလည္း ဘာသာေရး ၾသဇာကိုသံုးၿပီး ရာဇဝတ္မႈေတြက ပုန္းေရွာင္တာမ်ိဳးက မျဖစ္သင့္ပါ။ ဒီလိုအမႈေတြမ်ားလာရင္ ကမ႓ာအလယ္မွာ ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ ပံုရိပ္ကို ထိခိုက္ၿပီး၊ ဗုဒၶသာသနာ အရွည္ တည္တန္႔ေရးကို အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေစမွာ အမွန္ပါပဲ။


စာညႊန္း
https://en.wikipedia.org/wiki/Wat_Phra_Dhammakaya#CITEREFZehner2013
http://blogs.dickinson.edu/buddhistethics/files/2012/07/Laohanovich-Esoteric-Teaching-Wat-Phra-Dhammakaya-final.pdf
http://www.bangkokpost.com/learning/learning-news/491460/wat-dhammakaya-rise-to-power
http://www.dhammakayauncovered.com/opinion-1/2016/5/18/the-esoteric-teachings-of-mano-lemon-laohavanich-a-laypersons-comments

Friday, January 6, 2017

သူတို႔ ရြာမွာ...

အမ်ိဳးသားရဲ႕ ကုမၸဏီတြင္း အလုပ္ေနရာ ေျပာင္းေရႊ႕မႈေၾကာင့္၊ August 5, 2016 ေန႔ နံနက္ေဝလီေဝလင္းအခ်ိန္မွာ စကၤာပူႏိုင္ငံကေန အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၊ Colorado ျပည္နယ္ Longmont ၿမိဳ႕ေလးကို ထြက္လာခဲ့ပါတယ္။ ေန႔သစ္တေန႔ရဲ႕ သက္ဝင္လႈပ္ရွားမႈေတြ မစတင္မီ၊ ၿငိမ္သက္ေနတဲ့ ၿမိဳ႕ေတာ္ကို တိတ္တဆိတ္ ခြဲခြာခဲ့ရပါၿပီ။ အႏွစ္ ႏွစ္ဆယ္အတြင္း အလ်ဥ္းသင့္သလို ခိုကပ္ခဲ့တဲ့ သံေယာဇဥ္ေတြက မ်က္ဝန္းမွာ မိုးညိဳေစခဲ့ပါတယ္။

Colorado ျပည္နယ္ရဲ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ျဖစ္တဲ့ Denver ၿမိဳ႕ International ေလဆိပ္ ကို ညေန ၆နာရီေလာက္ေရာက္ပါတယ္။ ေလဆိပ္ကေန Longmont ၿမိဳ႕ကို taxi ငွားလာပါတယ္။ က်ယ္ေျပာလွတဲ့ ေကာင္းကင္ႀကီးမွာ မီးခိုးေရာင္ တိမ္စင္းေၾကာင္းေတြၾကားက တေန႔တာကို ႏႈတ္ဆက္ေတာ့မည့္ လိေမၼာ္ရင့္ေနျခည္တန္းေတြေအာက္မွာ တေမ်ွာ္တေခၚ ေဝးလံလြန္းလွတဲ့ ဝါညိဳညိဳ ျမင္ကြင္းေတြ မိုးအဆံုး ေျမအဆံုး ေတြ႔ရပါတယ္။
ကိုယ္ကေတာ့ မ်က္လံုးစိမ္းနဲ႔ ၾကည့္ေနၿပီ သတိသာထားေတာ့ အေမရိကားေရ…။ ဟိုင္းေဝးလမ္းမႀကီးေပၚမွာ ဟိုးအေနာက္ဘက္ယြန္းယြန္းက လွမ္းျမင္ေနရတဲ့ ခပ္ရင့္ရင့္ Rocky ေတာင္တန္းႀကီးေတြဆီ ဦးတည္သြားေနတာပါ။ ေတာင္ေျခၿမိဳ႕ေလးတစ္ၿမိဳ႕ျဖစ္တဲ့ Longmont ၿမိဳ႕ကို ဝင္လာေတာ့ ေမွာင္ရီပ်ိဳးေနပါၿပီ။ လမ္းေဘးတေလ်ာက္က အိမ္ေလးေတြရဲ႕ မွိန္ပ်ပ်မီးေရာင္ကို က်ိဳးတိုးက်ဲတဲ ျမင္ရခ်ိန္မွာေတာ့ “ရြာငယ္ဇနပုဒ္ မီးေလးေတြ မွိတ္တုတ္” လို႔ ေရရြတ္မိပါေတာ့တယ္။

ကိုယ္က ေတာင္တန္းေတြနဲ႔ နီးစပ္ခဲ့ဖူးသူတေယာက္ မဟုတ္ပါဘူး။ ေတာင္တန္းေတြကို မွတ္မွတ္ရရ စလို႔ သတိျပဳမိတာက ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္ ကြ်ဲပြဲၿမိဳ႕အနီး အေဝးေျပးလမ္းမႀကီးေပၚမွာ စက္ဘီးစီးရင္း၊ လမ္းေဘးတဖက္တခ်က္က စိမ္းျမျမစပါးပ်ိဳးခင္းေတြကို အနားသတ္ထားတဲ့ ဟိုးခပ္ေဝးေဝးက မွိဳင္းညိဳ႕ညိဳ႕ ပဲခူးရိုးမနဲ႔ အေရွ႕ရိုးမ ေတာင္တန္းႀကီးေတြကိုပါ။ ေနာက္ႏွစ္မ်ားၾကာၿပီး မိသားစုနဲ႔ ကုန္းျမင့္ေဒသေတြဆီ အလည္အပတ္သြားေတာ့ ေတာင္တန္းေတြကို ပိုၿပီး နီးနီးကပ္ကပ္ ျမင္ေတြ႔ခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာေတာ့ ေတာင္ကုန္းေတြက ေတာင္ကတံုးေတြ ျဖစ္ၿပီး ဝါဖန္႔ဖန္႔ ျဖစ္လို႔ ေနပါတယ္။ ကိုယ္လာခဲ့တဲ့ အခ်ိန္ရာသီေၾကာင့္လို႔ မ်က္ႏွာလြဲ ခဲပစ္ၿပီး ရဲရဲႀကီး ၾကည့္လိုက္ေတာ့လည္း ေတာင္တန္းေတြက ရိုးရိုးေလး လွလို႔။

ဒီၿမိဳ႕ေလးမွာေတာ့ အိမ္ထဲကအိမ္ျပင္ ထြက္လိုက္ၿပီဆိုတာနဲ႔ မ်က္လံုးထဲ တန္းဝင္လာမွာက ေတာင္တန္းႀကီးေတြ…။ အိမ္အေတာ္မ်ားမ်ားမွာဆို ျပဴတင္းတံခါးဖြင့္လိုက္ရင္ပဲ ေတာင္တန္းေတြရဲ႕ ျပဴးျပဴးႀကီး စိုက္ၾကည့္ျခင္းကိုခံရမွာပါ။ သက္ရင့္ေက်ာက္ေတြနဲ႔ ဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ ဒီေတာင္တန္းေတြဟာ ဣေျႏၵႀကီးၾကတယ္။ ခက္ထန္ ရင့္ေရာ္တဲ့ အသြင္ကိုလည္း ေဆာင္တယ္။ ကိုယ္တို႔ဆီက ေတာင္တန္းေတြကေတာ့ ေျပျပစ္ႏူးညံတဲ့ အသြင္ရွိတယ္။ ေတာင္တန္းဆိုမွေတာ့ ၿငိမ္သက္တဲ့ အသြင္ကေတာ့ ကိုယ္စီ ရွိၾကပါတယ္။

ေရာက္တဲ့ အခ်ိန္က စလို႔ ကိုယ့္ကို ဘယ္သူကမွ တာဝန္ေပးမထားပဲ စြဲစြဲၿမဲၿမဲ လုပ္ျဖစ္ေနတဲ့ အလုပ္က ႏွိဳင္းယွဥ္ျခင္းပါ။ ဟိုမွာနဲ႔ ဒီမွာ…၊ ကိုယ္တို႔ဆီနဲ႔ သူတို႔ဆီ…၊ အေရွ႕နဲ႔ အေနာက္…ေတြ႔ရာရာကို ႏႈိင္းယွဥ္ေနေတာ့တာ…။ လမ္းေဘး ျမက္ခင္းထဲမွာလည္း ကိုယ္တို႔ဆီမွာလို ကံေကာင္းျခင္း အရြက္ေလးေတြ ရွိေလမလား ရွာရတာအေမာ…။ ဟယ္ သူတို႔ဆီက ျခံစည္းရိုးပင္ေတြက တို႔ဆီက ေဒါနပန္းနဲ႔ တူတယ္ေတာ့ဆိုၿပီး ကုန္းနမ္း… ဟင္ ေမႊးလည္း မေမႊးဘူး ဆိုတဲ့ အျဖစ္ေတြ…။
အသက္ေလးရလာတဲ့အေလ်ာက္ ကိုယ့္ အေတြ႔အႀကံဳ၊ ကိုယ့္ ခံယူခ်က္နဲ႔ ကိုယ္သိမွတ္ထားတာေတြကို တယူသန္ တဇြတ္ထိုး မစြဲယူဖို႔ သတိထားရင္း၊ ကြဲလြဲမႈေတြကို ဘာေၾကာင့္ဆိုတာ သိဖို႔ရာသာ ေဇာကပ္ရင္းပါ။

သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ ေတာင္တန္းေတြဟာ အေရာင္ေျပာင္းတတ္တယ္ ဆိုတာကို သိရခ်ိန္မွာေတာ့ ကိုယ့္ကိုကိုယ္ သဘာဝတရားနဲ႔ ပိုနီးစပ္လာၿပီး ပိုရင့္က်က္သြားသလိုလို စိတ္ႀကီးဝင္မိပါေသးတယ္။ ဒီမွာ အခ်ိန္နဲ႔အမွ် ရာသီဥတုက အေျပာင္းအလဲ ျမန္တယ္။ ရာသီဥတု အေျခအေန ေျပာင္းသြားတာနဲ႔အမွ် ေတာင္တန္းႀကီးေတြက အေရာင္ေျပာင္းပါတယ္။ ျမင္ဖူးခဲ့တဲ့ စိမ္းညိဳ႕ညိဳ႕၊ ေရႊအိုေရာင္ ေတြ အျပင္၊ ခရမ္းေဖ်ာ့၊ ခရမ္းရင့္၊ ၾကက္ေသြးေရာင္၊ မီးခိုးမိႈင္း၊ ေငြမွင္ေရာင္ အို… စံုလို႔ စံုလို႔ပါပဲ…။

မိုးမ်ားရာ အရပ္မွာ ႀကီးျပင္းခဲ့သူ တေယာက္ဟာ ႏွင္းထူတဲ့အရပ္ကို ေရာက္ေနခ်ိန္မွာေတာ့ တမ္းတမိတာက ျမန္မာစာေပကို ေရးသားၾကတဲ့ စာေရးဆရာမ်ားကိုပါ။ ဆရာတကၠသိုလ္ဘုန္းႏိုင္သာဆို “ႏွင္းေတြ ေဝမွျဖင့္ကြယ္” ဆိုၿပီး စာေတြေရးမွာပဲလို႔။ ေကာင္းကင္ေပၚက က်လာတာခ်င္းတူေပမည့္ မိုးနဲ႔ ႏွင္းက အသြင္ကြဲတယ္။ မိုးရြာပံုေတြ မတူသလို ႏွင္းက်ပံုေတြလည္း မတူဘူး။ မတူတာသာသိတယ္ ဘယ္လိုဟူကား မေဖာ္ျပတတ္၊ ကိုယ့္ရဲ႕ ေဝါဟာရ ဆင္းရဲမႈ။ ႏွင္းရွိတဲ့ေဒသကလူေတြရဲ႕ သူတို႔ဘာသာစကားနဲ႔ ပံုေဖာ္ထားတာေတြလည္း ကိုယ္က လက္လွမ္းမမွီ။ ဆင္းရဲတာ မေကာင္းပါလား… ဂုဏ္ငယ္လိုက္တာ…။

