Sunday, March 29, 2009

ဝါသနာ

တန်ခူး tag လို့ ရေးခဲ့တဲ့ ကျွန်မ၏အကြောင်း ပို့စ်မှာတော့
ကိုယ့်ရဲ့ဝါသနာ - အထုံဝါသနာ မပေါ်လွင်ပါ။ (စွဲစွဲမြဲမြဲလုပ်ရတာဆိုရင် အားဆေးတောင် မသောက်ပါ။) လို့ ယေဘူယျ အားဖြင့်တော့ ရေးခဲ့ပြီးပါပြီ။

တန်ခူးကပဲ ဝါသနာလေးများ ဆိုပြီး tag လာပြန်တော့ ရေးမယ်ဟဲ့လ့ို ဟန်ပြင် ကွန်ပြူတာရှေ့ထိုင်၊ ရေးလိုက် ဖျက်လိုက်နဲ့ စာကရှေ့မရောက်…(အားတွေနာနေပြီလား မနာနဲ့ မနာနဲ့ စာရေးစာဖတ်က မြတ်နိုးပြီးသား အမှုပါ တန်ခူးရ)
ဒီမှာတင် ကိုဧရာက မသီတာ စဉ်းစားလို့ရအောင် ဆိုပြီး

/* လူတစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး မိတ်ဆွေဖွဲ့ကြတော့မယ်ဆိုရင် “ဘာ ဝါသနာလေးများပါတုန်း” လို့ မေးတတ်ကြတယ်။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း အလုပ်ကစလို့ အားကစား, စာပေ, အနုပညာ, အိမ်တွင်းမှုစသဖြင့်ပေါ့… ကိုယ့် အားလပ်ချိန်လေးတွေမှာ ဘာအလုပ်လေးတွေနဲ့ ကိုယ့်စိတ်ကို အစာကျွေးသလဲ။ စိတ်မှ မဟုတ်ပါဘူးလေ… ကိုယ်ခန္ဓာကို အစာကျွေးသလဲ…။

အချို့များကြတော့လည်း ကိုယ်စိတ်လက်ပျော်ရွှင်တဲ့ အလုပ်လေးတွေနဲ့ အသက်မွေးရတော့ ကံအကောင်းသား။ သီချင်းဆို ဝါသနာပါသူက အဆိုတော်ဘဝနဲ့အသက်မွေးရတာမျိုး။ ဆရာလုပ်တာ ဝါသနာပါသူက ကျောင်းဆရာအလုပ်နဲ့ အသက်မွေးရတာမျိုး။ အင်းလေ… ဘဝမှာ အသက်မွေးမှုတစ်ခုကို ရွေးချယ်တော့မယ်ဆိုရင် ကိုယ်ဝါသနာပါတဲ့ အလုပ်မျိုးကို အခြေခံပြီး စဉ်းစားရွေးချယ်ရတာ သဘာဝကျပါတယ်။ ဒါပေမဲ့လည်း ခက်တော့အခက်သား…။ ရောဂါဝေဒနာ ခံစားနေရသူတွေကို ကိုယ့်မိဘဆွေမျိုးနဲ့မခြား ကြင်နာစိတ်တွေထားပြီး ပြုစုယုယပေးချင်တဲ့ ဝါသနာရှိပေမဲ့ ဆရာဝန်လိုင်းကို အမှတ်မမှီလို့ မရွေးချယ်ရသူတွေ၊ ဆရာဝန်တစ်ဦးဖြစ်လာပါလျှက်နဲ့ ဆေးကုသဖို့ ဝါသနာမထုံတာကြောင့် အရောင်းအဝယ် လုပ်စားနေသူတွေက တစ်ပုံကြီး။ အဲ… ကိုယ်ဝါသနာပါတဲ့ အလုပ်နဲ့ အသက်မွေးရလို့လည်း ဘဝမှာ ကျေနပ်နှစ်သက်ဖို့ ကောင်းပြီလို့ ပြောလို့မရပါဘူး။ သီချင်းလေးတွေရေးနေရတာကို ပျော်မွေ့သူက သီချင်းရေးဆရာတစ်ဦးအဖြစ် အသက်မွေးရပေမဲ့ ကိုယ်လုပ်ချင်သလို လုပ်လို့မရ, ထင်သလိုဖြစ်မလာရင် ပိုပြီး ခံစားရတယ်။ ပိုပြီးကြေကွဲရတယ်။ ဒီလိုပဲ ပညာရေးကို ဝါသနာကြီးလို့ ကျောင်းဆရာဖြစ်လာခဲ့ပေမဲ့ ကိုယ်ယုံကြည်ရာတွေကို မလုပ်နိုင်ပဲ, ကိုယ်မယုံကြည်ရာတွေကို မျက်စိစုံမှိတ်ပြီး ဝမ်းစာရှာရင်း၊ ကိုယ့်အသက်မွေးမှုကိုတောင် ကိုယ်ပြန်မသတီချင်တော့တဲ့ ကျောင်းဆရာတွေလည်း ထုနဲ့ထေးပါ။ ဒီလိုဘဝမျိုးထက်စာရင်… ကိုယ်ဝါသနာ မပါချင်လည်းနေပါစေ၊ သမာအာဇီဝဖြစ်ပြီး ကိုယ့်မိသားစု အသက်မွေးနိုင်မယ့် အလုပ်လေး လုပ်နေရတာက တော်သေးသပေါ့။

ဝါသနာပါသည်ဖြစ်ဖြစ်, မပါသည်ဖြစ်ဖြစ် အသက်မွေးမှု လုပ်ငန်းဆိုတာကတော့ လုပ်နေကြရတာပါပဲ။ ရဟန်းတော်များတောင် ဆွမ်းခံတော့ စားရသေးတယ်။ ရဟန်းတော်များအတွက် မြတ်စွာဘုရားခွင့်ပြုခဲ့တဲ့ ကျောင်း, သင်္ကန်း, ဆွမ်း, ဆေး- ပစ္စည်းလေးပါးဟာ “စားဝတ်နေရေးနဲ့ ကျန်းမာရေး” ဆိုတဲ့ လူဘဝရဲ့ အခြေခံလိုအပ်ချက်ပဲ မဟုတ်လား။ လူဆိုတာက ဒီအခြေခံ လိုအပ်ချက်လေးနဲ့တင်တော့ ဘယ်တင်းတိမ်နိုင်ကြပါ့ မလဲ။ ကိုယ့်အားလပ်ချိန်လေးမှာ ဟိုဟာလေး လုပ်ချင်၊ ဒီဟာလေး လုပ်ချင်… ကိုယ့်စိတ်ကို အစာကျွေးချင်တာက လူ့သဘာဝ။

ကိုယ်ရဲ့ အားလပ်တဲ့ အချိန်လေးမှာ သက်မွေးဝမ်းကျောင်းမှုမှအပ, ကိုယ်ကြိုက်တာလေးတွေကို ရွေးပြီး စိတ်ကိုအစာကြွေးတာကိုပဲ Hobby လို့ခေါ်ကြတယ်။ အသက်မွေးမှုပဲ ဖြစ်ဖြစ်, အသက်မွေးမှုမဟုတ်တာ ဖြစ်ဖြစ် ကိုယ်စိတ်ပါဝင်စားပြီး, အချိန်ရတိုင်း မကြာခဏ လုပ်လေ့လုပ်ထရှိတဲ့ အလုပ်လေးတွေကို မြန်မာလိုတော့ ဝါသနာလို့ပဲ သိမ်းကျုံးပြီး ခေါ်ပါတယ်။

အဲ.. ရှိသေးတယ် စရိုက်တဲ့။ သူကလည်း ဝါသနာလိုပဲ မကြာခဏဖြစ်တတ်တဲ့ အလေ့အကျင့်တွေကို ခေါ်တာ။ စရိုက်ဆိုတာက မိမိရဲ့ အတွင်းသန္တန်ပိုင်း၊ အာရုံတွေကို ဘယ်လိုတုန့်ပြန်လေ့ရှိသလဲပေါ့။ ဥပမာ လောစရိုက်ရှိသူက အာရုံတွေပေါ်မှာ လိုချင်တပ်မက်မှုတွေနဲ့ မြင်မယ်။ ဒေါသစရိုက်ရှိတဲ့သူတွေက တွေ့သမျှမြင်သမျှကို အပြစ်ရှာချင်တယ်။ ပညာစရိုက်ရှိသူတွေကလည်း အမှားကိုရှာပြီး ထောက်ပြချင်တတ်တာကတော့ ဒေါသစရိုက်နဲ့ ခပ်ဆင်ဆင်။ ထားပါတော့… ။ သူတို့ကိုယ်တိုင် သတိမထားမိပဲ… သူတို့တမင်ရွေးချယ်လိုက်တာမျိုး မဟုတ်ပဲ… ပြင်ပအာရုံတွေတွေ့လာတိုင်း အများအားဖြင့် ဘယ်လိုတုန့်ပြန်လိုက်မလဲ ဆိုတာကတော့ စရိုက်ပေါ့။ ဝါသနာဆိုကတော့ အဲဒီတုန့်ပြန်မှုတွေကနေ အပြင်ကို လျှံကျလာသလိုမျိုး…။ ကိုယ်နှစ်သက်တဲ့ ပြင်ပအာရုံတွေကို ကိုယ်တိုင် ရွေးချယ်ပြီး မကြာခဏလုပ်ကိုင်လို့ အလေ့အကျင့် ဖြစ်သွားတာမျိုးပေါ့။ အဲဒီကြတော့လည်း… “ဝါသနာကို မတားနဲ့တော့ ရှင်” ဆိုသလို… တားမရ… ဆီးမရ။