ႏွစ္တႏွစ္ရဲ႕ အစဦးဆံုး ရြာခ်လိုက္တဲ့မိုးနဲ႔ အစိုဓာတ္ကို မြတ္သိပ္ေနတဲ့ ေျမျပင္တို႔ ထိအေတြ႔မွာ လႈိက္ဝဲလာတဲ့ ေျမသင္းနံကို မက္ေမာခဲ့ဖူးသူတစ္ေယာက္ဟာ မိုးေလဝသ သတင္း ေၾကျငာထားတဲ့အတိုင္း ႏွင္းေတြ စက်လာတဲ့ အခ်ိန္မွာေတာ့ ေဝ့ကာဝိုက္ကာ ဝဲပ်ံလာတဲ့ ႏွင္းပြင့္ေတြကို ေယာင္နနနဲ႔ ေငးၾကည့္ေနမိခဲ့တယ္။ မိုးရြာလို႔ စိတ္မညစ္ဖူးသူဟာ ႏွင္းေတြ က်ေတာ့လည္း အင္း… ေပ်ာ္ပါတယ္…ေပ်ာ္ပါတယ္…ေပ်ာ္ရမွာေပါ့ေလလို႔ ေပ်ာ္ခိုင္းလိုက္ပါတယ္။ ဂ်ပန္ကား၊ ကိုးရီးယားကားေတြမွာ ေတြ႔ဖူးတယ္ေလ… ႏွင္း စက်ၿပီဆို ေကာင္ေလးနဲ႔ ေကာင္မေလး သမီးရည္းစားေတြ ေျပးဖက္ၾကေတာ့တာ…။ ႏွင္းေတြက ထပ္ကာထပ္ကာ ဆက္လို႔သာ က်ေနလို႔ ႏွင္းဦးက်လည္း လြန္ခဲ့ပါၿပီ…။ တျမန္ေန႔က မနက္ပိုင္းမွာ ႏွင္းေျပးေလး တခဏ ေဝတယ္။ ေနာက္ေန႔ကစ ေန႔ေရာညေရာ ေစြေနလိုက္တာ… ည ညဆို ႏွင္းေလေတြပါ လာတယ္။ ညွာတာမဖက္ ႏွိပ္စက္တဲ့ ရာသီ…။

လူဆိုတာမ်ိဳးကလည္း ကိုယ္သန္ရာသန္ရာ အေနအထားနဲ႔ ေလာကကို ရင္ဆိုင္ေနတာမဟုတ္လား။ ကိုယ္ကေတာ့ စိတ္ကူးယဥ္သမားဆိုေတာ့ အေတြးအလ်ဥ္ေၾကာမွာသာ ေမ်ာလို႔မဆံုး…။

Longmont ၿမိဳ႕ေရာက္ ၅ လ ျပည့္ အမွတ္တရ-

Tuesday, December 27, 2016

ဓာရဏပရိတ္လာ အာေဝဏိကဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး

ဓာရဏပရိတ္ေတာ္သည္ ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္ အမ်ားအျပား ႐ြတ္ဖတ္ပူေဇာ္ေလ့ရွိၾကသည့္ ပရိတ္ေတာ္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ထိုဓာရဏပရိတ္ကို သံဂါယနာတင္ နိကာယ္ ၅-ရပ္တို႔တြင္ မည္သည့္ က်မ္းတြင္မွ် မေတြ႔ရ။ ဘုရားေဟာေဒသနာ မဟုတ္။ ေရွးဆရာေတာ္ႀကီး တစ္ပါးပါး ေရွးဖြဲ႕ခဲ့သည့္ ပရိတ္ေဒသနာ ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ စင္စစ္ ပရိတ္ႀကီး ၁၁-သုတ္အနက္ အခ်ိဳ႕ေသာ ပရိတ္တို႔သည္လည္း နိကာယ္ ၅-ရပ္ဝင္ ေဒသနာမ်ားႀကီးမ်ား မဟုတ္သည့္တိုင္၊ နိကာယ္ ၅-ရပ္လာ သုတၱန္ေဒသနာမ်ားကို ကိုယ္ထည္ျပဳ၍ ေရွးပညာရွိ မေထရ္ႀကီးမ်ား ေရးဖြဲ႔ျခင္း ျဖစ္သည္။ သို႔ဆိုလွ်င္ ဓာရဏပရိတ္ေတာ္၏ တရားသား ကိုယ္ထည္ကို ေလ့လာ သံုးသပ္ၾကည့္သင့္ ပါသည္။


ဓာရဏပရိတ္ေတာ္

၁။ ဗုဒၶါနံ ဇီဝိတႆ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု၊ တထာ ေမ ေဟာတု။

၂။ အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ၊ အနာဂတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ၊ ပစၥဳပၸႏၷံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ။

၃။ ဣေမဟိ တီဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ၊ သဗၺံ ဝစီကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ၊ သဗၺံ မေနာကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ။

၄။ ဣေမဟိ ဆဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝိပႆနာယ ဟာနိ၊ နတၳိ သမာဓိႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ။

၅။ ဣေမဟိ ဒြါဒသဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဒဝါ၊ နတၳိ ရဝါ၊ နတၳိ အပၹဳဋံ၊ နတၳိ ေဝဂါယိတတၱံ၊ နတၳိ အဗ်ာဝဋမေနာ၊ နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာ။ ဣေမဟိ အ႒ာရသဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ၊ နေမာ သတၱႏၷံ သမၼာသမၺဳဒၶါနံ။

၆။ နတၳိ တထာဂတႆ ကာယဒုစၥရိတံ၊ နတၳိ တထာဂတႆ ဝစီဒုစၥရိတံ၊ နတၳိ တထာဂတႆ မေနာဒုစၥရိတံ၊ နတၳိ အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ နတၳိ အနာဂတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ပဋိဟတံ ဉာဏံ၊ နတၳိ ပစၥဳပၸႏၷံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ပဋိဟတံ ဉာဏံ။ နတၳိ သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏာပုဗၺဂၤမံ ဉာဏံ နာႏုပရိဝတၱံ၊ နတၳိ သဗၺံ ဝစီကမၼံ ဉာဏာပုဗၺဂၤမံ ဉာဏံ နာႏုပရိဝတၱံ၊ နတၳိ သဗၺံ မေနာကမၼံ ဉာဏာပုဗၺဂၤမံ ဉာဏံ နာႏုပရိဝတၱံ။ ဣမံ ဓာရဏံ အမိတံ အသမံ သဗၺသတၱာနံ တာဏံ ေလဏံ သံသာရဘယဘီတာနံ အဂၢံ မဟာေတဇံ။

၇။ ဣမံ အာနႏၵ ဓာရဏပရိတၱံ ဓာေရဟိ ပါေစဟိ ပရိပုစၧာဟိ။ တႆ ကာေယ ဝိသံ န ကေမယ်၊ ဥဒေက န လေဂၢယ်၊ အဂၢိ န ဍေဟယ်၊ နာနာဘယ ဝိေကာ၊ န ဧကာဟာရေကာ၊ န ဒြိဟာရေကာ၊ န တိဟာရေကာ၊ န စတုဟာရေကာ၊ န ဥမၼတၱကံ၊ န မူဠွကံ၊ မႏုေႆဟိ အမႏုေႆဟိ န ဟႎသကာ။

၈။ တံ ဓာရဏပရိတၱံ ယထာ ကတေမ၊ ဇာေလာ မဟာဇာေလာ၊ ဇာလိေတၱ မဟာဇာလိေတၱ၊ ပုေဂၢ မဟာပုေဂၢ၊ သမၸေတၱ မဟာသမၸေတၱ၊ ဘူတဂၤမွိ တမဂၤလံ။ ဣမံ ေခါ ပနာနႏၵ ဓာရဏပရိတၱံ သတၱသတၱတိ သမၼာသမၺဳဒၶေကာဋီဟိ ဘာသိတံ၊ ဝေတၱ အဝေတၱ၊ ဂႏၶေဝ အဂႏၶေဝ၊ ေနာေမ အေနာေမ၊ ေသေဝ အေသေဝ၊ ကာေယ အကာေယ၊ ဓာရေဏ အဓာရေဏ၊ ဣလႅိ မိလႅိ၊ တိလႅိ မိလႅိ၊ ေယာ႐ုေကၡ မဟာေယာ႐ုေကၡ၊ ဘူတဂၤမွိ တမဂၤလံ။

၉။ ဣမံ ေခါ ပနာနႏၵ ဓာရဏပရိတၱံ နဝနဝုတိယာ သမၼာသမၺဳဒၶေကာဋီဟိ ဘာသိတံ၊ ဒိ႒ိလာ ဒ႑ိလာ မႏၲိလာ ေရာဂိလာ ခရလာ ဒုဗ႓ိလာ။ ဧေတန သစၥဝေဇၨန ေသာတၳိ ေမ ေဟာတု သဗၺဒါ။

အထက္ပါ ပါဌ္သည္ ဓာရဏပရိတ္ေတာ္ မူကြဲမ်ားအနက္မွ တစ္ခုျဖစ္သည္။ စာပိုဒ္ (၁) တြင္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ အသက္ေတာ္ကို မည္သည့္ တစ္စံုတစ္ေယာက္ေသာသူကမွ် အႏၲရာယ္ ျပဳရန္ မျဖစ္ႏုိင္ ထို႔အတူ မိမိ၏ အသက္ကိုလည္း အႏၲရာယ္ မျပဳႏိုင္ေစရန္ ဆုေတာင္းထားသည္။ ‘ဗုဒၶါနံ ဇီဝိတႆ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု’ ဟူသည့္ ပါဌ္ကို ဝိနည္း ပါရာဇိကက႑ အ႒ကထာ ဒုဗ႓ိကၡကထာတြင္ ေတြ႔ႏိုင္သည္။ (၁) ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ အသက္ေတာ္ (၂) ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ သဗၺညဳတဉာဏ္ေတာ္ (၃) ျမတ္စြာဘုရားရွင္အား ရည္စူး၍ လွဴဒါန္းအပ္သည့္ ပစၥည္းေလးပါး (၄) ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ ရွစ္ဆယ္ေသာ လကၡဏာေတာ္ငယ္ ႏွင့္ ကိုယ္ေရာင္ေတာ္ – ဤေလးပါးေသာ အရာတို႔ကို မည္သူကမွ် အႏၲရာယ္ မျပဳႏိုင္ေၾကာင္း ယင္းအ႒ကထာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အခ်ိဳ႕ေသာ ဓာရဏပရိတ္မူတို႔၏ ပထမစာပိုဒ္ကို ေအာက္ပါအတုိင္း ေတြ႔ရသည္။

ဗုဒၶါနံ ဇီဝိတႆ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု။
ဗုဒၶါနံ သဗၺညဳတညာဏႆ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု။
ဗုဒၶါနံ အဘိဟဋာနံ စတုႏၷံ ပစၥယာနံ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု။
ဗုဒၶါနံ အသီတိယာႏုဗ်ဥၨနာနံ ဗ်ာမပၸဘာယ ဝါ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု။
ဣေမသံ စတုႏၷံ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု၊ တထာ ေမ ေဟာတု။


ဓာရဏပရိတ္စာပိုဒ္ ၂ မွ ၅ အထိသည္ ဗုဒၶ၏ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး ျဖစ္သည္။ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ဟူသည္ (ပေစၥကဗုဒၶါႏွင့္ ရဟႏၲာအရွင္ျမတ္မ်ား အပါဝင္) အျခားမည္သူ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ႏွင့္မွ် မဆက္ဆံေသာ ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ သီးျခားဂုဏ္ေတာ္မ်ားကို ဆိုလိုသည္။ သုိ႔ေသာ္ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးကို သံဂါယနာတင္ နိကာယ္ ၅-ရပ္ ပါဠိေတာ္တို႔တြင္ အျပည့္အစံု မေတြ႔ရ။ ဂုဏ္ေတာ္အခ်ိဳ႕ကိုသာ ႀကိဳးၾကား ႀကိဳးၾကား ေတြ႔ရသည္။ ခရစ္ေတာ္မေပၚမီ ၁-ရာစု ဝန္းက်င္ခန္႔က ေပၚထြန္းခဲ့သည့္ ပညာပါရမိတာသုတ္၊ မဟာဝတၳဳ စသည့္ မဟာယာနက်မ္းစာတို႔တြင္မူ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးကို သကၠတဘာသာျဖင့္ အက်ယ္တဝင့္ ဖြင့္ဆို ေရးသားခဲ့ၾကသည္။ ခရစ္ႏွစ္ ၅-ရာစုခန္႔တြင္ အရွင္မဟာဗုဒၶေဃာသ ျပဳစုသည့္ အ႒ကထာမ်ားတြင္ ဘုရားရွင္၏ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို ခ်ီးမြမ္းရာတြင္ ‘အ႒ာရသ ဗုဒၶဓမၼာ’၊ ‘အ႒ာရသ အာေဝဏိက ဗုဒၶဓမၼာ’ စသျဖင့္ ထည့္သြင္းေရးသားေလ့ရွိသည္။ သုိ႔ေသာ္ ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး၏ အမည္စာရင္း အျပည့္အစံုကိုမူ ဒီဃနိကာယ္ ပါထိကဝဂ္ သဂႌတိသုတ္ အဖြင့္ အ႒ကထာ၌သာ ေအာက္ပါအတုိင္း ေတြ႔ႏိုင္သည္။

အရွင္မဟာဗုဒၶေဃာသ၏ ဒီဃနိကာယ္ အ႒ကထာမွ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး

အ႒ာရသ ဗုဒၶဓမၼာ နာမ နတၳိ တထာဂတႆ ကာယဒုစၥရိတံ, နတၳိ ဝစီဒုစၥရိတံ, နတၳိ မေနာဒုစၥရိတံ။ အတီေတ ဗုဒၶႆ အပၸဋိဟတဉာဏံ, အနာဂေတ, ပစၥဳပၸေႏၷ ဗုဒၶႆ အပၸဋိဟတဉာဏံ, သဗၺံ ကာယကမၼံ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ, သဗၺံ ဝစီကမၼံ, သဗၺံ မေနာကမၼံ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ။ နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ, နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ, နတၳိ သတိယာ ဟာနိ, နတၳိ ဒဝါ, နတၳိ ရဝါ, နတၳိ ခလိတံ, နတၳိ သဟသာ, နတၳိ အဗ်ာဝေဋာ မေနာ, နတၳိ အကုသလစိတၱႏၲိ။ (ဒီ.႒.၃.၃၀၅၊ သဂႌတိသုတ္ အဖြင့္အ႒ကထာ)

(၁-၃) နတၳိ တထာဂတႆ ကာယဒုစၥရိတံ နတၳိ ဝစီဒုစၥရိတံ, နတၳိ မေနာဒုစၥရိတံ - ျမတ္စြာဘုရားရွင္အား ကိုယ္ျဖင့္ ျပဳအပ္ေသာ မေကာင္းသည့္ အက်င့္သည္ မရွိ။ ႏႈတ္ျဖင့္ ေျပာဆိုအပ္ေသာ မေကာင္းသည့္ အက်င့္သည္ မရွိ။ စိတ္ျဖင့္ ႀကံစည္အပ္ေသာ မေကာင္းသည့္ အက်င့္သည္ မရွိ။
(၄-၆) အတီေတ ဗုဒၶႆ အပၸဋိဟတဉာဏံ, အနာဂေတ, ပစၥဳပၸေႏၷ […] - ျမတ္စြာဘုရားရွင္အား အတိတ္အဖို႔၌ အတားအဆီး အပိတ္အအပင္ မရွိေသာ ဉာဏ္ေတာ္သည္ ရွိ၏။ အနာဂတ္အဖို႔၌, ပစၥဳပၸန္အဖို႔၌ အတားအဆီး အပိတ္အအပင္ မရွိေသာ ဉာဏ္ေတာ္သည္ ရွိ၏။
(၇-၉) သဗၺံ ကာယကမၼံ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ, သဗၺံ ဝစီကမၼံ, သဗၺံ မေနာကမၼံ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ - ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ အလံုးစံုေသာ ကာယကံ အမႈတို႔သည္ ဉာဏ္ေတာ္၏ ေနာက္သို႔ အစဥ္လိုက္၍ ျဖစ္၏။ အလံုးစံုေသာ ဝစီကံ မေနာကံ အမႈတို႔သည္ ဉာဏ္ေတာ္၏ ေနာက္သို႔ အစဥ္လိုက္၍ ျဖစ္၏။
(၁၀) နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ - (သတၱဝါတို႔၏ အက်ိဳးစီးပြားအတြက္) ဆႏၵေတာ္၏ ယုတ္ေလ်ာ့ျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၁) နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ - ဝီရိယ၏ ယုတ္ေလ်ာ့ျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၂) နတၳိ သတိယာ ဟာနိ - သတိ၏ ယုတ္ေလ်ာ့ျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၃) နတၳိ ဒဝါ - ျမဴးတူးေပ်ာ္ပါးလို၍ ျပဳမူျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၄) နတၳိ ရဝါ - (သတိကင္းလြတ္) ခၽြတ္ယြင္းေသာ ေျပာဆိုျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၅) နတၳိ ခလိတံ - (သတိကင္းလြတ္) ခၽြတ္ယြင္းေသာ ျပဳမူျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၆) နတၳိ သဟသာ - (ဉာဏ္ျဖင့္ မဆင္မျခင္) အေဆာတလွ်င္ ျပဳျခင္းသည္ မရွိ။
(၁၇) နတၳိ အဗ်ာဝေဋာ မေနာ - အားမစုိက္ဘဲ ေၾကာင့္ၾကမဲ့ေနေသာ စိတ္သည္ မရွိ။
(၁၈) နတၳိ အကုသလစိတၱံ - အကုသိုလ္စိတ္သည္ မရွိ။

သို႔ေသာ္ ကာယဒုစ႐ိုက္၊ ဝစီဒုစ႐ိုက္၊ မေနာဒုစ႐ိုက္ မရွိျခင္းတို႔သည္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ႏွင့္သာ ဆက္ဆံသည့္ အာေဝဏိကတရား မဟုတ္။ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟတို႔ကို အႂကြင္းမဲ့ ပယ္သတ္ၿပီးေသာ ရဟႏၲာ အရွင္ျမတ္တို႔တြင္လည္း ကာယဒုစ႐ိုက္၊ ဝစီဒုစ႐ိုက္၊ မေနာဒုစ႐ိုက္တို႔ မရွိၾက။ ထို႔အတူပင္ ေနာက္ဆံုး ဂုဏ္ပုဒ္ျဖစ္သည့္ အကုသိုလ္စိတ္ မရွိျခင္း (နတၳိ အကုသလစိတၱံ) သည္လည္း အာေဝဏိက ဗုဒၶဓမၼ မဟုတ္ေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ (ခရစ္ႏွစ္ ၆-ရာစု ၇-ႏွစ္ရာစုခန္႔တြင္ ေပၚထြန္းခဲ့ေသာ) အရွင္ဓမၼပါလက ဒီဃနိကာယ္ အ႒ကထာ၏ အနက္ဓိပၸါယ္ကို ထပ္မံ ဖြင့္ဆိုသည့္ လီနတၳဒီပနီေခၚ ဒီဃနိကာယ္ ဋီကာက်မ္းတြင္ “ကာယဒုစ႐ိုက္၊ ဝစီဒုစ႐ိုက္၊ မေနာဒုစ႐ိုက္ မရွိျခင္းဟူသည့္ ဂုဏ္ပုဒ္တို႔သည္ ကာယကံ အစရွိေသာ အမႈတို႔သည္ ဉာဏ္ေတာ္သို႔ အစဥ္လိုက္ျခင္းေၾကာင့္ ရထိုက္သည့္ ဂုဏ္မ်ားကို ခ်ီးမြမ္းျခင္းသာ ျဖစ္သည္၊ အာေဝဏိကဓမၼကို ျပျခင္း မဟုတ္ (ကာယကမၼာဒီနံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိတာယ လဒၶဂုဏကိတၱနံ, န အာေဝဏိကဓမၼႏၲရဒႆနံ)” ဟု မွတ္ခ်က္ေပးသည္။ ထို႔ေနာက္ “ဤေနရာတြင္ ဒီဃနိကာယ္ေဆာင္အရွင္တို႔၏ ပါဌ္သည္ ႐ႈတ္ေထြးေန သည္။ မရႈတ္ေထြးသည့္ ပါဌ္မွာကား ဤသို႔ ျဖစ္သည္ (အယၪၥ ဒီဃဘာဏကာနံ ပါေဌာ အာကုေလာ ဝိယ။ အယံ ပန ပါေဌာ အနာကုေလာ)” ဟု ဆုိ၍ ဗုဒၶ၏ အာေဝဏိကဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးကို ဋီကာဆရာ အရွင္ဓမၼပါလက ေအာက္ပါအတိုင္း စာရင္းထုတ္ျပထားသည္။ ဓာရဏပရိတ္တြင္ ေတြ႔ရသည့္ အာေဝဏိကဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးမွာ အရွင္ဓမၼပါလ၏ ဋီကာမ်ားတြင္လာသည့္ ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးပင္ ျဖစ္သည္။

အရွင္ဓမၼပါလ၏ ဒီဃနိကာယ္ ဋီကာမွ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး

အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ, အနာဂတံေသ, ပစၥဳပၸႏၷံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ။ ဣေမဟိ တီဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ၊ သဗၺံ ဝစီကမၼံ, သဗၺံ မေနာကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ။ ဣေမဟိ ဆဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ, နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ, နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ, နတၳိ သမာဓိႆ ဟာနိ, နတၳိ ပညာယ ဟာနိ, နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ။ ဣေမဟိ ဒြါဒသဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဒဝါ, နတၳိ ရဝါ, နတၳိ အပၹဳ႒ံ, နတၳိ ေဝဂါယိတတၱံ, နတၳိ အဗ်ာဝဋမေနာ, နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာတိ။ (ဒီ.ဋီ.၃.၃၀၅၊ သဂႌတိသုတ္ အဖြင့္ဋီကာ)

(၁-၃) အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ၊ အနာဂတံေသ, ပစၥဳပၸႏၷံေသ […]
(၄-၆) သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ၊ သဗၺံ ဝစီကမၼံ, သဗၺံ မေနာကမၼံ […]
(၇) နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ
(၈) နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ
(၉) နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ
(၁၀) နတၳိ သမာဓိႆ ဟာနိ
(၁၁) နတၳိ ပညာယ ဟာနိ
(၁၂) နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ
(၁၃) နတၳိ ဒဝါ
(၁၄) နတၳိ ရဝါ
(၁၅) နတၳိ အပၹဳ႒ံ - ဉာဏ္ေတာ္ႏွင့္ မထိေတြ႔ မႏွံ႔စပ္ေသာ ကိစၥ မရွိ
(၁၆) နတၳိ ေဝဂါယိတတၱံ - အလ်င္စလိုျပဳျခင္း မရွိ
(၁၇) နတၳိ အဗ်ာဝဋမေနာ
(၁၈) နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာ - ဉာဏ္ျဖင့္ မဆင္မျခင္ လ်စ္လ်ဴ႐ႈေသာ အမႈသည္ မရွိ။

ဋီကာဆရာ အရွင္ဓမၼပါလသည္ မိမိ အနက္ဖြင့္သည့္ မူရင္းက်မ္းျဖစ္သည့္ အရွင္မဟာဗုဒၶေဃာသ၏ အ႒ကထာတြင္ လာသည့္ ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးကို မယူေတာ့ဘဲ အထက္ပါအတုိင္း ျပသည္။ ထို႔အျပင္ အရွင္ဓမၼပါလသည္ ဒီဃနိကာယ္ သမၸသာဒနီယသုတ္ အဖြင့္၌လည္း အထက္ပါ အာေဝဏိကဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးကိုပင္ အ႒ာရသဗုဒၶဓမၼဟူသည့္ အမည္ျဖင့္ ထုတ္ျပကာ၊ အခ်ိဳ႕က်မ္းမ်ားတြင္ (ေကစိ) ‘နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ’ ကို မထည့္ဘဲ ‘နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ၊ နတၳိ သတိယာ ဟာနိ’ ဟု ဆုိေၾကာင္း မွတ္ခ်က္ေပးထားသည္။ “အခ်ိဳ႕က်မ္းမ်ားသည္ (ေကစိ)” မည့္သည့္ က်မ္းျဖစ္သည္ကို ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိေသာ္လည္း ဝိသုဒၶိမဂ္က်မ္း၏ ေရွ႕ေျပးက်မ္း တစ္ေစာင္ျဖစ္ေသာ ဝိမုတၱိမဂ္က်မ္းကို ဆိုလိုဟန္တူပါသည္။ ဝိမုတၱိမဂ္က်မ္းမွ အာေဝဏိကဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးသည္ အရွင္ဓမၼပါလ၏ မူႏွင့္ အေတာ္ဆင္သည္ကို ေတြ႔ရသည္။ ယင္းက်မ္းတြင္ ‘နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ’ ကို မပါဘဲ ‘နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ၊ နတၳိ သတိယာ ဟာနိ’ ဟု ေတြ႔ရသည္။ အျခား ကြဲလြဲခ်က္အျဖင့္ ဝိမုတၱိမဂ္က်မ္းတြင္ ‘နတၳိ ေဝဂါယိတတၱံ’ အစား ‘နတၳိ ေဒြဓာယိတတၱံ’ ဟု ေတြ႔ရေလသည္။ ဝိမုတၱိမဂ္က်မ္းမွ အာေဝဏိကဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးမွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္။

အရွင္ဥပတိႆမေထရ္၏ ဝိမုတၱိမဂ္မွ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး

အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ, အနာဂတံေသ, ပစၥဳပၸႏၷံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံံ။ ဣေမဟိ တီဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ, သဗၺံ ဝစီကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱ, သဗၺံ မေနာကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ။ ဣေမဟိ ဆဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ, နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ, နတၳိ သတိယာ ဟာနိ, နတၳိ သမာဓိႆ ဟာနိ, နတၳိ ပညာယ ဟာနိ, နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ။ ဣေမဟိ ဒြါဒသဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ေဒြဓာယိတတၱံ, နတၳိ ရဝါ, နတၳိ ကိၪၥိ အပၹဳ႒ံ ဉာေဏန, နတၳိ ဒဝါ, နတၳိ အဗ်ာဝဋမေနာ, နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာတိ။ (ဝိမုတၱိမဂၢ Reconstructed Pāli based on the English translation of Vimuttimagga & V.P. BAPAT’s Vimuttimagga and Visuddhimagga, A Comparative Study)

(၁-၃) အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ, အနာဂတံေသ […] ပစၥဳပၸႏၷံေသ […]
(၄-၆) သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ, သဗၺံ ဝစီကမၼံ […] သဗၺံ မေနာကမၼံ […]
(၇) နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ
(၈) နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ
(၉) နတၳိ သတိယာ ဟာနိ
(၁၀) နတၳိ သမာဓိႆ ဟာနိ
(၁၁) နတၳိ ပညာယ ဟာနိ
(၁၂) နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ
(၁၃) နတၳိ ေဒြဓာယိတတၱံ - ေရွ႕ေနာက္ မညီသည့္ အမႈတို႔သည္ မရွိ။
(၁၄) နတၳိ ရဝါ
(၁၅) နတၳိ ကိၪၥိ အပၹဳ႒ံ ဉာေဏန - နတၳိ အပၹဳ႒ံႏွင့္ အဓိပၸါယ္တူသည္။
(၁၆) နတၳိ ဒဝါ
(၁၇) နတၳိ အဗ်ာဝဋမေနာ
(၁၈) နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာ

‘နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ’ မပါဘဲ ‘နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ၊ နတၳိ သတိယာ ဟာနိ’ ဟု ေတြ႔ရသည့္ အျခားမူကြဲတစ္မ်ိဳးကို ခရစ္ေတာ္မေပၚမီ အႏွစ္ ၁၀၀ ေက်ာ္က သကၠတဘာသာျဖင့္ ျပဳစုခဲ့သည့္ မဟာဝတၳဳက်မ္းတြင္ ေတြ႕ရသည္။ (မွတ္ခ်က္ အရွင္ဓမၼပါလသည္ ဋီကာက်မ္းျပဳရာတြင္ သကၠတဘာသာျဖင့္ ေရသားသည့္ ဗုဒၶဘာသာက်မ္းမ်ားႏွင့္ အျခား သမယႏၲက်မ္းမ်ားကို ၾကည့္႐ႈကိုးကားေလ့ ရွိပါသည္)။

မဟာယာန ေလာကုတၱရာဂိုဏ္း မဟာဝတၳဳက်မ္းမွ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါး

အ႒ာရသ ဗုဒၶဓမၼာ တထာ အတီတံေသ တထာဂတႆ အပၸဋိဟတံ ဉာဏဒႆနံ၊ အနာဂတံေသ အပၸဋိဟတံ ဉာဏဒႆနံ၊ ပစၥဳပၸႏၷံေသ အပၸဋိဟတံ ဉာဏဒႆနံ။ သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ၊ သဗၺံ ဝစီကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ၊ သဗၺံ မေနာကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ။ နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ၊ နတၳိ သတိယာ ဟာနိ၊ နတၳိ သမာဓိယာ ဟာနိ၊ နတၳိ ပညာယာ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ၊ နတၳိ ခလိတံ၊ နတၳိ ရဝိတံ၊ နတၳိ မုသိတသတိယာ၊ နတၳိ အသမာဟိတံ စိတၱံ၊ နတၳိ အပၸဋိသခၤါယ ဥေပကၡာ၊ နတၳိ နာနာတၱသညာ။ (Reconstructed Pāli based on Mahāvastu 18. Attributes of the Buddhas)

(၁-၃) အတီတံေသ တထာဂတႆ အပၸဋိဟတံ ဉာဏဒႆနံ၊ အနာဂတံေသ […] ပစၥဳပၸႏၷံေသ […]
(၄-၆) သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱိ၊ သဗၺံ ဝစီကမၼံ […] သဗၺံ မေနာကမၼံ […]
(၇) နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ
(၈) နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ
(၉) နတၳိ သတိယာ ဟာနိ
(၁၀) နတၳိ သမာဓိယာ ဟာနိ
(၁၁) နတၳိ ပညာယာ ဟာနိ
(၁၃) နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ
(၁၄) နတၳိ ခလိတံ
(၁၅) နတၳိ ရဝိတံ - နတၳိ ရဝါ ႏွင့္ အဓိပၸါယ္ တူသည္။
(၁၆) နတၳိ မုသိတသတိယာ - သတိေမ့ေလ်ာ့ျခင္းသည္ မရွိ
(၁၇) နတၳိ အသမာဟိတံ စိတၱံ - မတည္ၾကည္ေသာ စိတ္သည္ မရွိ
(၁၈) နတၳိ အပၸဋိသခၤါယ ဥေပကၡာ - နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာ ႏွင့္ အဓိပၸါယ္ တူသည္

ဋီကာဆရာ အရွင္ဓမၼပါလ ျပဳစုခဲ့သည့္ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးသည္ မဟာဝတၳဳမွ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးႏွင့္ စာလွ်င္၊ ဝိမုတၱိမဂ္က်မ္းလာ ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးႏွင့္ ပို၍ နီးစပ္သည္ကို ေတြ႕ရပါသည္။ ေႏွာင္းေခတ္ ေထရဝါဒက်မ္းစာတို႔တြင္ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးကို ေဖာ္ျပေသာအခါတြင္ အ႒ကထာဆရာ အရွင္ဗုဒၶေဃာသ ေရးသားခဲ့သည့္ မူကို မယူၾကေတာ့ဘဲ၊ အရွင္ဓမၼပါလ၏ မူကိုသာ လက္ခံၾကသည္ကို ေတြ႔ရသည္။

ဓာရဏပရိတ္စာပိုဒ္ ၂ မွ ၅ တြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးသည္လည္း အရွင္ဓမၼပါလ ေရးသားခဲ့သည့္ ဋီကာက်မ္းမ်ားတြင္လာသည့္ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးႏွင့္ တူညီသည္ကို ေတြ႔ရပါသည္။ ‘နတၳိ ပညာယ ဟာနိ’ အစား ‘နတၳိ ဝိပႆနာယ ဟာနိ’ ဟု ျဖစ္ေန၍ အစီအစဥ္ အနည္းငယ္ လြဲေနသည္သာ ကြာသည္။

ဓာရဏပရိတ္စာပိုဒ္ ၆ တြင္ အ႒ကထာမွ ‘နတၳိ တထာဂတႆ ကာယဒုစၥရိတံ … ဝစီဒုစၥရိတံ … မေနာဒုစၥရိတံ’ ဟူေသာ ဂုဏ္ပုဒ္အား ျပန္ထည့္ထားသည္။ (အရွင္ဓမၼပါလ ဆိုခဲ့သည့္အတိုင္း) ဤဂုဏ္ေတာ္သည္ ဗုဒၶ၏ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ဟု မဆိုႏိုင္ေသာ္လည္း၊ ဒီဃနိကာယ္ သဂႌတိသုတ္ႏွင့္ အဂုၤတၱရနိကာယ္ သတၱကနိပါတ္ အရေကၡယ်သုတ္တို႔တြင္ တိုက္႐ိုက္လာေသာ ဂုဏ္မ်ားျဖစ္သည္။ အျပည့္အစံုအားျဖင့္ ‘ငါ၏ ဤအမႈကို သူတစ္ပါး မသိပါေစႏွင့္ဟု ေစာင့္ေရွာက္အပ္သည့္ ကာယဒုစၥ႐ိုက္မ်ိဳး ျမတ္စြာဘုရားအား မရွိ” စသျဖင့္ ေတြ႔ရသည္။ စာပိုဒ္ ၆ မွ က်န္ဂုဏ္ေတာ္တို႔မွာ အထက္တြင္ ျပခဲ့သည့္ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္မ်ားထဲမွ ဂုဏ္ေတာ္ (၁) မွ (၆) ကို အျငင္းဝါက်အျဖစ္ ေျပာင္း၍ စီကံုးထားျခင္းသာ ျဖစ္သည္။

ဓာရဏပရိတ္စာပိုဒ္ ၇ မွ ၉ အထိသည္ ျမတ္စြာဘုရားက အရွင္အာနႏၵာမေထရ္အား ဤဓာရဏပရိတ္ေတာ္ကို ေဆာင္ထားရန္ ေဟာၾကားခဲ့ေလဟန္ စီကံုးထား၍ ဓာရဏပရိတ္၏ တန္ခိုးအာနိသင္မ်ားကို ခ်ီးမြမ္းထားသည္။ ဘုရားေဟာရွင္ ေဟာၾကားခဲ့ျခင္း မဟုတ္ပါဘဲလ်က္ ဘုရားရွင္ ေဟာၾကားခဲ့ေလဟန္ သီကံုး ေရးသားျခင္းမ်ိဳးသည္ မသင့္ေတာ္။

ထို႔ေၾကာင့္ ဓာရဏပရိတ္ေတာ္ကို ႐ြတ္ဖတ္ ပူေဇာ္လိုပါက စာပိုဒ္ ၇ မွ ၉ အထိကို ျဖဳတ္၍ ပူေဇာ္သင့္သည္။ စာပိုဒ္ ၄ ကိုလည္း အရွင္ဓမၼပါလ၏ ဋီကာက်မ္းမ်ားမွ အာေဝဏိက ဂုဏ္ေတာ္ ၁၈-ပါးႏွင္ ကိုက္ညီေအာင္ ညိႇ၍ ေအာက္ပါအတိုင္း ရြတ္ဆို ပူေဇာ္ႏိုင္ပါသည္။

၁။ ဗုဒၶါနံ ဇီဝိတႆ န သကၠာ ေကနစိ အႏၲရာေယာ ကာတံု၊ တထာ ေမ ေဟာတု။

၂။ အတီတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ၊ အနာဂတံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ၊ ပစၥဳပၸႏၷံေသ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ အပၸဋိဟတံ ဉာဏံ။

၃။ ဣေမဟိ တီဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ သဗၺံ ကာယကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ၊ သဗၺံ ဝစီကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ၊ သဗၺံ မေနာကမၼံ ဉာဏပုဗၺဂၤမံ ဉာဏာႏုပရိဝတၱံ။

၄။ ဣေမဟိ ဆဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဆႏၵႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ဓမၼေဒသနာယ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝီရိယႆ ဟာနိ၊ နတၳိ သမာဓိႆ ဟာနိ၊ နတၳိ ပညာယ ဟာနိ၊ နတၳိ ဝိမုတၱိယာ ဟာနိ။

၅။ ဣေမဟိ ဒြါဒသဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ နတၳိ ဒဝါ၊ နတၳိ ရဝါ၊ နတၳိ အပၹဳဋံ၊ နတၳိ ေဝဂါယိတတၱံ၊ နတၳိ အဗ်ာဝဋမေနာ၊ နတၳိ အပၸဋိသခၤါႏုေပကၡာ။ ဣေမဟိ အ႒ာရသဟိ ဓေမၼဟိ သမႏၷာဂတႆ ဗုဒၶႆ ဘဂဝေတာ၊ နေမာ သတၱႏၷံ သမၼာသမၺဳဒၶါနံ။ ဧေတန သစၥဝေဇၨန ေသာတၳိ ေမ ေဟာတု သဗၺဒါ။

စာညႊန္း။
၁။ ဒီဃနိကာယ္ ပါထိကဝဂ္ အ႒ကထာ
၂။ ဒီဃနိကာယ္ ပါထိကဝိဂ္ ဋီကာ
၃။ ဝိနည္း ပါရာဇိကက႑ အ႒ကထာ
၄။ Toshiichi Endo, Buddha in Theravada Buddhism: A study of the Concept of the Buddha in the Pāli Commentaries
၅။ V.P. BAPAT’s Vimuttimagga and Visuddhimagga, A Comparative Study
၆။ Vimuttimagga: The Path of Freedom. Translation from Chinese by Rev. N.R.M. Ehara, Soma Thera & Kheminda Thera
၇။ Vimuttimagga Pāli
၈။ Mahāvastu - 18 Attributes of the Buddhas