ဝါသနာတွေကို စားဝတ်နေရေး နဲ့ ကျန်းမာရေးဆိုတဲ့ ရုပ်ပိုင်း (Physical), လူမှုဆက်ဆံရေးတို့, အနုပညာခံစားမှုတို့ စတဲ့ ခံစားမှုပိုင်း (emotional), အသိပညာရှာမှီးမှုနဲ့ စဉ်းစားတွေးခေါ်မှုပိုင်း (mental) နဲ့ ဘာသာတရားဆည်းကပ်ခြင်းတို့ ဘဝရဲ့သစ္စာတရားကို ရှာမှီးခြင်းတို့လို စိတ်ဓာတ်မြင့်မားမှု (spiritual) ဆိုပြီး အုပ်စုခွဲကြည့်နိုင်မယ် ထင်တယ်။
*/
လို့ ရေးပေးပါတယ်။

ကိုယ့်ကိုကိုယ် အနုလုံပဋိလုံ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာပြီး ကိုယ့်ရဲ့ ဝါသနာလေးများ ဆိုပြီး ရေးလိုက်ပါပြီ။

- အားရင် အိပ်တယ်။ မအားရင်လည်း အိပ်တာပါပဲ။ (ငယ်ငယ်တုန်းက အကိုတွေက အခန်းတံခါးပေါက်ကနေ လာလာနှိုးကြတယ် မယ်ပျင်းကြီးမ ထတော့ ထတော့နဲ့။) အဲ့ဒီ အပျင်းစိတ်ကို တာဝန် ဝတ္တရားဆိုတာနဲ့ ချွန်းအုပ်ရပါတယ်။

- မအိပ်ရင်တွေးတယ်။ (ဣန္ဒြေရရနဲ့ ငြိမ်တုတ်နေပြီ ဆိုရင်တော့ ဝတ္တုတပုဒ် ဆုံးအောင် တွေးနေပြီလို့သာ မှတ်ကြပေတော့။) အတွေး အထင်ဆိုတာ အမှန်တရား မဟုတ်ပါဘူး။ အမှန်တရားနဲ့ ယှဉ်တွဲဖို့ သတိတရားကို လက်ကိုင်ပြုရပါတယ်။

- မတွေးရင် ပြောတယ်။ (ကိုယ်ပြောချင်တဲ့ဟာကို သူများ စိတ်ဝင်စားသည်ဖြစ်စေ မဝင်စားသည်ဖြစ်စေ လေရှည်နေတတ်တယ်။) ကိုယ် ပြောသမျှတွေအတွက် ကိုယ့်လိပ်ပြာ ကိုယ်လုံအောင် ကြိုးစားရင်းပေါ့။

- စာရေးတာ ဝါသနာ ပါတာတော့ ထင်းထင်းကြီးပေါ်နေပါပြီ။ (စာရေးသူတွေကို ရှေးကထက်ပိုလို့ လေးစားလာမိပါတယ်။) စာရေးသူ တယောက်ဟာ သူရဲ့ အတ္တကို ရှေ့တန်းတင် ဖော်ထုတ်ဖို့ စာတပုဒ်ကို ရေးရင်တောင် အဲ့ဒီ စာရေးသူဟာ သူ့ရဲ့ အတ္တတွေကို ခင်းကာချ ဝေမျှကာပေးလို့ပါပဲ။

ကေ, မမသီရိ နဲ့ သင်းကြည်ရေ ရေးပေးမလား ဟေ... ဝါသနာလေးတွေလေ...

Saturday, March 28, 2009

လမ္းခြဲ အၿပံဳး


အသက္ရွင္ေနလ်က္ကယ္နဲ႔
အသက္ရႈေနတာကို
ေမ့ေနခဲ့တယ္၊
ေန႔ ကို လ စားေနေပမဲ့
ႏွစ္ေတြက ေရွ႕မွာလာဦးမွာပါလို႔
အမွတ္မရွိတဲ့ ငါ...။


သတ္မွတ္ၿပီးသား တခိ်န္ရယ္
ေရာက္ၿပီကြယ္လို႔
မင္းအခ်က္ေပးေလမွ၊
ပ်ာယိပ်ာယာနဲ႔
ပင့္သက္ကို အေမာတေကာရႈ
ထြက္သက္ေတြ ျပင္းျပင္း႐ိႈက္...။


မျမင္ရတဲ့ ထပ္တူညီေတြ
ေလလႈိင္းကေန ဖမ္းဆုပ္
သိမ္းထုပ္ကာ ထားမယ္ဆိုတာယံု၊
အျပစ္အနာအဆာေတြကိုေတာ့
လ်စ္လ်ဴကာ ထားလိုက္ပါေတာ့
မ်က္လံုးခ်င္းစကားမေျပာလိုက္ရသူေရ
မင္း မငိုနဲ႔...။


ပန္းလွပါတယ္ေမ
အလြမ္းေတြသာ သယ္မသြားပါနဲ႔
အစြမ္းေတြ တေလွနဲ႔မို႔
အလွည့္က်လာေတာ့ မႏြဲ႔ၾကစတမ္းေပါ့၊
အက်ိဳးအေၾကာင္း အစံုအလင္နဲ႔
အဆိုးအေကာင္းသြန္သင္လို႔
ပီတိေတြ အဖန္ဖန္စားသံုး
ဥယ်ာဥ္ထဲမွာေလ
ဆံျဖဴလို႔ ခါးကုန္းသိတိုင္
မင္း အၿပံဳးေတြ လိႈင္ ပါေစ...။ ။


(မသီတာကို စာေရးျဖစ္ေအာင္ တြန္းအားေပးခဲ့တဲ့၊ ပညာသင္ ခရီးတခု ၿပီးဆံုးလို႔  ျပည္ေတာ္ျပန္ေတာ့မည့္ ဘေလာ့ဂါ ညီမ အတြက္~)

Wednesday, March 25, 2009

ခေါင်းဆောင်ကောင်းတို့၏ နှလုံးသား


အချုပ်အနှောင်ကို ငါမမှု။ သေမည်ကိုလည်း မစိုးရိမ်။
အကြင်သူတို့၏ မင်းဖြစ်သော ငါသည်
ထိုသူတို့၏ ချမ်းသာကို ဆောင်ပါ၏။

မြတ်စွာဘုရားသည် အလောင်းတော်ဘ၀ ပါရမီဖြည့်စဉ်အခါက ဘ၀ အမျိုးမျိုးတွင် ကျင်လည်ခဲ့ရသည်။ လူဖြစ်သည်လည်း ရှိသည်။ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သည်လည်း ရှိသည်။ တစ်ရံမူ အလောင်းတော်သည် မျောက်ဘဝ၌ ဖြစ်လေသည်။ မျောက် ရှစ်သောင်းတို့အား ခေါင်းဆောင်ကာ ဂင်္ဂါမြစ် ကမ်းနဖူးရှိ အလွန် အရိပ်အာဝါသ ကောင်းသည့် သရက်ပင်တစ်မျိုးတွင် နေကြသည်။ ထိုအပင်မှ အသီးသည် အရွယ်ပမာဏ ကြီးမား၍ အနံ့အရသာနှင့်လည်း လွန်စွာပြည့်စုံ၏။

ရံခါတွင် အကောင်းတို့သည် အဆိုးကို လက်ယပ်ခေါ်သကဲ့သို့ ဖြစ်တတ်သည်။ ဤသရက်သီးတို့ကို အကြောင်းပြု၍ မျောက်တို့၏ ပျက်စီးရာ ဖန်လာခဲ့သည်။ ဤသရက်သီးကို အလိုရှိသော ဗြဟ္မဒတ်မင်းသည် မျောက်တို့ကိုပါ သတ်ဖြတ်ရန် လေးသမားတို့အား အပင်ကို ဝန်းရံစေသည်။ မျောက်အပေါင်းတို့သည် အလွန် ကြောက်ရွံ့ကြသည်။ မျောက်မင်းသည် သာမာန်မျောက် မဟုတ်ပဲ၊ ခွန်အားဗလ ကောင်းမွန်သော မျောက်မျိုးဖြစ်ရာ၊ ဘေးလွတ်ရာ တစ်ဖက်ကမ်း ခုန်၍ ကူးနိုင်စွမ်းရှိသည်။ ကိုယ်လွတ် ရုန်း၍ ပြေးလိုက ပြေးနိုင်သည်။ သို့သော် ခေါင်းဆောင်ကောင်းဟူသည် မိမိကိုယ်ကျိုးထက် နောက်လိုက်ငယ်သားတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ဦးစား ပေးလေသည်။

အလောင်းတော်သည် မျောက်အပေါင်းတို့ကို နှစ်သိမ့်စေကာ တစ်ဖက်ကမ်းသို့ ခုန်၍ ကူးသည်။ ထို့နောက် မြစ်ကို ဖြတ်ကူးနိုင်လောက်အောင် ရှည်သော ကြိမ်နွယ်ပင်အား ရှာကာ မိမိ၏ ခါးတွင် ချည်နှောင်၏။ ထို့နောက် မျောက်တို့ရှိရာ သရက်ပင်ဆီသို့ ပြန်ကူးလာသည်။ သို့သော် နွယ်သည် အနည်းငယ်မျှတို၍နေလေရာ သရက်ပင်တွင် ချည်ကာ ကြိုးတံတားဆောက်ရန် မဖြစ်နိုင်တော့။ မိမိကိုယ်တိုင်သည်ပင် အကိုင်းဖျားတို့ကို လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် မိရုံမျှ မှီလေသည်။ ထိုအခါ မိမိအသက်ကိုမငဲ့ကွက်တော့ပဲ၊ မျောက်တို့အား မိမိ၏ ကျောကုန်းကို နင်းကျော်ကာ တစ်ဖက်ကမ်းသို့ အချိန်မီ ပြေးကြရန် မှာကြား၏။ မျောက်တို့လည်း မိမိတို့၏ အသက်သခင်ဖြစ်သော မျောက်မင်းအား ရှိခိုး၍ ရိုသေစွာ နင်းပြီး ကူးသွားကြသည်။ လောကတွင် ကျေးဇူး သိတတ်သူတို့ရှိသလို၊ ကျေးဇူး မဲ့တတ်သူတို့လည်း ရှိလေရာ ဒေဝဒတ်အလောင်း မျောက်ဆိုးသည် မိမိရန်သူ မျောက်မင်း ပျက်စီးစေရန် အခွင့်ကောင်းယူသည်။ အလောင်းတော်၏ ကျောထက်သို့ အမြင့်မှ ခုန်ချကာ ကူး၍ ပြေးသည်။ မျောက်မင်းလည်း ပြင်းစွာသော ဝေဒနာဖြစ်၍ တစ်ဦးတည်း ကျန်ရစ်လေသည်။

ထိုအဖြစ်ပျက်ကို သစ်ပင်အောက်မှ ဗြဟ္မဒတ်မင်းက စောင့်ကြည့်နေသည်။ ဗြဟ္မဒတ်မင်းသည် မျောက်တို့အား သတ်ဖြတ်မည့် ရန်သူဖြစ်သည်။ သို့သော် တိရစ္ဆာန်ပင် ဖြစ်လင့်ကစား မိမိကိုယ်ကို အနစ်နာခံ, အသေခံ၍ အများအကျိုးကို ဆောင်ရွက်သော အလောင်းတော်၏ မြင်ကွင်းက ရန်သူဗြဟ္မဒတ်မင်း၏ စိတ်နှလုံးကို သိမ်းကြုံး ယူလိုက်သည်။ မျောက်မင်းအား အပင်ထက်မှ ညင်သာစွာ ချစေ၍ အသင်သည် ထိုမျောက်တို့နှင့် မည်သို့ တော်စပ်သနည်းဟု မေး၏။

တံ မံ န တပတေ ဗန္ဓော၊ မတော မေ န တပေဿတိ။
သုခမာဟရိတံ တေသံ၊ ယေသံ ရဇ္ဇမကာရယိံ။

အချုပ်အနှောင်ကို ငါမမှု။ သေမည်ကိုလည်း မစိုးရိမ်။
အကြင်သူတို့၏ မင်းဖြစ်သော ငါသည်
ထိုသူတို့၏ ချမ်းသာကို ဆောင်ပါ၏။

အထက်ပါ ဂါထာသည် မျောက်မင်း၏ အဖြေဂါထာများထဲမှ တစ်ပိုဒ်ဖြစ်သည်။ ခေါင်းဆောင်ကောင်း၊ မင်းကောင်းသည် မိမိအကျိုးစီးပွားကို မငဲ့၊ မိမိ အသက်ကိုလည်း မငဲ့။ မိမိ အုပ်စိုးသော ပြည်သူတို့၏ အကျိုးစီးပွားကို ဆောင်ရသည်။ မိမိအား ဥပမာပြုကာ တိုင်းသူပြည်သားတို့၏ အကျိုးစီးပွားကိုဆောင်ရွက်ရန် ဗြဟ္မဒတ်မင်းအား တရားဟောဆုံးမလျှက်ပင်၊ မျောက်မင်းသည် အသက်စွန့် သွားလေသည်။ မျောက်မင်းအား ကောင်းစွာသင်္ဂြိုဟ်၍ အရိုးပြာတို့ကို စေတီတည်ထား၏။ မျောက်မင်းဆုံးမသည့် အတိုင်း ဗြဟ္မဒတ်မင်းသည် တိုင်းပြည်အား တရားနှင့်အညီ အုပ်ချုပ်သွားသည်။ မျောက်မင်းသည် မျောက်ရှစ်သောင်းတို့၏ ခေါင်းဆောင်သာ မဟုတ်တော့။ ဗြဟ္မဒတ်မင်းနှင့် ဗာရာဏသီပြည်သူတို့၏ စံပြခေါင်းဆောင် ဟုလည်း ဆိုရပေမည်။

ဧရာ(မန္တလေး)
စာညွှန်း။ သတ္တကနိပါတ်၊ ဂန္ဓာရဝဂ်၊ မဟာကပိဇာတ် (ဇ-၄၀၇)

Sunday, March 22, 2009

ဘလော့ဂ်တာ...(၁၁) အညမည

မသီတာလေ ဘလော့လေးလုပ်ပြီး စာတွေလည်းရေးရ။ ဘလော့မိတ်ဆွေတွေဆီ CBox မှာနှုတ်ဆက်လိုက်။ ပို့စ်တွေ ဖတ်လိုက်၊ ကော်မန့်တွေ ရေးလိုက်နဲ့ စိတ်ချမ်းသာပါတယ်။

ဘလော့ဂင်းရင်းနဲ့ သတိထားမိတဲ့ အချက်လေးတွေ ချရေးလိုက်ပါတယ်။

မသီတာလည်း (မကြီးမငယ်ပေမဲ့) ဘလော့ဥယျာဉ်ကြီးထဲမှာတော့ လူကြီးနေရာပဲ နေချင်ခဲ့တာပေါ့…။ အို.. ဘာပဲဖြစ်ဖြစ်.. လူငယ်တွေ စာရေးဖြစ်အောင် တဖက်တလမ်းက တွန်းအားပေးတဲ့ အနေနဲ့ ဒီလောကထဲ ငါရှိနေမယ်…။ (အမယ် လာတာ လာတာ… ကံကောင်းလို့ အောက်ခြေမလွတ်တယ်)…။ အမှန်တကယ်က လူငယ်တွေဆီက အားတွေယူဖို့ ဒီလောကထဲမှာ မသီတာ ရှိနေတာ…။

အပြင်လောကမှာ မသီတာရော ကိုဧရာပါ အပေါင်းအသင်းမိတ်ဆွေ နည်းပါတယ်။ မသီတာတို့ရဲ့ မနွေးထွေးတတ်တဲ့ ချို့ယွင်းချက်ကြောင့်ပါ။ အနားမှာ ရှိတဲ့သူကို မသက်မသာ မလုံမလဲ ဖြစ်စေတဲ့ ခံစားမှုမျိုး ပေးစွမ်းနိုင်တဲ့ မွေးရာပါ ဒီဗီဇဆိုးကို သတိထားမိလာတယ်။ လိုနေတာ သင်္ဂါရ ရသပါတဲ့ရှင်…။

ကိုယ်ကိုတိုင်က အမျိုးသမီးဖြစ်နေလေတော့ ဘလော့ဂါ အမျိုးသမီးတွေကို ပိုပြီး နားလည် နှစ်သက် စွဲလန်းမိတယ်။ ငါဘာကြောင့် မိန်းမဖြစ်နေရတာလဲ ဆိုတဲ့ ဂွကျကျမေးခွန်းရဲ့ အဖြေကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင်ရသွားပြီ ဆိုပါတော့။ နောင်ဘဝများရှိခဲ့ရင် မ,ဆိုတဲ့သတ္တဝါ မဖြစ်ပါရစေနဲ့တော့လို့ တောင်းခဲ့တဲ့ဆုကိုတောင် ယောင်ရမ်းပြီး တောင်းခဲ့တာမှန်း သေချာသွားပြီ…။

sonata-cantataရဲ့ နောက်ကွယ်က မပါမဖြစ်တဲ့ ကိုဧရာကြီးနဲ့မသီတာ တို့ရဲ့ ဒီပို့စ်မတင်ရဘူး၊ သည်စာသား မထည့်ရဘူး၊ သူကလက်နဲ့ရေးရင် ကိုယ်ကပါးစပ်နဲ့ ဖျက်၊ ကိုယ်က နှလုံးသားနဲ့ရေးရင် သူကဦးနှောက်နဲ့ ဖျက် စတဲ့ စတဲ့ ဝိရောဓိလေးတွေ… ။ အလွန် စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းပါတယ်…။

သင်ခဲ့ဖူးတဲ့ လူနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်တို့၏ အညမည သဘောတရားဆိုတာ… မသီတာသည် ဘလော့လောကနဲ့ ပရလောက အဲလေ ယောင်လို့ ပြင်ပလောက၌ စီးမျောနေသည်ဆိုဆို နစ်မြုပ်နေသည်ပဲပြောပြော အညမညတွေက ပေးလိုက်တဲ့ အသိတရားကတော့ ကိုယ်နဲ့ ကိုယ်မှလွဲသော အခြား၊ မ နဲ့ မ မှကြွင်းသော အကျန် (အကြွင်း အကျန် ဆိုတော့ ကောင်းသေးပါဘူး… ဒီအတိုင်းပဲထားလိုက်ပါ နားလည်ပါတယ်နော့)၊ လူနဲ့ လူမဟုတ်သော သတ္တဝါ အားလုံးကို ပိုမိုနားလည် တန်ဖိုးထားတတ်လာခြင်းပါ… ။

ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။

Friday, March 20, 2009

ပန်းမမ

စပယ်ဖြူတွေတောင် ပွင့်ပြီကွယ်…
ပန်းလေးတွေက အလှကိုယ်စီ ရှိကြတယ် မဟုတ်လား…။ နူးညံပြီး ချစ်စရာလည်း ကောင်းကြပြန်သေးတယ်…။
မိန်းကလေးတွေကို ပန်းလေးတွေနဲ့ ခိုင်းနှိုင်းတင်စားတာတော့ ပနံရလှတယ်လို့ ထင်မိပါရဲ့။

ဖူးရာမှငုံ၊ ငုံရာမှပွင့်၊ ပွင့်ရာမှနွမ်း၊ နွမ်းရာမှ ခြောက်၊ ခြောက်ရာမှကြွေ… သဘာဝတရားတွေကို ဖြတ်သန်းလာကြတာ အဆင့်တိုင်းရဲ့ အချိန်တိုင်းမှာ ဘယ်လိုအားမာန် ဘယ်လိုသတ္တိတွေနဲ့များ ကျော်လွှားခဲ့ကြပါလေသလဲ ပန်းမမတို့ရေ…။

ကျမတို့ မိန်းကလေးတွေမှာဖြင့် အပျိုဖော်ဝင်လို့ ဓမ္မတာရာသီလာချိန် ရောက်ပြီဆိုကတည်းက ‘မ’ မို့တဲ့ အပိုဆောင်းပေးလိုက်တဲ့ ဒုက္ခတွေ… ။

ဗိုက်ကိုက်ရပါတယ် ( လူတိုင်းသိတဲ့ ဗိုက်နာတာ မဟုတ်။ ဗိုက်အောင့်တာ မဟုတ်။) ခေါင်းကိုက်ရပါတယ်။ ပျို့အန်ချင်ပါတယ်။ မတည့်စာတွေတဲ့ ရှောင်ရပါသေးတယ်။ ဘာမှတ်နေသလဲ သေတတ်တယ် တဲ့။ ခြေမသယ်ချင် လက်မသယ်ချင်ပေမဲ့လည်း ကိုယ်ခံစားနေရတာတွေ လူသိမခံရဘူးတဲ့ ရှက်စရာ သိုပါဟဲ့ ဝှက်ပါဟဲ့…။ ဒီဝက်ခြံတွေကလည်း ပြူးနေအောင် တလုံးပြီးတလုံး အပြိုင်အဆိုင်များထွက်နေကြသလားမသိ…။ ခက်လိုက်တာနော် အဲ..အချိန်တန်လို့မှ သူမလာပြန်ရင်လည်း တဒုက္ခ။ ဒင်းတို့က ထွက်မလာကြပဲ ဗိုက်ထဲမှာ အအုပ်အသင်းဖွဲ့လို့ အဖုပဲ ဖြစ်နေကြပလား အကျိတ်ပဲ ဖြစ်နေကြပလား…။ ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နဲ့ သားအိမ်ထုတ်ရပြီ ဆိုရင်တော့ အမလေးလေး ရင်မောရပါတယ်နော်။ ဒီလ မလာသေးဘူး … မပြောရဲ မပြောရဲပေါင်တော်။ တောင်ထင် မြောက်ထင်နဲ့ ကုတ်ကမြင်း ဆိုတဲ့ အသည်းခိုက်အောင်နာရမဲ့ အဓိပ္ပါယ်ဆိုးကို သယ်ဆောင်လာတဲ့ ဝေါဟာရမျိုး နားဝနဲ့ ကြားရဖို့ မဆိုထားနဲ့ အရိပ်အခြေတောင် မမြင်ချင်ပါဘူး။

လင်ယူလို့ သားမွေးရပြန်ပါပြီ…။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်စ ဟိုဟာမစားချင် ဒီဟာမစားချင် စားဖို့မပြောပါနဲ့ အနံ့တောင်မခံချင်ပါဘူး။ ခေါင်းထဲကလည်း မူးလိုက်တာ ပျို့လိုက် အန်လိုက်…။ ဗိုက်ကြီးပူနေတာ လှလို့လားလို့။ လှတာမလှတာတွေ အသာထားဦး…။ ချွေတွေက တကိုယ်လုံး နစ်နေအောင် ထွက်ပြန်ပြီ…။ ပူလိုက်တာ ပူလိုက်တာ…။ နေရင်းထိုင်ရင်း ချမ်းပြန်ပြီဟဲ့ စောင်ခြုံလို့လည်း မလုံ။ ကလေးတိုးလို့… ကန်ပါစေ ထိုးပါစေ ကိုယ်မအိပ်ရတာ ဘာအရေးလဲ ကလေးက ကျန်းမာလို့ပဲဟာ။ သူမလှုပ်မှ ဒုက္ခ...။

အချိန်တန်တော့ မွေးရပါပြီတဲ့ မိန်းမတိုင်းမွေးလို့ ရတာပဲလို့ လွယ်လွယ်လေးမထင်ကြပါနဲ့။ ကလေးက အနေအထားမမှန်၊ အချင်းကပ်လို့ သွေးသွန်တယ် ဆိုတာမျိုးတွေ ဖြစ်လာရင်တော့ ရှုပ်ထွေးလာပါပြီ။ အသက် အန္တရာယ်နဲ့ ရင်ဆိုင်ကြရတာပါ။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်တုန်းမှာမှ ဖြစ်တဲ့ ဆီးချိုဆိုတာလည်း ရှိသေးသနော်။ ဖွားခါနီး သွေးပေါင်ချိန်တွေ တိုးနေပြီ ဆိုရင်တော့…။ ယောကျ်ားတွေ ဖောင်မစီးချင်ရင် ရကောင်းရနိုင်ပေမဲ့ သားဖွားတဲ့ မိန်းမကတော့ မီးမနေလို့ ရပါ့မလား။

သားသမီး မထွန်းကားနိုင်ပြန်ပါဘူးတဲ့… ရင်ထဲက ကျိတ်ခံစားရတဲ့ ဝေဒနာတွေ…။ ကံတရားကိုလည်း အပြစ်ပုံမချတော့ပါဘူး …။ ရရာ ရကြောင်း ခေတ်မီနည်းစနစ်တွေနဲ့ ငွေကုန်ပါစေ လူပန်းပါစေ…။

ဒီလိုနဲ့ တရွေ့ရွေ့ လေးဆယ်နားနီးရုံ ရှိသေး…။ လှချင်ပါတယ်လို့ တဆွေလုံး တမျိုးလုံး ကြွေးကြော်လာရက်နဲ့ တို့များကျမှ ရက်ရက်စက်စက် ကွက်ပြီးတော့ ထွက်ရက်ပလေ မျက်နှာပေါ်မှာမှ အမဲကွက်တွေ။ ဖုံးမရ ဖိမရ ဒီတင်းတိတ်နဲ့ မှဲ့ခြောက်တွေ။ ဘာလို့ပါလိမ့်… ဘာကြောင့်များပါလိမ့်… တားဆေးတွေကြောင့်လား… (ဆရာဝန် သောက်ခိုင်းတဲ့ ဆေးတွေကြောင့်လား)။ အကြောတွေကလည်း တက်လိုက်တာ…။ သားကြောဖြတ်ထားလို့များလား… (စကုတ်နဲ့ ကြည့်တုန်းက ဘာတွေများထိခိုက်သွားပါလိမ့်)…။

လာကတည်းက မအီမလည် ဒီဧည့်သည်… မလာချင်ပြန်ဘူး ဆိုတော့လည်း ဘယ်လာ သက်သက်သာသာ ဟုတ်ပါ့မလဲ။ ငိုချင်အောင် လုပ်လိုက်၊ ရယ်ချင်အောင်လုပ်လိုက်၊ အိပ်မပျော် စားမဝင်၊ စိတ်တွေညစ်ငြူး၊ ဖျားတာလည်း မဟုတ် နာတာလည်း မဟုတ်။ တရှောင်ရှောင်နဲ့ အမူပိုနေတယ်မထင်နဲ့။ ချိမသွားရင်ပဲ ကျေးဇူးတင်…။ ရှင်တို့ထက် သာတဲ့ ကင်ဆာဖြစ်နိုင်တဲ့ နေရာတွေ တကိုယ်လုံးမှာ တပွေ့တပိုက်ပါရှင့်…။

အူက ယောက်ျားတွေထက် ပိုတိုနေလို့ ဆိုလား… ရက်ရက်စက်စက် တွယ်ကြပြန်သေးတယ် “အူတိုမျိုး” တဲ့။ တိုရုံမက ပုတ်ပါပုတ်နေသယောင် သတ်မှတ်ထားကြတာ မသိဘူးများ မှတ်နေသလား။ သားအိမ် တခုလုံး အပို ပါတာတော့ ချီးမွမ်းဖို့ရာကျ မပွင့်တပွင့်။ ဒါတွေက မိန်းမတိုင်းဖြစ်တာ မဟုတ်ပါဘူးကွာ ဖြစ်ချင်တဲ့သူမှ ဖြစ်တာပါတဲ့…။

အစမှ အဆုံးတိုင် တို့များမတော့ သည်းခံရပါတယ်ကွယ်တို့ …သည်းခံခြင်းသည်သာ လက်ကိုင်တရား။ သည်းခံခြင်းဖြင့်သာ အောင်နိုင်ရာ…။

(ထိုထို သဘာဝက ပေးအပ်ထားသော ဘေးဒုက္ခအန္တရာယ်အပေါင်းနှင့် မိန်းမသားများကို စာနာ နားလည် ညှာတာ ထောက်ထား တန်ဖိုးထားတတ်ပါသော ပန်းချစ်သူများကို လေးစားသမှု အစဉ်ပြုလျက်~)