Sunday, November 13, 2016

အလြမ္း၊ အေသာႏွင့္ ဧည့္သည္

ျပင္သစ္ စာေရးဆရာ ကမူး၏ ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီႏွင့္ အျခားစာတမ္းမ်ား (The Myth of Sisyphus and Other Essays) ကုိ ဖတ္ရသည့္အခါ အေဖ ေျပာေလ့ရွိသည့္ “ရွမ္းျပည္မွာ အၿငိမ့္ၾကည့္ရသလိုပဲ” ဆိုသည့္ စကားကို အမွတ္ရမိသည္။ အလုပ္ကိစၥတခုျဖင့္ ရွမ္းျပည္သို႔ အလည္ေရာက္လာသည့္ အေဖသည္ မိတ္ေဆြမ်ားက ေခၚသျဖင့္ အၿငိမ့္ပြဲ လိုက္ၾကည့္သည္။ လူရႊင္ေတာ္က ပ်က္လံုးမ်ား ပ်က္ေတာ့ ပရိသတ္က တဝါးဝါးျဖင့္ ရယ္ၾကသည္။ ရွမ္းလို ပ်က္ျခင္းျဖစ္၍ ဘာမွ် နားမလည္ေသာ္လည္း ေဘးက လူတိုင္း ရယ္ေနၾကေတာ့ အေဖလည္း တခါတရံ လိုက္ရယ္ ျဖစ္သည္။ ေနာက္မွ ဇာတ္ခံုေပၚမွ လူ႐ႊင္ေတာ္ႏွင့္ နံေဘးက ပရိသတ္မ်ားကို ၾကည့္ကာ မိမိ၏ အူေၾကာင္ေၾကာင္ႏိုင္လွေသာ အျဖစ္ကို ေတြးမိသည္ဟု ဆိုသည္။ တကယ္ေတာ့ လူ႔ဘဝႀကီးသည္ ဘာမွန္း မသိဘဲ အမ်ားနည္းတူ ရယ္လိုက္၊ အမ်ားနည္းတူ ငိုလိုက္ႏွင့္ နိစၥဓူဝျဖစ္စဥ္ႀကီးကို ျဖတ္သန္းကာ ေသ႐ြာဆီသို႔ ဦးတည္သြားေနျခင္း ျဖစ္သည္။ ထိုအေၾကာင္းကို သတိရမိသည့္ အခ်ိန္တြင္ မိမိအျဖစ္သည္ အူေၾကာင္ေၾကာင္ ဧည့္သည္တဦးႏွင့္ တူသည္ကို ေတြ႔ရေပလိမ့္မည္။


ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီ စာတမ္း၏ အဓိကအေၾကာင္းအရာမွာ Absurd ပင္ျဖစ္သည္။ စင္စစ္ ကမူးေရးခဲ့သည့္ ဝတၳဳမ်ား၊ စာတမ္းမ်ားအားလံုး၏ အဓိကအေၾကာင္းအရာလည္း ျဖစ္၍၊ ကမူးကို Absurdist တစ္ဦးဟုပင္ ကင္ပြန္းတပ္ေလ့ရွိသည္။ Absurd ကို အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့ျခင္း (meaninglessness) ဟု ဘာသာျပန္ေလ့ ရွိၾကေသာ္လည္း၊ “မျဖစ္ႏိုင္ျခင္း၊ ေၾကာင္းက်ိဳးဆီေလ်ာ္မႈ ကင္းမဲ့ျခင္း၊ ဝိေရာဓိျဖစ္ျခင္း” စသည့္ အဓိပၸါယ္မ်ားလည္းရသည္။ ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီကို ဖတ္ရသည့္အခါ “ရွမ္းျပည္မွာ အၿငိမ့္ၾကည့္ရသလိုပဲ” ဟူသည့္ အေဖ့စကားကို ျပန္ အမွတ္ရကာ feeling of Absurd ကို “အူေၾကာင္ေၾကာင္ႏိုင္ျခင္း” ဟု ဘာသာျပန္လိုစိတ္ ျဖစ္သည္ (ကမူး၏ စာဖတ္ပရိသတ္မ်ားက ကေလာ္တုတ္ခ်င္ေကာင္း တုတ္ခ်င္ၾကေပလိမ့္မည္)။ နားလည္ႏိုင္စြမ္း မရွိသည္ကို “အူ” သည္ဟု လည္းေကာင္း၊ ေဘးပတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္ မတူဘဲ ကြဲထြက္ေနသည္ကို “ေၾကာင္” သည္ဟု လည္းေကာင္း ဆိုေလ့ရွိၾကသည္။ စင္စစ္ ကမူးေျပာသည့္ Absurd တြင္ ထိုသေဘာလကၡဏာမ်ား ရွိေနပါသည္။ သို႔ေသာ္ Absurd ကို “အူေၾကာင္ေၾကာင္ႏိုင္ျခင္း” ဟု ျမန္မာမႈျပဳလွ်င္ ေလးနက္မႈကင္းမဲ့့ ေနပါလိမ့္မည္။ စင္စစ္ ကမူးက Absurd ကို ေဆြးေႏြးရာတြင္ ေသေရး ရွင္ေရးတမွ် အေလးအနက္ထားသည္ကို ဆစ္စဖပ္စ္ ဒ႑ာရီ စာတမ္း၏ အဖြင့္စာသားကို ၾကည့္လွ်င္ေတြ႔ႏိုင္သည္။

“တကယ္တမ္း အေလးအနက္ထားရမည့္ ဒႆနျပႆနာမွာ တခုတည္းသာျဖစ္သည္။ ယင္းမွာ မိမိကိုယ္ မိမိ ေသေၾကာင္းႀကံျခင္းဟူသည့္ ျပႆနာပင္ ျဖစ္၏။ ဘဝသည္ ေနေပ်ာ္ျခင္း ရွိ, မရွိဟု ဆံုးျဖတ္ျခင္းသည္ ဒႆန၏ အေျခခံအက်ဆံုး ေမးခြန္းကို အေျဖေပးျခင္းပင္ ျဖစ္ေလသည္။” (ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီ စာတမ္း)

ကမ႓ာႀကီး လံုးျခင္း-ျပားျခင္း ဟူေသာ ျပႆနာ၊ ရွမ္းျပည္နယ္စပ္မွ ႐ြာေလးတစ္႐ြာတြင္ အေလာင္းစည္သူမင္း ေဖာင္ဆိုက္ခဲ့ျခင္း ရွိ-မရွိ ဟူေသာ ျပႆနာမ်ားသည္ ဗဟိဒၶအမွန္တရား (objective truths) မ်ား ျဖစ္သည္။ ထိုျပႆနာတို႔ မွန္ျခင္း-မွားျခင္းေၾကာင့္ မိမိကိုယ္မိမိ သတ္ေသရန္ အေၾကာင္းမရွိ။ အကယ္၍ ဘဝသည္ ေနေပ်ာ္ျခင္း မရွိဟု ဆံုးျဖတ္လိုက္လွ်င္မူ မိမိကိုယ္ မိမိ အဆံုးစီရင္ရန္သာ ရွိေတာ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ “ဘဝသည္ ရွင္သန္ေနထိုင္ရန္ အဓိပၸါယ္ ရွိပါ၏ေလာ” ဟူသည့္ ေမးခြန္းသည္ အျခားေသာ ဒႆနျပႆနာမ်ားထက္ ပို၍ အေရးပါသည့္ ေမးခြန္းျဖစ္သည္ဟု ကမူးက ယူဆသည္။


တနလၤာေန႔ ေရာက္ေတာ့မည္ ဟူေသာ အသိက ႐ုံးဝန္ထမ္းတဦး၏ တနဂၤေႏြကို ေျခာက္လွန္႔ ေလွာင္ေျပာင္တတ္သည္။ တနလၤာေန႔သို႔ တကယ္ ေရာက္လာေသာအခါတြင္မူ မဆံုးႏိုင္သည့္ နိစၥဓူဝ လုပ္ငန္းေဆာင္တာမ်ားတြင္ စီးဝင္ေမ်ာပါကာ ရက္သတၱပတ္ ကုန္လြန္သြားျပန္သည္။ ဤသို႔ျဖင့္ အျပန္ျပန္ ေျပးသြားက်င္လည္ကာ ေန႔မ်ား၊ လမ်ား၊ ႏွစ္မ်ား ကုန္ဆံုးသြားသည္။ တကယ္ေတာ့ ႐ုံးဝန္ထမ္းတဦး အတြက္သာ မဟုတ္၊ စီးပြားေရးသမား တဦးျဖစ္ေစ၊ အၿငိမ္းစားသမားတဦးျဖစ္ေစ မည္သူမဆို (အနည္းဆံုး စားလုိက္ အိပ္လိုက္) နိစၥဓူဝမ်ားတြင္ ထပ္ျပန္တလဲလဲ က်င္လည္ေနရသည္။ ဤသို႔ႏွင့္ ဆံျဖဴသြားက်ိဳးကာ ေသတြင္းေသဝသို႔ ေရာက္ေတာ့သည္။ သို႔ေသာ္ ဤအျဖစ္ကို ေျခာက္ျခား ၿငီးေငြ႔ဖြယ္ ကိစၥတရပ္အျဖစ္ ေတြးမိသည့္ အခ်ိန္ကမူ အလြန္ရွားပါး တိုေတာင္း လြန္းေနတတ္သည္။

စင္စစ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔သည္ “မနက္ျဖန္ … ေနာင္တခ်ိန္ခ်ိန္ေတာ့… ေနာင္တမလြန္ဘဝမွာ” စသျဖင့္ အခ်ိန္ကာလတခုသို႔ ျဖန္႔ထုတ္ရင္း ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားျဖင့္ အသက္ရွင္ေနၾကသည္။ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားျဖင့္ စက္႐ုပ္ဆန္ဆန္ ၿငီးေငြ႔ဖြယ္ နိစၥဓူဝျဖစ္စဥ္ႀကီးတြင္ သံသရာလည္ေနခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ရက္စက္ခါးသီးသည့္ အမွန္တရားမွာ ထိုေမ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား မျပည့္ဝေသးမီ ကိစၥမ်ား မၿပီးဆံုးေသးမီပင္ ေသျခင္းတရားျဖင့္ ရင္ဆိုင္ အဆံုးသတ္ၾကရမည္ျဖစ္သည္။ လူသားက မိမိ ရွင္သန္ရသည့္ ဘဝကို အဓိပၸါယ္၊ ရည္ရြယ္ခ်က္တို႔ ျပည့္ဝေနေစခ်င္သည္။ ေလာကႀကီးထံမွ တရားမွ်တမႈ၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႏွင့္ အဓိပၸါယ္ရွိမႈတို႔ကို ရယူလိုသည္။ သို႔ေသာ္ ေလာကႀကီးက ထိုေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားကို ဘာမွ် မေပးႏိုင္။ တုဏွိဘာေဝ ဆိတ္ဆိတ္သာေနသည္။ တံလွ်ပ္ကို ေရထင္သလို ထင္ေယာင္ထင္မွား လွည့္စားထားသည့္ အတုအေယာင္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား၊ အဓိပၸါယ္မ်ား၊ တန္ဖိုးမ်ားကို ခြာခ်လိုက္ေသာအခါတြင္ သူ႔ဘာသာသူ ရွိေနေသာ ေလာကႀကီးသည္ အသံတိတ္ဆိတ္ကာ ဥေပကၡာ ဆန္လြန္းလွသည္ကို ေတြ႔ရမည္။ ယခင္ကဲ့သို႔ ကိုယ့္အိမ္ ကိုယ့္ယာသဖြယ္ လံုလံုၿခံဳၿခံဳ သက္ေတာင့္သက္သာ ရွိေတာ့မည္ မဟုတ္။ ေလာကႀကီး အလယ္ တစိမ္း ဧည့္သည္သဖြယ္ ျဖစ္ေနေတာ့သည္။ ကမူးေျပာသည့္ Absurd သည္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႏွင့္ အဓိပၸါယ္မ်ားကို တစာစာ ေတာင္းယူလိုသည့္ လူသားႏွင့္ အသံတိတ္ဆိတ္ေနသည့္ ဥေပကၡာ ေလာကႀကီးတို႔၏ ကြာဟေနမႈကိုပင္ ဆိုလိုသည္။ အတၱႏွင့္ ေလာက၏ ရင္ၾကားေစ့၍ မရႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ကြာၿပဲသြားေသာ ဝိေရာဓိသေဘာ ျဖစ္သည္။ မိမိသည္ ေလာကအလယ္တြင္ တစိမ္းဧည့္သည္ တဦးသဖြယ္ အူေၾကာင္ေၾကာင္ျဖစ္ေနသည္ကို ခံစားရမည္။ ေပ်ာ္ရႊင္ျခင္း ဝမ္းနည္းျခင္း၊ ခ်စ္ခင္ျခင္း မုန္းတီးျခင္း ျမင့္ျမတ္ျခင္း ေသးသိမ္ျခင္း၊ ေအာင္ျမင္ျခင္း က်ဆံုးျခင္းတို႔ျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားသည့္ ဘဝႀကီး တခုလံုးသည္ ေနာက္ဆံုး ဘာမွမဟုတ္သည့္ အခ်ည္းအႏွီးျဖစ္သည္ကို နက္႐ိႈင္းစြာ သိျမင္ခံစားရသည့္ အေတြ႔အႀကံဳမ်ိဳး ျဖစ္သည္။ ထိုသုိ႔ေသာ ခံစားမႈမ်ိဳးကိုပင္ ျဖစ္တည္မႈဝါဒီ တစ္ဦးျဖစ္သည့္ ဆာ့တ္ (Sartre) က ေအာ္ဂလီဆန္သည့္ ေဝဒနာ (Nausea) ဟု ကင္ပြန္းတတ္သည္။

ထိုသို႔ေသာ ေဝဒနာမ်ိဳးကို နိစၥဓူဝလုပ္ငန္းမ်ားျဖင့္ ေမာပန္းၿငီးေငြ႔ေနေသာအခိုက္တြင္ သိရွိခံစားေကာင္း ခံစားရႏိုင္သည္။ မိမိကိုယ္ မိမိ အခ်ိန္ ေရစီးေၾကာင္းတြင္ ေမ်ာပါေနေသာ သစ္တုံးတတံုးသဖြယ္ သိျမင္ခံစားမိလိုက္ေသာ အခိုက္တြင္ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မည္။ အမည္ပညတ္မ်ားကို ခြာခ်လိုက္သည့္အခါ အႏွစ္သာရ ကင္းမဲ့စြာ ဗလာသက္သက္ တည္ရွိေနသည့္ ပတ္ဝန္းက်င္မွ အရာဝတၳဳမ်ားကို ေတြ႔ျမင္ရသည့္ အခ်ိန္တြင္ ျဖစ္ခ်င္ ျဖစ္မည္။ အသုဘ ႐ုပ္အေလာင္းေကာင္ကို ျမင္ရေသာအခါ ဤသည္ပင္ မိမိ၏ မေရွာင္လႊဲႏုိင္သည့္ ေအးစက္ အဓိပၸါယ္မဲ့လွေသာ ခရီးဆံုးျဖစ္သည္ကို သိျမင္လိုက္ေသာ ခဏတြင္ ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္မည္။ သို႔ေသာ္ ဤသို႔ေသာ အသိအျမင္မ်ိဳးကို ခံစားရသည့္ အခ်ိန္က အလြန္ရွားပါး တိုေတာင္း လြန္းေနပါလိမ့္မည္။

ဘဝ၏ အမွန္တရားသည္ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈ သက္သက္သာ ျဖစ္သည္ဆိုပါက မိမိကုိယ္ မိမိ အဆံုးစီရင္ျခင္းသည္သာ အေျဖမဟုတ္ေတာ့ ၿပီေလာဟု ေမးခြန္းထုတ္ရန္ ရွိသည္။ မိမိကိုယ္ မိမိ အဆံုးစီရင္ သြားၾကသူမ်ားသည္ အေၾကာင္းျပခ်က္ တစ္ခုခု ရွိၾကေသာ္လည္း အမွန္တကယ္ ဘဝ၏ အဓိပၸါယ္ကို စဥ္းစားဆင္ျခင္ၿပီးမွ အဆံုးစီရင္ သြားၾကသူမ်ားက အေတာ္ပင္ ရွားပါလိမ့္မည္။ အကယ္၍ ဘဝႀကီးက အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့သြားၿပီဟု ယူဆ၍ အဆံုးစီရင္သြားသည္ဟု ဆိုပါလွ်င္လည္း၊ စင္စစ္ ဘဝ၏ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈကို အမွန္တကယ္ သိျမင္၍ မဟုတ္သည္က မ်ားသည္။ သူတို႔သည္ တစံုတရာအား ဘဝ အဓိပၸါယ္၊ ဘဝတန္ဖိုးအျဖစ္ ယူဆ သတ္မွတ္ထားၾကၿပီး၊ သူတို႔အေနျဖင့္ ထိုဘဝအဓိပၸါယ္ကို ရွိႏိုင္ေတာ့မည္ မဟုတ္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ကုန္ခမ္းသြားသျဖင့္ မိမိကိုယ္ မိမိ အဆံုးစီရင္ျခင္း ျဖစ္ေလသည္။ ဥပမာ စာေမးပြဲက်၍ မိမိကိုယ္ မိမိ အဆံုးစီရင္သြားသူသည္ ေက်ာင္းေကာင္းေကာင္းရျခင္း၊ ဘြဲ႕ေကာင္းေကာင္း ရျခင္း၊ သို႔မဟုတ္ လူပံုအလယ္တြင္ မ်က္ႏွာ မငယ္ရျခင္းတို႔သည္ ဘဝ၏ ရည္မွန္းခ်က္၊ အဓိပၸါယ္၊ တန္ဖိုးမ်ားအျဖစ္ သတ္မွတ္ထားၿပီး ထိုအဓိပၸါယ္ကို မရႏိုင္ေတာ့ဟု ယံုၾကည္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ (လက္ငင္းျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွင္းရန္ မတတ္ႏိုင္ေတာ့၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ မရွိေတာ့ဟု ယူဆ၍လည္း ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မည္)။ ထို႔ေၾကာင့္ ဘဝတြင္ အဓိပၸါယ္ရွိသည္ဟု ယူဆပါလွ်က္ မိမိကိုယ္ မိမိ အဆံုးစီရင္သြားၾကသူမ်ား ရွိသလို၊ ဘဝႀကီးသည္ မေနေပ်ာ္လွဟု ယံုၾကည္ပါလွ်က္ ဆက္လက္ အသက္ရွင္သြားၾကသူမ်ားလည္း ရွိသည္။

စင္စစ္ လူတို႔သည္ စဥ္းစားေတြးေခၚရန္ အေလ့အက်င့္ မရမီကပင္ ရွင္သန္ရန္အတြက္ အေလ့အက်င့္ရ ၿပီးျဖစ္ေနသည္။ ဘဝ၏ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈကို မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ေတြ႔ႀကံဳေနရပါလွ်က္၊ အတြင္းစိတ္က ဘဝအဓိပၸါယ္ ကင္းဆိတ္မႈ၏ အက်ိဳးဆက္အျပည့္အဝကို ရင္မဆိုင္ဘဲ ေရွာင္ရွားေနတတ္ၾကသည္။ တမလြန္ဘဝကို ေမွ်ာ္လင့္ျခင္း၊ တခ်ိန္ခ်ိန္တြင္ ဘဝအဓိပၸါယ္ေတြ႕လိမ့္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ျခင္းတို႔ျဖင့္ ဘဝ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈ၏ အက်ိဳးဆက္မ်ားကို ရင္ဆိုင္ရန္ ေရွာင္ရွားၾကသည္။ အတုအေယာင္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား၊ အဓိပၸါယ္မ်ား၊ တန္ဖိုးမ်ားကို ဖန္တီးယူသည္။ မိမိကုိယ္မိမိ ကာယကံေျမာက္ အဆံုးစီရင္ၿပီး အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈမွ ထြက္ေျပးမွသာ အဆံုးစီရင္ျခင္း မည္သည္ မဟုတ္။ ယုတၱိကင္းမဲ့သည့္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား၊ အတုအေယာင္ အဓိပၸါယ္မ်ားျဖင့္ ဘဝကို ေနေပ်ာ္ေအာင္ စဥ္းစားေတြးေခၚကာ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈကို ေရွာင္ထြက္ရန္ ႀကိဳးပမ္းျခင္းသည္လည္း အေတြးအေခၚအားျဖင့္ အဆံုးစီရင္လိုက္ျခင္းပင္ (philosophical suicide) ျဖစ္သည္ဟု ကမူးက ဆိုသည္။ ယင္းသည္လည္း ကာယကံေျမာက္ အဆံုးစီရင္ျခင္းကဲ့သို႔ပင္ အမွန္တရားကို ရင္မဆိုင္ဝံ့သည့္ သူရဲေဘာေၾကာင္ေသာ လုပ္ရပ္ျဖစ္သည္ဟု ကမူးက ျငင္းပယ္သည္။

အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့ျခင္း၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ကင္းမဲ့ျခင္း၊ အူေၾကာင္ေၾကာင္ႏိုင္ျခင္းတုိ႔သည္သာ ဘဝ၏ ခါးသီးေသာ အမွန္တရားျဖစ္သည္ဟု သိရွိနားလည္ထားသူ တစ္ဦးအေနျဖင့္ ထိုအမွန္တရားကို ဖံုးကြယ္ ေဖ်ာက္ဖ်က္ပစ္ကာ ေရွာင္ထြက္မေျပးသင့္။ ရဲရဲဝ့ံဝ့ံ ရင္ဆိုင္ရန္သာ ရွိသည္။ ႐ံႈးမည္မွန္းသိလွ်က္ (ထြက္မေျပးဘဲ) ရဲရဲဝံ့ဝံ့ တုိက္ပြဲဝင္ေသာ သူရဲေကာင္းကဲ့သို႔၊ ေမ်ာ္လင့္ခ်က္ မရွိမွန္းသိလွ်က္ (အတုအေယာင္ မေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား မရွာေတာ့ဘဲ) အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈႀကီးကို ျပက္ျပက္ထင္ထင္ သိျမင္ကာ (သို႔ေသာ္ စိတ္မပ်က္ဘဲ) ရွင္သန္ေနထိုင္သြားရန္ ကမူးက တုိက္တြန္းသည္။ ထိုသို႔ေသာ သူရဲေကာင္းမ်ိဳးကို Absurd Hero ဟု သူကဆိုသည္။ ကမူးေရးခဲ့သည့္ ဝတၳဳမ်ားမွ ဇာတ္လိုက္္မ်ားသည္လည္း Absurd Hero ၏ စ႐ိုက္ကို သ႐ုပ္ေဖာ္သြားျခင္း ျဖစ္သည္။


“ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီ စာတမ္း” တြင္ Absurd Hero အျဖစ္ ဂရိဒ႑ာရီမွ ဆစ္ဆီဖပ္စ္ကို ထုတ္ျပထားသည္။ ဆစ္ဆီဖပ္စ္သည္ နတ္ေဒဝါတို႔ကို အံတုဝံ့သူ ျဖစ္သည္။ ျမစ္ေစာင့္နတ္၏ သမီးျဖစ္သူကို ဇူးနတ္မင္းက ခိုးယူသြားသည္ကို ဆစ္ဆီဖပ္စ္က ျမစ္ေစာင့္နတ္အား ထုတ္ေဖာ္ေျပာသည္။ ထိုသုိ႔ ေျပာဆိုရန္အတြက္ သူ႔ႏိုင္ငံတြင္ နတ္စမ္းေရကို ဖန္ဆင္းေပးရမည္ဟုပင္ ေဈးကိုင္လိုက္ေသးသည္။ ဇူးနတ္မင္းက စိတ္ဆုိးကာ ဆစ္ဆီဖပ္စ္ကို မရဏတိုင္းျပည္သို႔ ပို႔လိုက္သည္။ မရဏတိုင္းျပည္သို႔ ေရာက္ေသာအခါ၌လည္း ဆစ္ဆီဖပ္စ္က ေဟးဒီးနတ္မင္းကို လွည့္ဖ်ားကာ သံႀကိဳးျဖင့္ တုတ္ေႏွာင္လိုက္ျပန္သည္။ ေနာက္ဆံုး နတ္တို႔ကို ပမာမခံ့ျပဳဝံ့သည့္ ဆစ္ဆီဖပ္စ္ကို ျပစ္ဒဏ္ခတ္လိုက္သည္။ ျပစ္ဒဏ္မွာ အလြန္ႀကီးေလးသည့္ေက်ာက္တံုးႀကီးကို ေတာင္ထိပ္သို႔ တြန္းတင္ရမည္ ျဖစ္ၿပီး၊ ေတာင္ထိပ္သို႔ေရာက္ပါက ေက်ာက္တုံးသည္ ျပန္လိမ့္က်သြားမည္ ျဖစ္ကာ၊ ဤအလုပ္ကို အႀကိမ္ႀကိမ္ မနားတမ္း လုပ္ေဆာင္ရမည္ ျဖစ္သည္။ ဤကဲ့သို႔ အခ်ည္းအႏွီး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ကင္းမဲ့ေသာ အလုပ္ (futility and hopeless labor) သည္ ေျခာက္ျခားဖြယ္ အေကာင္းဆံုး ျပစ္ဒဏ္ခတ္မႈျဖစ္သည္ဟု နတ္ေဒဝတာတို႔က ထင္မွတ္ထားၾကေလသည္။

ေက်ာက္တံုးႀကီးအား ခက္ခက္ခဲခဲ ပင္ပင္ပန္း ေတာင္ထိပ္သို႔ တြန္းတင္ၿပီးေနာက္၊ ျပန္က်သြားေသာ ေက်ာက္တုံးႀကီးအား ေနာက္တႀကိမ္ တြန္းတင္ရဦးမည္ဟူေသာ အၾကည့္ျဖင့္ ေတာင္ေျခသို႔ ျပန္ဆင္းသြားသည့္ ဆစ္ဆီဖပ္စ္၏ အဆင္းလမ္း ခဏာတာအား ကမူးက အေလးနက္ထား၍ သံုးသပ္သည္။