ခ်စ္တဲ့ သူငယ္ေလ

ေခါင္းကိုက္လို႔ ပို႔စ္ေလးေတြ အတင္က်ဲသြားတယ္။ အခုေတာ့ သက္သာလာသမို႔… သူငယ္ခ်င္းေတြကို
ခ်စ္တဲ့ သူငယ္ေလ ))) လို႔ (စႏၵယား လွထြဋ္လို အသံၾသၾသႀကီးနဲ႔) ႏႈတ္ဆက္လိုက္ပါတယ္။

က်န္ခဲ့တဲ့ Sundayက ငယ္ငယ္ကတည္းက တြဲခဲ့တဲ့ အရိပ္အကဲမသိသူနဲ႔အတူ သူငယ္ခ်င္း တေယာက္ ေလးဆယ္ေက်ာ္မွ ကံေပၚဆိုသလို သမီးဦးကေလးေမြးလို႔ သြားၾကည့္ၾကတယ္။ သူငယ္ခ်င္းေတြကလည္း မေတြ႔တာ ၾကာၿပီဆိုေတာ့ စကားေတြ ေတာ္ေတာ္ေျပာျဖစ္တယ္။ ေယာက်္ားေတြ အေၾကာင္း၊ မိန္းမေတြ အေၾကာင္း၊ ကေလးေတြ အေၾကာင္း။ မီးေနသည္ သူငယ္ခ်င္းကလည္း ကေလးရလာေတာ့ အရင္တုန္းကနဲ႔ နည္းနည္းမွ မတူေတာ့ေၾကာင္း တာ၀န္ေတြ ၀တၱရားေတြနဲ႔ ကိုယ္ေရာ စိတ္ပါ ပင္ပန္းေၾကာင္းေတြ ေျပာပါတယ္။ က်မကေတာ့ ဟုတ္တယ္ ဟုတ္တယ္ေပါ့။ ေနာက္သူငယ္ခ်င္းကေတာ့ အမယ္ အမယ္ ရင္ဖြင့္ေနတယ္ေပါ့ေလ ဆိုၿပီး တဆက္တည္းဆိုသလို ေျပာခ်လိုက္တာ “ငါသာ ကေလးရရင္ ငါ့ေယာက်္ားနဲ႔ ငါ ကြဲမွာပဲ” တဲ့… ဒီေတာ့ ဟို မီးေနသည္ သူငယ္ခ်င္းက “ဟဲ့ဟဲ့ နင္ကလည္း ဘယ့္နဲ႔ ကေလးရမွ ကြဲမွာတုန္း” ဆိုေတာ့ သူက “ဟုတ္တယ္ေလ သူလည္း မထိန္းခ်င္၊ ငါလည္းမထိန္းခ်င္ဆိုေတာ့ ကြဲမွာေပါ့” တဲ့…အဲ့လိုအဲ့လို နားမခံသာေအာင္ အရိပ္အကဲမသိ ေျပာတတ္တဲ့ သူက…

(က်မ သားဦးကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ ကာလအတြင္း ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဘာျဖစ္တယ္ဆိုတာ က်မထက္ ပို မွတ္မိတဲ့သူ။ ေလးလေက်ာ္ကတည္းက ေဆး႐ံုမွအပ္ထားတဲ့ ဗိုက္ကို တလ တခါ ပံုမွန္ check up ေတြမွာလည္း ႀကံဳသလို အေဖာ္လိုက္ေပး။ လမေစ့ေသးပဲ ကေလးကေမြးမလိုလုပ္လို႔ ေဆး႐ံုတက္ခဲ့ရတုန္းကလည္း အျပင္မွာ တေနကုန္ထိုင္ေစာင့္။ ကေလးေလးေမြးလာေတာ့လည္း သူတို႔ မဂၤလာေဆာင္တဲ့ေန႔ ေမြးတာဆိုၿပီး သည္းသည္းလႈပ္။ ကေလး လက္သည္းညွပ္။ နဖာေခ်းကေလာ္။ ကေလး ေရစ,ခ်ိဳးေတာ့မယ္ ဆိုေတာ့လည္း အိမ္ေအာက္ေျပးဆင္း ဒါလား ဒါလား မသိလို႔ ငါႏွစ္ခု စလံုး ၀ယ္လာလိုက္တယ္တဲ့
(ပံုထဲက ဇလံုႏွစ္ခုက သားႀကီး ေမြးစ ၁၉၉၈ကတည္းက သူငယ္ခ်င္း၀ယ္ေပးထားတာမို႔ သူတို႔ သက္တမ္း ဆယ္ႏွစ္ေက်ာ္ပါၿပီ)
မီးေနသည္ က်မကိုလည္း ႏို႔ေၾကာင္းမပိတ္ေအာင္ ညွစ္ရ။ ေရေႏြးပုလင္းကပ္ရ။ ဗိုက္ႀကီးပူက်န္မေနခဲ့ေအာင္ ဗိုက္စီးေပးရ။ အမ်ားႀကီးကို က်န္ပါေသးတယ္ ဥႆံုပါပဲ...။ မီးေနသည္တေယာက္ရဲ႕ ေ၀ယ်ာ၀စၥေတြကို စိုးရိမ္တႀကီး စိတ္ပါလက္ပါ လုပ္ခဲ့သူပါ။)

ပုခက္ကေလးထဲမွာ အိပ္ေနတဲ့ ေမြးကင္းစ ကေလးေလးကို ေဘးကၾကည့္ရင္း သူ မ်က္ရည္၀ဲတယ္။ အမွတ္တမဲ့ ဆိုသလို မ်က္လံုးေဒါင့္က မ်က္ရည္တခ်ိဳ႕ကို လက္ေခ်ာင္းေတြနဲ႔ ေတာက္ပစ္လိုက္တယ္။
အရိပ္အကဲမသိ အေပါက္ဆိုးသေလာက္ ဟန္ေဆာင္ကလည္း မေကာင္းဘူး…

(ကိုယ့္ပတ္၀န္းက်င္က ခ်စ္တတ္ၿပီးမွ အခ်စ္ငတ္ရ ရွာေလသူတို႔ အတြက္ ~)

Tuesday, March 17, 2009

ေမြးေန႔ လက္ေဆာင္မြန္



ကိုဧရာ့ညီက သူ႔တူျဖစ္သူ ေရခ်မ္းအတြက္ ေမြးေန႔လက္ေဆာင္အျဖစ္ (၂၀၀၅ခုႏွစ္က) ကြန္ျပဴတာနဲ႔ ဖန္တီးေပးထားတဲ့ဲ့ လက္ရာေလးပါ။ အခု ေရခ်မ္းေမြးေန႔ မေရာက္ေသးေပမဲ့-
ဘေလာ့ေပၚက မိတ္ေဆြေတြကို ဧရာသီတာမွ ေမြးေန႔လက္ေဆာင္မြန္ အျဖစ္ ထပ္ဆင့္ေ၀မွ်လိုက္ပါတယ္။

Tuesday, March 10, 2009

သံေ၀ဂ

တမလြန္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး လူတခ်ိဳ႕ကိုေမးစမ္းၾကည့္မယ္ဆိုရင္… အခ်ိဳ႕က “ေသရင္ ျပတ္စဲသြားမယ္။ … ၿပီးဆံုးသြားမယ္။ ဆိုလိုတာက decompose ျဖစ္သြားမယ္။ molecules ေတြ… atoms ေတြအျဖစ္ပဲ ဆက္ရွိေကာင္းရွိလိမ့္မယ္” လို႕ဆိုမယ္။ ‘ငါ’ ဆက္ရွိမွာ မဟုတ္ေတာ့ဘူးလို႔ အဓိပၸါယ္ရတယ္။ အခ်ိဳ႕ကေတာ့ ‘ငါ’ ဟာ တမလြန္ဘ၀မွာ တစ္နည္းနည္း တစ္ဖံုဖံုနဲ႔ေတာ့ ဆက္ရွိေနမွာပါပဲလို႔ ယူဆၾကတယ္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ “ေသျခင္းတရား”ဆို တဲ့ စည္းတစ္ခုနဲ႔ ျခားၾကည့္တဲ့အခါ၊ ‘ငါ’ ဆက္ရွိေနမယ္ (သို႔မဟုတ္) ‘ငါ’ ရွိမွာ မဟုတ္ေတာ့ဘူး ဆိုတဲ့ေကာက္ခ်က္ကို ခ်ၾကလိမ့္မယ္။

အဲဒီ ‘ငါ’ဟာ ဘာလဲ…? Descarte က “ငါ စဥ္းစားတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ (စဥ္းစားေနတဲ့) ငါရွိတယ္” တဲ့။ “ေသျခင္းတရား”ဆို တဲ့ စည္းကိုေတာင္ ေတြးၾကည့္ေနစရာ မလိုပါဘူး။ ငါရွိေနတယ္ I am, I exist ဆိုတဲ့ အေျဖတစ္ခုရွိေနတယ္။ လူအမ်ားစုအတြက္ (တကယ္ေတာ့ လူတိုင္းနီးပါးပါပဲ)… စဥ္းစားတတ္၊ သိတတ္၊ ခံစားတတ္တဲ့ ငါဟာရွိေနတယ္။
ဗုဒၶ၀ါဒက I am နဲ႔ I am not … (I exist နဲ႕ I do not exist…) ကို အစြန္းတရား ႏွစ္ပါးလို႔ ေဟာထားတယ္။ ဟုတ္တယ္ … အစြန္းတရား ႏွစ္ပါးတဲ့။ “ငါရွိတယ္”လို႔ မယူခဲ့ရင္လည္း “ငါမရွိဘူးဆိုတဲ့” တစ္ျခားအစြန္းတဖက္ကို ေရာက္သြားမယ္။ ဗုဒၶ၀ါဒက “ငါမရွိဘူး”လို႔ သင္ၾကားေပးပါသလား…? စင္စစ္… “ငါမရွိဘူး” ဆိုတာဟာ သမၼာဒိ႒ိမဟုတ္၊ … ဥေစၧဒဒိ႒ိ သာျဖစ္တယ္။ အတၱာႏုဒိ႒ိ သာျဖစ္တယ္။ တစ္နည္းဆိုရင္လည္း… “နတိၱေမ အတၱာတိ” ငါ့မွာ ငါမရွိဘူး လို႔ျမင္ေနတာပဲ။ I am ကို ျငင္းပယ္ျခင္းဟာ I am not ဆိုတဲ့ အေျဖပဲရပါသလား…? ဗုဒၶက အလယ္လမ္းကေန “ေနေသာ ဟမသၼိ” Not ‘this am I’ – ‘ဒါဟာ ငါပဲ’လို႔ ၫႊန္ျပစရာ မရွိဘူးလို႔ အနတၱလကၡဏာသုတ္မွာ ေဟာခဲ့တယ္။ “ငါ့မွာ ငါမရွိဘူး” ဆိုတာနဲ႔ “ငါလို႔ထင္ထားတာ မဟုတ္ဘူး” ဆိုတာက တူသေယာင္နဲ႔ အမ်ားႀကီးကြဲတယ္။

လူေတြဟာ “ငါရွိတယ္” နဲ႔ “ငါမရွိဘူး” ၾကားမွာပဲ ႐ႈပ္ေနၾကတယ္။ Existentialists လို႔ေခၚတဲ့ ျဖစ္တည္မႈပဓာန၀ါဒီေတြ အပါအ၀င္ေပါ့။ တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့ ကိုယ္႐ႈပ္ေနတာကို ႐ႈပ္မွန္းမသိဘူး။ ကိုယ့္ျပႆနာကို ကိုယ္ မသိဘူး။ တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့သိတယ္… ဒါေပမဲ့… ရွင္းရမဲ့အေျဖမရွိဘူး။ “ေမြးဖြားသည္ႏွင့္အမွ် ငါတည္ရွိ လာတယ္။ ဒါေပမဲ့… အဲဒီ ေမြးဖြားခ်ိန္ကစၿပီး အခ်ိန္ခ်ိန္တိုင္းမွာ… ငါဟာ ေသဖို႔ျဖစ္ႏိုင္ေနတယ္” လို ျဖစ္တည္မႈ၀ါဒီတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Heideggerက ေျပာခဲ့ဖူးတယ္။ ဒီလို… ေသျခင္းနဲ႔ေတြ႕ေပးၿပီး… ကိုယ္အ႐ႈပ္ကိုျမင္ေအာင္ၾကည့္ခိုင္းရာမွာေတာ့ ျဖစ္တည္မႈ၀ါဒဟာ ဗုဒၶ၀ါဒနဲ႔ဆင္တယ္လို႔ ဆိုႏိုင္တယ္။ တကယ္ေတာ့ ေသျခင္းတရားဆိုတာ ျဖစ္ႏိုင္ေျခေတြ အားလံုးကိုျငင္းပယ္လိုက္တဲ့ အရာပဲတဲ့…။ တနည္းေျပာရရင္… လူေတြရဲ့ ဇတ္႐ႈတ္ႀကီးဟာ (ေမ့ေနေတာင္… ဒါမွမဟုတ္ ေမ့ထားရင္ေတာင္) ေသျခင္းတရားနဲ႔ ထိပ္တိုက္ ရင္ဆိုင္ေတြ႕ေပးလိုက္တဲ့အခါ … ဘြင္းဘြင္းႀကီး ေပၚလာေတာ့တာပဲ။ အဲဒီ ကိုယ့္အ႐ႈပ္ကိုယ္ မျမင္တဲ့လူေတြကို… “ရယ္စရာေတြ႕လည္း နားမလည္ဘဲ ရယ္ေန၊ လြမ္းစရာေတြ႕လည္း နားမလည္ဘဲ လြမ္းေနၾကတဲ့လူေတြ … လူအစစ္မဟုတ္တဲ့လူေတြ (Inauthentic men)” လိ႔ု ျဖစ္တည္မႈ၀ါဒီေတြက ခပ္နာနာေလး ႐ႈတ္ခ်တယ္။ ဒါေပမဲ့ ျဖစ္တည္မႈ၀ါဒီေတြ ကိုယ္တိုင္ကလည္း အဲဒီအ႐ႈပ္ကို ရွင္းႏိုင္မဲ့… ေျဖေဆး မရွိေလေတာ့ “ကိုယ္ေသေန႔ကို ေစာင့္ေနရတဲ့ ေရာဂါသည္တစ္ဦး”လို သနားစရာပါပဲ။

လူေတြက… ေသျခင္းတရားကို ေၾကာက္ၾကတယ္။ အရပ္ထဲမွာ ဆိုရင္ “ေသ” စကားေျပာရင္… “ဟဲ့ ေကာင္ေလး… နိမိတ္မရွိ၊ နမာမရွိ” လို႔ လူႀကီးေတြက ႀကိမ္းေမာင္းတတ္ၾကတယ္။ မေၾကာက္ပါဘူး ဆိုသူေတြကလည္း… “အို… လူတိုင္းေသၾကရတာပဲ။ ငါတစ္ေယာက္တည္း ေသရတာမဟုတ္ဘူး” ဆိုၿပီးေတာ့ ေသျခင္းတရားက ထြက္ေျပး ေနၾကတယ္။ “နိစၥဓူ၀အလုပ္ေတြ၊ အေပ်ာ္အပါးေတြ၊ ပန္းခ်ီဆြဲတာ၊ ေရွးေဟာင္းေႏွာင္းျဖစ္ေတြျပန္ၿပီး စားၿမံဳျပန္တာ…. စသျဖင့္၊ စသျဖင့္ေတြနဲ႔ အခ်ိန္ေတြကို ေက်ာ္လြန္ၿပီး… ကိုယ့္ရဲ႕ ေသျခင္းတရားကို ေမ့ေလ်ာ့ထားၾကတယ္”တဲ့။ ဒါကိုပဲ ျဖစ္တည္မႈ၀ါဒီေတြက … သနားစရာလူေတြ၊ လူစင္စစ္ မျဖစ္ေသးတဲ့ လူေတြလို႔ ကင္ပြန္းတတ္လိုက္ၾကတယ္။

လူေတြက ေသျခင္းတရားကို “အမဂၤလာ၊ နိမိတ္ဆိုး” အျဖစ္ယူဆၾကတယ္။ ျမန္မာျပည္က စာေရးဆရာတစ္ဦးက စာေပေဟာေျပာပြဲတစ္ခုမွာ ေျပာဖူးတယ္။ က်ဳပ္တို႔ႏိုင္ငံက မတိုးတက္ဆို… အိမ္တကာလိုလိုမွာ… “ငါသည္မုခ်ေသရမည္၊ အခ်ိန္ပိုင္းသာလိုေတာ့သည္” ဆိုတဲ့ေဆာင္ပုဒ္ေလးကပ္ထားတာ ေတြ႕ေနရတယ္တဲ့။ ဗုဒၶကေတာ့ အဲဒီ ေသျခင္းတရားကို ျမင္ၿပီး၊ ေတာထြက္သြားတယ္။ ဗုဒၶစာေပေတြမွာ ေသျခင္းတရားကို “နိမိတ္ႀကီးေလးပါး” ထဲက တစ္ပါးအေနနဲ႔ ေတာင္ အေရးတယူျပဳရတယ္။ အျမင္ျခင္းက ကြာတယ္။ ဗုဒၶက ေသျခင္းတရားကို အၿမဲႏွလံုးသြင္းရမဲ့တရားလို႔… အဘိဏွသုတ္မွာ ေဟာထားတယ္။