“မဆံုးႏိုင္သည့္ ညႇင္းပန္းႏွိပ္စက္မႈႀကီး ရွိရာ ေတာင္ေျခဆီသို႔ ေလးလံေသာ္လည္း ေသခ်ာ ျခင့္ခ်ိန္ထားသည့္ ေျခလွမ္းမ်ားျဖင့္ ဆင္းသြားသည့္ လူသားတစ္ဦး ျမင္ေနရသည္။ ျပန္အတက္တြင္ ဆင္းရဲဒုကၡ ေရာက္ရန္ ေသခ်ာေပါက္ျဖစ္ေနသျဖင့္ အသက္႐ွဴခြင့္ရသည့္ ထိုအခ်ိန္ေလးသည္ (အခ်ည္းအႏွီး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ကင္းမဲ့မႈအား ျပက္ျပက္ထင္ထင္) သိျမင္လိုက္ႏုိင္သည့္ အခ်ိန္ေလးပင္ ျဖစ္သည္။ ေတာင္ထိပ္မွသည္ နတ္ေဒဝါတို႔၏ သားရဲတြင္းသို႔ တအိအိဆင္းသြားသည့္ ထိုအခိုက္အတန္႔မ်ားတြင္ သူသည္ သူ႔ၾကမၼာထက္ သာလြန္ ႀကီးျမတ္ေနၿပီး၊ ေက်ာက္တံုးႀကီးထက္လည္း ပိုမိုသန္စြမ္းေနေလသည္။” (ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီ စာတမ္း)

ဆင္ျခင္သံုးသပ္မႈမရွိဘဲ နိစၥဓူဝ ေန႔စဥ္ဘဝႀကီးထဲတြင္ လံုးဝ နစ္ျမဳတ္ေနပါက “ဘဝအဓိပၸါယ္” ဆိုသည္ကို ေျပာဆိုေနရန္ပင္ မလို။ “ဆင္ျခင္သံုးသပ္မႈမရွိေသာ ဘဝသည္ မေနေပ်ာ္” ဟူသည့္ ဆုိကေရးတီး၏ စကားအရ ဆိုလွ်င္ ထိုသုိ႔ ဆင္ျခင္သံုးသပ္မႈမရွိဘဲ ဘဝထဲတြင္ နစ္ျမစ္ေနျခင္းသည္ ေနေပ်ာ္ေသာ ဘဝေနနည္း မဟုတ္။ တဖန္ ျမင္ၾကားထိသိမႈဟူသည့္ အေတြ႔အႀကံဳေဘာင္မွ လံုးဝ ထြက္ကာ ဆင္ျခင္တံုတရား သက္သက္ျဖင့္ ဘဝကို ဆင္ျခင္သံုးသပ္ပါကလည္း ယုတၱိမတန္သည့္ အတုအေယာင္ ဘဝအဓိပၸါယ္၊ အတုအေယာင္ ေမ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားျဖင့္သာ လမ္းဆံုးေပလိမ့္မည္။ ဤသို႔ တံလွ်ပ္ကို ေရထင္သည့္ ယံုၾကည္မႈမ်ိဳး၊ ထိုသို႔ ယံုၾကည္ယံုသာမက တံလွ်ပ္ကိုပင္ ေရအထင္ျဖင့္ အာသာငမ္းငမ္း လြမ္းဆြတ္ တမ္းတေနျခင္းမ်ိဳးကို အေတြးအေခၚအားျဖင့္ အဆံုးစီရင္ျခင္းဟု ကမူးက ယူဆသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ မဆင္ျခင္ဘဲ ပစၥဳပၸန္ဘဝထဲတြင္ လံုးဝနစ္ျမဳတ္ေနျခင္းႏွင့္ ေဘာင္ေက်ာ္၍ အတုအေယာင္ ဘဝအဓိပၸါယ္မ်ားကို ရွာႀကံစဥ္းစားျခင္းဟူေသာ အစြန္းႏွစ္ပါးကို ေရွာင္ကာ၊ ဘဝ၏ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈကို ေလးေလးနက္နက္ သိျမင္ရင္ဆိုင္ျခင္းသည္ ခါးသီးရက္စက္သည့္ ၾကမၼာဆိုးကို ေအာင္ပြဲခံျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ကမူးခံယူသည္။ ခါးသီးႏွိပ္စက္မႈကို မေထမဲ့ျမင္ျပဳႏုိင္စြမ္းျဖင့္ မေက်ာ္လႊားႏိုင္သည့္ ၾကမၼာဆိုးဟူ၍ မရွိ။ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့မႈဟူသည့္ ခပ္ပါးပါး ေလထုထဲတြင္ ဇြဲေကာင္းေကာင္းျဖင့္ ဆက္လက္ ရွင္သန္ေနထိုင္ရန္မွာ သူတို႔အား ခြန္အားမ်ားေပးႏိုင္မည့္ နက္နဲခုိင္မာသည့္ အေတြးအေခၚမ်ား မရွိဘဲ မျဖစ္ႏိုင္။ ႐ႈံးနိမ့္မည္မွန္းသိသည့္ တိုက္ပြဲတစ္ခုတြင္ အတုအေယာင္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား မထားဘဲ သစၥာရွိရွိ တိုက္ခုိက္သည့္ သူရဲေကာင္းတဦးကဲ့သို႔၊ ဘဝအဓိပၸါယ္ ကင္းမဲ့ျခင္းဟူသည့္ အျဖစ္မွန္ကို သိရွိနားလည္ကာ ရွင္သန္ေနထိုင္ၾကရန္ တိုက္တြန္းသည္။ ထိုသုိ႔ ရွင္သန္ျခင္းမ်ိဳးကသာလွ်င္ အဓိပၸါယ္ကင္းမဲ့သည့္ ဘဝႀကီးထဲမွ အဓိပၸါယ္ကို ဖန္တီးယူျခင္း ျဖစ္သည္။

“ေတာင္ထိပ္ဆီသို႔ ႐ုန္းကန္၍ တက္သြားျခင္းသည္ပင္ လူသားတဦး၏ ႏွလံုးသားကို ျဖည့္ဆည္းရန္ လံုေလာက္ပါသည္။ ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ေပ်ာ္႐ႊင္ေနမည္ကို ျမင္ေယာင္ ၾကည့္ႏိုင္သည္” ဟု ကမူးက “ဆစ္ဆီဖပ္စ္ ဒ႑ာရီ စာတမ္း” ကို အဆံုးသပ္ထားသည္။


ဧရာ (မႏၲေလး)

Monday, October 24, 2016

ပင္လယ္မွသည္ ေတာင္တန္းဆီသို႔

ျမစ္ဝကြ်န္းေပၚေဒသ ေခ်ာင္းေလးတခုရဲ႕ ကမ္းပါးတစ္ဖက္ဆီမွာ မိဘႏွစ္ပါးရဲ႕ ရြာေလးေတြ ေမးတင္ထားတယ္။
ရန္ကုန္ျမစ္နံေဘးက ဗိုလ္တေထာင္ဆိပ္ကမ္းဟာ ဆံပင္လိမ္ေကြးေကြးနဲ႕ ကေလးငယ္ေလး ကိုယ့္ကို ထိန္းေက်ာင္းခဲ့တဲ့ ေနရာျဖစ္တယ္။
ပင္လယ္ကာရံထားတဲ့ ကြ်န္းေလး ေပၚမွာ ေရၾကည္ၿပီး၊ ျမက္ႏုျပန္ေသးသတဲ့ ၂၇ႏွစ္အရြယ္ မိန္းမပ်ိဳကို ျမဳဆြယ္တယ္။
ေခ်ာင္းကို ပစ္လို႔၊ ျမစ္ကို ရွာခဲ့သူ တေယာက္ဟာ ပင္လယ္မွာ သီးခ်ိန္တန္သီးၿပီး၊ ပြင့္ခ်ိန္တန္ ပြင့္ေနလိုက္တာ… ရာသီစက္ဝန္း အႏွစ္ ႏွစ္ဆယ္။
ျပန္…မယ္…ရည္…ရြယ္…
ျပန္…မယ္…ရည္…ရြယ္…မွကြယ္
လား…ရာ…နဲ႔…ေသြ…ဖယ္…
ေရာက္ခဲ့ေပါ့…
ေတာင္တန္းေတြဆီရယ္…။
ေသကြဲ ရွင္ကြဲ ကြဲၾကတဲ့အခါ က်န္ခဲ့တဲ့သူက ပိုခံစားရတယ္လို႔ ယံုၾကည္တဲ့အတြက္ မိတ္ေဆြသူငယ္ခ်င္းေတြကို ႏွုတ္မဆက္ပဲ ထြက္လာခဲ့တာ ေတာင္းပန္ပါတယ္ေနာ္။ တကယ္ေတာ့လည္း ပင္လယ္နဲ႔ ေတာင္တန္းဆိုတာ သံသရာမွာ က်င္လည္ေနသေရြ႔ေတာ့ တဆက္တည္း မဟုတ္လား...။

၄၇ ႏွစ္ျပည့္ ေမြးေန႔မွာ အမွတ္တရ ေရးပါတယ္။
ေပ်ာ္ရႊင္ပါေစ ဆုေတာင္းေပးတဲ့ မိတ္ေဆြသူငယ္ခ်င္းမ်ားကို ေက်းဇူးတင္ရင္း၊ ေတာင္းေပးတဲ့ ဆုနဲ႔ ျပည့္စံုေအာင္ ႀကိဳးစားပါမယ္…။

Wednesday, August 3, 2016

ကာလာမသုတ္ႏွင့္ စကႌသုတ္

ဘေလာ့ေပၚမွာ ေရးခဲ့ဖူးတဲ့ ကာလာမသုတ္နဲ႔ စကႌသုတ္တို႔ရဲ႕ အဓိပၸါယ္အက်ယ္ကို ေရးခဲ့ဖူးပါတယ္။ ကာလာမသုတ္က ဝိစိကိစၧာ (ယံုမွားသံသယ) လြန္ကဲေနတဲ့ တရားနာပရိသတ္ကို မ်က္ကန္းယံုၾကည္မႈ မထားဘဲ ကုိယ္တိုင္ သိျမင္ႏိုင္တဲ့ တရားကို ေဟာၾကားထားပါတယ္။ စကႌသုတ္ကေတာ့ မိစၧာဒိ႒ိ (မွားယြင္းတဲ့ အယူ)လႊမ္းမိုးေနတဲ့ ပရိသတ္ကို မ်က္ကန္းယံုၾကည္မႈနဲ႔ ေလွနံဓားထစ္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မခ်ဘဲ၊ မွန္ကန္တဲ့ ယံုၾကည္မႈ အဆင့္ဆင့္ တည္ေဆာက္ၿပီး သစၥာဆိုက္ႏိုင္မယ့္ လမ္းစဥ္ကို နည္းေပးထားပါတယ္။ ဆက္စပ္ေလ့လာဖို႔ အလြန္သင့္ေတာ္တဲ့ သုတၱန္ ႏွစ္ပုဒ္ပါ။ ဒီသုတၱန္ ႏွစ္ပုဒ္ကို eBook လုပ္ထားပါတယ္။


Thursday, July 14, 2016

သီရိဓမၼာေသာကမင္းႀကီး၏ သာသနာေရး ျပန္တမ္း ေက်ာက္စာ

အိႏၵိယႏိုင္ငံ ေမာရိယမင္းဆက္ျဖစ္ေသာ “ပီယဒႆီ” အမည္ခံ အေသာကမင္းသည္ ကလိဂၤစစ္ပြဲအၿပီးတြင္ အလြန္ ရက္စက္ ၾကမ္းၾကဳတ္ေသာ စစ္ဘုရင္အျဖစ္မွ တရားဓမၼႏွင့္ အညီအုပ္ခ်ဳပ္ေသာ ဗုဒၶသာသနာျပဳမင္း အျဖစ္ ကူးေျပာင္းခဲ့သည္။ ကမၻာသမိုင္းတြင္ အံ့ခ်ီးဖြယ္ ကမၸည္းတင္ရေလာက္ေအာင္ ကိုယ္တိုင္တရားဓမၼကို က်င့္သံုး၏။ တရားဓမၼႏွင့္အညီ အုပ္ခ်ဳပ္စီမံခန္႔ခြဲ၏။ တိုင္းသားျပည္သူတို႔ တရားဓမၼကို ေစာင့္ေရွာက္ေစရန္လည္း အမိန္႔ျပန္တမ္း ေက်ာက္စာမ်ား ေရးထိုးစိုက္ထူကာ တရားဓမၼကို ျပန္႔ပြားေစ၏။ လြတ္လပ္စြာ ကိုးကြယ္ယံုၾကည္မႈကို ေလးစား တန္ဖိုးထားေသာမင္း ျဖစ္သည့္ အားေလ်ာ္စြာ၊ ထိုသို႔ေရးထိုးေသာ ေက်ာက္စာအမ်ားစုတို႔သည္ ဘာသာအယူဝါဒ မခြဲျခားပဲ တိုင္းသူျပည္သားအားလံုးတို႔ လိုက္နာေစႏိုင္မည့္ တရားဓမၼ ျဖစ္ေလသည္။ ေက်ာက္စာ အနည္းငယ္သာလွ်င္ ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ တိုက္႐ိုက္ ပတ္သက္သည္။ ထိုအထဲမွ ေအာက္ပါ Bhabru Rock Edict ေက်ာက္စာသည္ ဗုဒၶသာသနာ အဓြန္႔ရွည္ တည္တံ့ေစရန္ ရည္႐ြယ္၍ ရဟန္းသံဃာေတာ္ႏွင့္တကြ ဗုဒၶဘာသာဝင္အေပါင္း လိုက္နာသင့္ေသာ ဘုရားေဟာ ေဒသနာေတာ္မ်ားကို ေ႐ြးထုတ္ ေလွ်ာက္ၾကားေသာ သာသနာေရးျပန္တမ္း တစ္ဆူျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ အေသာကမင္းႀကီး ကိုယ္တိုင္ ေ႐ြးခ်ယ္ခဲ့ျခင္းေလာ၊ တတိယသံဂါယနာ၏ ဦးစီးမေထရ္ျဖစ္ေသာ ေမာဂၢလိပုတၱတိႆေထရ္က ေ႐ြးထုတ္ေပးခဲ့ျခင္းေလာ မသိရေပ။