တကယ္ေတာ့ ေသျခင္းတရားဆိုတာဟာ… အလြန္လြယ္ကူတဲ့ အရာတစ္ခုပါ။ တစ္ေလာကပဲ … မိတ္ေဆြတစ္ဦး ဦးေႏွာက္ ေသြးေၾကာေပါက္ၿပီး ဆံုးသြားတယ္။ လတ္တေလာမွာပဲ… ညီအရင္းနဲ႔မျခား အတူေန အတူႀကီးျပင္းလာခဲ့တဲ့ ၀မ္းကြဲညီတစ္ေယာက္… အသည္းကင္ဆာနဲ႔ ဆံုးသြားျပန္တယ္။ သတင္းကို အမွတ္မထင္ပဲ ၾကားလိုက္ရေတာ့… အရမ္းကို ၀မ္းနည္းသြားတယ္။ အဲဒီထက္… အရမ္းကိုတုန္လႈပ္သြားၿပီး… ဘယ္လိုမွ မယံုႏိုင္သလိုျဖစ္သြားတယ္။ “လူဆိုတာ ေသမ်ိဳးပဲ… အခ်ိန္မေ႐ြးေသႏိုင္တာပဲ”… လို႔ theoretically လက္ခံထားတယ္ ဆိုေပမဲ့၊ တကယ္တမ္း ႀကံဳလာရင္… ရင္ဆိုင္ရဲ ပါရဲ႕လား။ ေသျခင္းတရားဆိုတဲ့ သေဘာဟာ မိမိနဲ႔ နီးစပ္လာတာနဲ႔ အမွ်… ေခ်ာက္ခ်ားစရာတစ္ခု ျဖစ္လာတယ္။ “လူဆိုတာ ေသမ်ိဳးပဲ” ဆိုတာဟာ objective truth အေနနဲ႔ မွန္ေပမဲ့… ကိုယ္နဲ႔သိပ္ မဆိုင္တဲ့ ယုတၱိေဗဒအဆိုတစ္ခုလို … အေတာ္ေလး အသက္ကင္းမဲ့တဲ့… အမွန္တရား ျဖစ္ေနတယ္။ “ငါ ေသရေတာ့ မွာပါလား”… “ငါနဲ႔ နီးစပ္သူ တစ္ဦးဦး ေသရေတာ့မွာ ပါလား”… ဆိုမွ objective truth ေဘာင္ကလြန္လာၿပီး subjective truth နယ္ထဲ၀င္လာတယ္။ ေၾကာက္တယ္ဆိုတာ… တစ္ခုခုျဖစ္မွာ ေၾကာက္တာ။ “ငါ ရွိေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး”… “ငါနဲ႔ ခြဲရေတာ့မယ္” လို႔ စိုးရိမ္တာ...။

တကယ္ေတာ့ ဗုဒၶက အဘိဏွသုတ္ ေန႔စဥ္ပြားခိုင္းတာဟာ … ေသျခင္းတရားကို ေၾကာက္ဖို႔ မဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ့္ ျပႆနာ ကိုယ္ျမင္ဘို႔။ တစ္ခုခု လုပ္ဖို႔ လိုေနၿပီဆိုတဲ့…. sense of urgency ၀င္ဖို႔။ … သံေ၀ဂရဖို႔။ သံေ၀ဂမွ အစပင္… သတိတရား၀င္… အနိစၥ လကၡဏာျမင္… ဒုကၡ အစစ္အမွန္တြင္(တြင္)… အနတၱ လကၡဏာထင္(ထင္ရွား)…

“ငါလို႔ထင္ထားတာ မဟုတ္ဘူး”

(7 December, 2002 က ခ်ေရးထားေသာ အေတြးမ်ား)
ဧရာ(မႏၲေလး)

Friday, March 6, 2009

အဓိက႐ုဏ္း ႏွိမ္နင္းေရး


မ်က္ရည္ယိုဗံုး, တုတ္, ဒိုင္း, ေသနတ္မ်ားသံုးသည့္ အဓိက႐ုဏ္းႏွိမ္နင္းေရး အေၾကာင္း မဟုတ္ပါ။ လုပ္ငန္းခြင္အတြက္ Conflict Resolution သင္တန္းတစ္ခုတက္ရင္း ဗုဒၶဘာသာ တရားေတာ္မ်ားထဲက အဓိကရဏသမထ (အျငင္းပြားမႈ ၿငိမ္းေအးေစျခင္း) အေၾကာင္းမ်ားကို ဆက္စပ္ စဥ္းစားမိ၍ ျဖစ္သည္။

“အသက္တစ္ရာ မေနရေသာ္လည္း အမႈတစ္ရာ ေတြ႔ရတတ္သည္” ဆိုေသာစကားအတိုင္း အိမ္တြင္းေရး ကေတာက္ကဆေလးမ်ားမွအစ လုပ္ငန္းခြင္, စီးပြားေရး, လူမႈေရး, ႏိုင္ငံေရးတို႔တြင္ ပဋိပကၡမ်ား ႀကံဳေတြ႔ရတတ္သည္။ ျမတ္စြာဘုရားရွင္၏ သံဃာ့အဖြဲ႔အစည္း အတြင္း၌ပင္ ပဋိပကၡ, အျငင္းပြားမႈမ်ား မလြဲေရွာင္သာ ႀကံဳေတြ႔ရေလသည္။ ၀ိနည္းႏွင့္ သုတၱန္ ေဒသနာေတာ္မ်ားတြင္ ထုိသို႔ အျငင္းပြားမႈမ်ား၏ အေျခခံ အေၾကာင္းအရင္း, ခ်ည္းကပ္ပံုႏွင့္ မည္သို႔ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းရမည္ဟူေသာ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားကို ေဟာၾကားထားပါသည္။ သံဃာ့ထုအတြင္းမွ institutionalized conflict မ်ိဳးကို ေျဖရွင္းရန္အတြက္ ရည္႐ြယ္၍ ေဟာၾကားျခင္း ျဖစ္ေသာ္လည္း လူ႔ေဘာင္ဘ၀ အမႈကိစၥမ်ားကို ေျဖရွင္းရာတြင္ အလွ်ဥ္းသင့္သလို နည္းမွီ အသံုးျပဳႏိုင္ပါသည္။

**** ****

အျငင္းပြားမႈ ၄-မ်ိဳး
(၁) အမွားအမွန္ အျငင္းပြားမႈ (၀ိ၀ါဒါဓိကရဏ)
(၂) ရဟန္းတစ္ပါးပါးအား ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္တို႔ က်ဴးလြန္ေဖာက္ဖ်က္သည္ဟု စြတ္စြဲေသာအမႈ (အႏု၀ါဒါဓိကရဏ)
(၃) ရဟန္းတစ္ပါးပါးက ၀ိနည္းသိကၡာပုဒ္တို႔ က်ဴးလြန္ေဖာက္ဖ်က္မိေသာ အမႈ (အာပတၱာဓိကရဏ)
(၄) သံဃာအဖြဲ႕အစည္း ကိစၥမ်ားေဆာင္႐ြက္ရာတြင္ အျငင္းပြားမႈ (ကိစၥာဓိကရဏ)

အျငင္းပြားေၾကာင္း ၆-ပါး
(၁) အမ်က္ေဒါသထြက္၍ ရန္ၿငိဳးဖြဲ႕တတ္ျခင္း
(၂) သူ႔ေက်းဇူးကို ေခ်ဖ်က္၍ ဂုဏ္ၿပိဳင္တတ္ျခင္း
(၃) မနာလို၀န္တိုျခင္း
(၄) ဟန္ေဆာင္ လွည့္စားတတ္ျခင္း
(၅) ယုတ္မာေသာ အလိုရွိ၍ အယူမွားျခင္း
(၆) တစ္ယူသန္ျခင္း

အျငင္းပြားမႈ ေျဖရွင္းနည္း ၇-မ်ိဳး
(၁) သမၼဳခါ၀ိနည္း (face-to-face resolution)

‘သံ’သည္ ေပါင္းဆံုျခင္း, ‘မုခ’သည္ မ်က္ႏွာဟု အဓိပၸါယ္ရသည္ (သံ + မုခ = သမၼဳခ)။ သမၼဳခါ၀ိနည္းသည္ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ေတြ႕ဆံု ေျဖရွင္းေသာ နည္းျဖစ္သည္။ ျပႆနာတစ္ခုျဖစ္လာလွ်င္ ထိုျပႆနာကို မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းျခင္းသည္ ေျဖရွင္းနည္း အားလံုးတို႔တြင္ ပထမဆံုး အဆင့္ျဖစ္သည္။ ‘မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ရင္ဆိုင္ေတြ႔ဆံုျခင္း’ သည္ အျငင္းပြားသူခ်င္း ရင္ဆိုင္ေတြ႔ဆံုျခင္း (ပုဂၢလသမၼဳခတာ) သာမက အဖြဲ႕အစည္းမ်က္ေမွာက္တြင္ ေတြ႔ဆံုျခင္း (သံဃသမၼဳခတာ), တရားမွ်တမႈကို ေရွး႐ႈျခင္း (ဓမၼသမၼဳခတာ), စည္းမ်ည္းဥပေဒမ်ားကို ေရွး႐ႈျခင္း(၀ိနယသမၼဳခတာ) တို႔လည္းပါ၀င္သည္။

အကယ္၍ ေတြ႔ဆံုေျဖရွင္းရာတြင္ မေျပလည္ပဲ အေျခအျမစ္မရွိေသာ အျပန္အလွန္ျငင္းခံုမႈမ်ားသာျဖစ္ေနပါက အမႈကို သံဃာ့အဖြဲ႔အစည္းအား အပ္ႏွံ၍ သံဃာက အရည္အခ်င္းရွိေသာ ရဟန္းအား ခံုသမာဓိလူႀကီးအျဖစ္ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ရသည္။ ယေန႔ေခတ္တြင္ ေကာ္မရွင္ဖြဲ႔စည္း၍ ဂ်ဴရီလူႀကီးခန္႔အပ္ျခင္းႏွင့္ ဆင္သည္။ ယင္းသို႔ ဂ်ဴရီလူႀကီးေရြးခ်ယ္၍ အမ်ားသိေစရန္ေၾကညာျခင္းအား ၀ိနည္းေဒသနာတြင္ ‘ဥဗၺာဟိကာယ’ ကမၼ၀ါစာဖတ္သည္ဟု ေခၚသည္။

(၂) ေယဘုယ်သိက၀ိနည္း (resolution by the vote of majority)