ပိယဒႆီမင္းသည္ မာဂဓတိုင္း သံဃာတုိ႔အား ရွိခိုးေလွ်ာက္ထားပါ၏။ အရွင္ျမတ္တို႔ အနာေရာဂါကင္း၍ ခ်မ္းသာစြာ ေနၾကရပါေစ။ အရွင္ျမတ္တို႔ဘုရား… အကၽြႏု္ပ္၏ ဘုရား, တရား, သံဃာ၌ ျမတ္ႏိုးၾကည္ညိဳျခင္းကို အရွင္တို႔ သိၾကပါ၏။ အရွင္ျမတ္တို႔ဘုရား… ျမတ္စြာဘုရား ေဟာၾကားေတာ္မူခဲ့ေသာ တရားေတာ္အားလံုးတို႔သည္ ေကာင္းစြာ ေဟာၾကားေတာ္မူအပ္ေသာ တရားေတာ္မ်ားခ်ည္းသာ ျဖစ္ပါသည္။ အရွင္ျမတ္တို႔ဘုရား… ထိုတရားေတာ္မ်ားထဲမွ သူေတာ္ေကာင္းတရား(သဒၶမၼ)ကို အဓြန္႔ရွည္စြာ တည္တံ့ေစရန္ ေဟာၾကားထားအပ္ေသာ တရားအခိ်ဳ႕ကို ေလွ်ာက္တင္ခြင့္ ျပဳပါဘုရား။

ထိုတရားေတာ္တို႔ကား ဝိနယသမုကသ၊ အရိယဝံသ၊ အနာဂတဘယ၊ မုနိဂါထာ၊ ေမာေနယ်သုတၱ, ဥပတိသပသိန၊ မုသာဝါဒႏွင့္စပ္၍ ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ ရာဟုေလာဝါဒသုတ္တို႔ ျဖစ္ပါသည္။

ထိုတရားေဒသနာေတာ္တို႔အား ရဟန္းေယာက္်ား, ရဟန္းမိန္းမ, ဥပါသကာ, ဥပါသိကာမတို႔သည္ မျပတ္ သင္ယူမွတ္ထား ေဆာင္ထားၾကေစလိုပါသည္။ အရွင္ျမတ္တို႔ဘုရား… ကၽြႏု္ပ္၏ လိုအင္ဆႏၵကို အမ်ားသိရွိၾကေစရန္ ဤကမၸည္း ေက်ာက္စာကို ေရးထိုးေစပါသည္။ (အေသာကမင္း၏ ေက်ာက္စာ Bhahbru Rock Edict)

"His Gracious Majesty, King of Magadha, bows down to the Sangha and — hoping that they are free from disease and living in peace — addresses them as follows: You know well the extent of my reverence and faith in the Buddha, Dhamma, and Sangha. Whatever has been said by the Buddha has of course been well-said. But may I be permitted to point out the passages of scripture I have selected that the True Dhamma might last a long time: Vinaya-samukasa, Aliya-vasani, Anagata-bhayani, Muni-gatha, Mauneya-sute, Upatisa-pasine, and the Instructions to Rahula beginning with (the topic of) falsehood, as taught by the Blessed One.
"Reverend Sirs, I would like the reverend bhikkhus and bhikkhunis — as well as the laymen and laywomen — to listen to these passages frequently and to ponder on them.
"For this reason, Reverend Sirs, I am having this enscribed so that they may know of my intention."

ဤေနရာတြင္ “ဝိနယသမုကသ (ဝိနယသမုကၠံသ)” သည္ ဝိနည္းမဟာဝါ ေဘသဇၨကၡႏၶကမွ စတုမဟာပေဒသကထာ ျဖစ္သည္။ ဝိနည္းေတာ္တြင္ ပညတ္ထားျခင္း မရွိေသာ အခ်က္မ်ားႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ “အပ္၏- မအပ္၏” ပိုင္းျခား ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ရန္အတြက္ ၫႊန္ၾကားထားသည့္ ဥပေဒသေလးရပ္ ျဖစ္သည္။ လိုရင္းအားျဖင့္ ဘုရားရွင္က “မအပ္” ဟု တားျမစ္ထားျခင္း၊ “အပ္၏” ဟု ခြင့္ျပဳထားျခင္း မရွိေသာ္လည္း အပ္စပ္သည္တို႔ႏွင့္ ဆန္႔က်င္ၿပီး မအပ္စပ္သည္တုိ႔ႏွင့္သာ ေလ်ာ္ပါက “မအပ္”၊ မအပ္စပ္သည္တုိ႔ႏွင့္ ဆန္႔က်င္ၿပီး အပ္စပ္သည္တို႔ႏွင့္ ေလ်ာ္ပါက “အပ္သည္” ဟု မွတ္ယူရန္ ၫႊန္ၾကားထားျခင္း ျဖစ္သည္။

အရိယဝံသ”သည္ အဂၤုတၱရနိကာယ္ စတုကၠနိပါတ္လာ အရိယဝံသသုတ္ ျဖစ္သည္။ ဆြမ္း၊ သကၤန္း၊ ေက်ာင္းတို႔၌ ေရာင့္ရဲတင္းတိမ္ျခင္း၊ ဘာဝနာတရား၌ ေမြ႔ေလ်ာ္ျခင္း ဟူသည့္ အရိယာ မ်ိဳးႏြယ္တို႔ မပယ္စြန္႔သည့္ “အရိယဝံသ” တရားေလးပါးကို အေလးဂ႐ုထား၍ လိုက္နာျခင္းသည္ ျမတ္ေသာ အရိယာ မ်ိဳးႏြယ္ကို ေစာင့္ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ေဟာၾကားထားသည့္ သုတ္ျဖစ္သည္။

အနာဂတဘယ”သည္ အဂၤုတၱရနိကာယ္ ပၪၥကနိပါတ္လာ အနာဂတဘယသုတ္မ်ား ျဖစ္သည္။ အနာဂတ္တြင္ အိုနာေသေဘးမွ အစ သာသနာဆုတ္ယုတ္ပ်က္စီးျခင္း အဆံုး အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ ေဘးအႏၲရာယ္မ်ားႏွင့္ ႀကံဳေတြ႔ႏိုင္သည္ဟု ႏွလံုးသြင္းကာ တရားထူးရေစရန္ မေမေလ်ာ့ေသာ လံု႔လျဖင့္ ႀကိဳးစားအားထုတ္ရန္ ေဟာၾကားထားသည္။ သာသနာအႏၲရာယ္ကို ႀကိဳ၍ ျမင္ကာ တရားဓမၼႀကိဳးစား အားထုတ္ျခင္းသည္ပင္ သာသနာ အဓြန္႔ရွည္စြာ တည္ရန္ အေၾကာင္း ျဖစ္ေနေလသည္။

မုနိဂါထာ”သည္ သုတၱနိပါတ္တြင္လာေသာ မုနိသုတ္ ျဖစ္သည္။ ကိေလသာ အေဖာ္မမွီးဘဲ တစ္ပါးတည္း ေတာအရပ္တြင္ ေမြ႔ေလ်ာ္သည့္ ရေသ့ရဟန္း သူေတာ္စင္မ်ား၏ ဂုဏ္ကို ေဖာ္ညႊန္းသည့္ သုတ္ျဖစ္သည္။

“ေမာေနယ်သုတၱ”သည္ သုတၱနိပါတ္ နာလကသုတ္မွ ေဒဝီလရေသ့၏ တူျဖစ္သူ နာလကရဟန္းအား ေဟာၾကားသည့္ ေမာေနယ်တရား ျဖစ္သည္။ မိမိအား ဆဲေရးသူကိုျဖစ္ေစ ရွိခုိးသူကို ျဖစ္ေစ တန္းတူထားကာ အမ်က္ေဒါသ မထားရန္၊ မာန္မာနမတက္ႂကြရန္၊ ကာမဂုဏ္တရားတို႔ကို ပယ္စြန္႔ရန္၊ ဒါယကာတို႔ႏွင့္ ေရာေရာေႏွာေႏွာ မေနရန္ ေဟာၾကားထားေသာ တရားျဖစ္သည္။

ေက်ာက္စာမွ “ဥပတိသ-ပသိေန” ဟူေသာ စကားကို “ဥပတိႆအား ၾကည္ညိဳေသာ သို႔မဟုတ္ ဥပတိႆက ဘုရားအား ၾကည္ညိဳေသာ” ဟု အနက္ေကာက္ပါက ခႏၶဝဂၢသံယုတ္လာ သူစိမုခီသုတ္ႏွင့္ ဒီဃနိကာယ္ ပါေထရဝဂ္လာ သမၸသာဒနီယသုတ္တို႔ကို ယူႏိုင္သည္။ အိႏၵိယႏွင့္ အေနာက္တိုင္း ပညာရွင္မ်ားကမူ “ဥပတိႆျပသေန- ဥပတိႆ၏ ေမးျမန္းခ်က္” ဟု ဘာသာျပန္ဆို၍ သုတၱနိပါတ္ အ႒ကဝဂ္လာ သာရိပုတၱသုတ္ကို ေကာက္ယူၾကသည္။ ယင္းသုတ္သည္ ရဟန္းတို႔၏ က်င့္ဝတ္မ်ားကို ျပဆိုထားေသာ ေၾကာင့္ အဓိပၸါယ္ ယုတၱိရွိေၾကာင္း အေသာကေက်ာက္စာ စာအုပ္တြင္ အရွင္အာဒိစၥဝံသက မွတ္ခ်က္ေပးထားသည္။ အခ်ိဳ႕ကလည္း အရွင္သာရိပုတၱရာ အေလာင္းအလ်ာျဖစ္ေသာ ဥပတိႆက ေမးေလ်ာက္၍ အရွင္အႆဇိ ေျဖၾကားေတာ္မူသည့္ “ေယ ဓမၼာ ေဟတုပၸဘဝါ” အစခ်ီသည့္ ဂါထာဟု ယူဆၾကသည္။

မုသာဝါဒႏွင့္စပ္၍ ေဟာၾကားေတာ္မူေသာ ရာဟုေလာဝါဒသုတ္” ဟူသည္မွာ မဇၩိမနိကာယ္မွ အမၺလ႒ိက ရာဟုေလာဝါဒသုတ္ကို ဆိုလိုသည္။ သိလ်က္ျဖင့္ မုသားကို ဆိုသူအတြက္ မျပဳဝံ့သည့္ မေကာင္းမႈကို ရွိမည္ မဟုတ္ေတာ့။ ထို႔ေၾကာင့္ အေပ်ာ္အပ်က္သေဘာျဖင့္ ျဖစ္ေစ မုသားစကား မဆိုရန္ သားေတာ္ရာဟုလာအား ေဟာၾကားထားေသာ ေဒသနာျဖစ္သည္။

ထိုေဒသနာတို႔သည္ သာသနာေတာ္ အဓြန္႔ရွည္စြာ တည္တံ့ေစရန္အတြက္ ဗုဒၶဘာသာဝင္တို႔ လိုက္နာသင့္သည့္ တရားေဒသနာမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း သီရိဓမၼာေသာကမင္းႀကီးက ကမၸည္းေက်ာက္စာတင္ခဲ့ပါသည္။ သာသနာ တည္တံ့ျပန္႔ပြားေရးကို လိုလားသည့္ အမ်ိဳးေကာင္းသားတို႔သည္ ထိုထိုေဒသနာတို႔ကို ေလ့လာ မွတ္သား လိုက္နာသင့္လွပါသည္။

စာၫႊန္း
Ṭhānissaro Bhikkhu - That the True Dhamma Last the Long Time
အရွင္အာဒိစၥဝံသ - အာေသာကေက်ာက္စာေတာ္