အကယ္၍ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္၍ ေျပလည္ေအာင္ မေျဖရွင္းႏိုင္ပါက ေယဘုယ်သိက၀ိနည္းကို သံုးရသည္။ `ေယဘုယ်’ သည္ ‘အမ်ား’ ဟုအဓိပၸါယ္ရသည္။ အမ်ားသေဘာတူညီမႈကို ရယူေျဖရွင္းျခင္းျဖစ္သည္။ အမ်ားသေဘာတူညီမႈကို မဲခြဲေသာစနစ္ျဖင့္ ေဆာင္႐ြက္သည္။ ေရွးအခါက မဲခြဲဆံုးျဖတ္ရာတြင္ျဖစ္ေစ, အလွဴခံပစၥည္းမ်ားကို ေ၀ျခမ္းရာတြင္ျဖစ္ေစ ၀ါးျခမ္းျပားေလးမ်ား, တုတ္ေခ်ာင္းေလးမ်ားအား အသံုးခ်၍ စာေရးတံမဲ ဟုေခၚသည္။ မဲခြဲရာတြင္လည္း (၁) လ်ိဳ႕၀ွက္မဲခြဲျခင္း, (၂) နားရင္းသို႔ကပ္၍ တိုးတိုးေျပာကာ မဲခြဲျခင္း, (၃) ပြင့္လင္းစြာ အမ်ားေရွ႕တြင္ မဲခြဲျခင္းဟု သံုးမ်ိဳးရွိသည္။ မဲေပးမည့္သူသည္ ဆႏၵ, ေဒါသ, ေမာဟ, ဘယာဟူေသာ အဂတိေလးပါး ကင္းစင္ရသည္။ ထိုအျပင္ မဲေပးေသာ ရဟန္းအား ေခ်ာက္လွန္႔ျခင္း, အျပစ္တင္႐ႈတ္ခ်ျခင္းတို႔ မျပဳလုပ္ရ။

(၃) သတိ၀ိနည္း (acquittal on basis of conscious innocence)

အကယ္၍ တစ္စံုတစ္ဦးက မတရားသျဖင့္ အေျခအျမစ္မရွိပဲ မွားယြင္းစြာ စြတ္စြဲျခင္းခံရပါက အစြတ္စြဲခံရသူသည္ သံဃာ့အဖြဲ႔အစည္းအလယ္တြင္ မိမိသည္ ဤအျပစ္မ်ိဳး က်ဴးလြန္ခဲ့ျခင္းကို မမွတ္မိပါဟု ျငင္းဆို၍ မိမိအား သတိ၀ိနည္းေပးရန္ ေတာင္းခံရသည္။ အကယ္၍ ဤရဟန္းသည္ အမွန္တကယ္ အျပစ္ကင္းစင္သူျဖစ္ပါက သံဃာထုက လက္ခံျခင္းျဖင့္ အျပစ္ကို ေျပေပ်ာက္ေစႏိုင္သည္။

(၄) အမူဠႇ၀ိနည္း (acquittal on basis of past insanity)

အကယ္၍ တစ္စံုတစ္ဦးအား အျပစ္ကို စြတ္စြဲခံရသည့္အခါတြင္ ထိုအျပစ္ကို ႐ႈးသြပ္ စိတ္ေဖာက္ျပန္ေသာအခ်ိန္တြင္ က်ဳးလြန္မိ၍ မမွတ္မိပါက ထိုသို႔ ႐ူးသြပ္ေတြေ၀ျခင္း (အမူဠႇ)ကို အေၾကာင္းျပဳ၍ ေျပၿငိမ္းေစေသာနည္းကို အမူဠႇ၀ိနည္းဟုေခၚသည္။

(၅) ပဋိညာတကရဏ (acquittal by confession)

သံဃာက စစ္ေၾကာသည္ျဖစ္ေစ, မစစ္ေၾကာသည္ျဖစ္ေစ၊ မိမိတြင္ အျပစ္ရွိပါက ထိုအျပစ္အား သံဃာအလယ္တြင္ ေတာင္းပန္၍ ေနာင္တြင္ ေစာင့္ထိန္းပါမည္ဟု ၀န္ခံျခင္းျဖင့္ ေျပၿငိမ္းေစေသာနည္း ျဖစ္သည္။

(၆) တႆပါပိယသိကာ၀ိနည္း (procedure for the obstinate people)

စြတ္စြဲမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ သံဃာက စစ္ေဆး ေမးျမန္းေသာအခါ ေကာင္းစြာမေျဖပဲ ေရွာင္လြဲ၍ေနေသာ ရဟန္းအား ယုတ္မာေသာရဟန္း အျဖစ္သတ္မွတ္၍ ေျဖရွင္းေသာ နည္းျဖစ္သည္။ တႆပါယိယသိက ကံျပဳသည္ဟုေခၚသည္။

(၇) တိဏ၀တၳာရက၀ိနည္း (procedure of covering with grass)

မစင္ကို ျမက္ျဖင့္ဖံုးအုပ္သကဲ့သို႔ ေသးငယ္ေသာ ျပစ္မႈမ်ားအား ဖံုးအုပ္ကာ ႏွစ္ဖက္ျငင္းခံုေနၾကေသာ ရဟန္းမ်ား ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေစေသာ နည္းျဖစ္သည္။ အခ်င္းခ်င္းအျပန္အလွန္ သင္ပုန္းေခ် လိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။

အခ်ိဳ႕ေသာ ျပႆနာအမ်ားစုသည္ ႀကီးေလးေသာ ျပႆနာမ်ားမဟုတ္ပဲ တစ္ဖက္ႏွင့္တစ္ဖက္ ပံုႀကီးခ်ဲ႕ အျငင္းပြား ေနၾကျခင္းျဖစ္သည္။ ယင္းသို႔ အေပၚယံျပႆနာမ်ားအား တစ္ယူသန္ျငင္းခံုေနၾကပါက အမိႈက္ကစ ျပႆာဒ္မီးေလာင္ ဆိုသကဲ့သို႔ သံဃာ့အဖြဲ႔အစည္းအတြင္း ဂိုဏ္းဂဏ ကြဲျပားမႈမ်ား ျဖစ္ေစႏိုင္သည္။ ထိုအခါတြင္ ကၽြမ္းက်င္လိမၼာေသာ ရဟန္းက ၾကား၀င္ ေစ့စပ္ေျဖရွင္းရသည္။ ကြဲျပားမႈမ်ားထဲမွ တူညီမႈတို႔ကို စဥ္းစားဆင္ျခင္ရသည္။ ျငင္းခံုေနေသာ အုပ္စုထဲမွ ေျပာဆိုရလြယ္မည့္ ရဟန္းကို ရွာေဖြခ်ဥ္းကပ္ရသည္။ ထိုရဟန္းမွစ၍ အမွားအမွန္ကို ရွင္းလင္းျပသကာ ညီညြတ္ေစရန္ ေျပာေဟာရသည္။ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ လက္ခံႏိုင္ပါက ေသးဖြဲေသာကိစၥရပ္မ်ားအား အာဃာတမထားပဲ ေမ့ေပ်ာက္ခြင့္လြတ္ရသည္။

***** *****

ဗုဒၶၫႊန္ၾကားခဲ့ေသာ ပဋိပကၡေျဖရွင္းနည္းမ်ားအားျပန္၍ အက်ဥ္းခ်ဳပ္သံုးသပ္ပါက မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ေတြ႔ဆံု ေျဖရွင္းျခင္းသည္ မည္သည့္ ျပႆနာမ်ိဳးအတြက္မဆို ဦးစြာက်င့္သံုးရမည့္ နည္းလမ္းျဖစ္သည္။ ၀ိ၀ါဒကြဲျပားမႈမ်ားအား ေျဖရွင္းရာတြင္ မ်က္ႏွာစံုညီ ေတြ႔ဆံုေျဖရွင္း၍ မေျပလည္ပါက အဂတိကင္းစြာ အမ်ားသေဘာတူ မဲခြဲ၍ ေျဖရွင္းရသည္။ မိမိတြင္ အျပစ္တစ္စံုတရာ က်ဴးလြန္မိပါက အမ်ားေရွ႕တြင္ ၀န္ခ်ေတာင္းပန္ရသည္။ ေနာင္တြင္ ေစာင့္စည္းပါမည္ဟု ကတိေပးရသည္။ မိမိမက်ဴးလြန္သည့္ စြတ္စြဲခ်က္မ်ိဳးျဖစ္က အမ်ားေရွ႕တြင္ မိမိ၏ ႐ိုးသားျဖဴစင္မႈကို ေၾကညာေျဖရွင္းရသည္။ မိမိ ႐ူးသြပ္ စိတ္ေဖာက္ျပန္ခ်ိန္တြင္ က်ဴးလြန္ခဲ့ေသာ အမႈမ်ိဳးျဖစ္က အဖြဲ႔အစည္းက လက္ခံခြင့္လြတ္ႏိုင္သည္။ ေသးငယ္ေသာ အျပစ္မ်ား, ကိစၥရပ္မ်ားအတြက္ တစ္ဦးႏွင့္ တစ္ဦး သင္ပုန္းေခ် ခြင့္လြတ္ၾကရသည္။ အကယ္၍ အျပစ္ရွိသည္ကို ၀န္မခံပဲ မ႐ိုးမသား ျငင္းဆန္ေနပါက ထိုပုဂၢိဳလ္အား ယုတ္မာသူအျဖစ္ အဖြဲ႕အစည္းကသတ္မွတ္၍ ထိုသူ၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ားကို ယုတ္သိမ္း အျပစ္ေပးရသည္။

စာၫႊန္း။

မဇၩိမနိကာယ္၊ ဥပရိပဏၰာသ၊ ေဒ၀ဒဟ၀ဂ္၊ သာမဂါမသုတ္
မဇၩိမနိကာယ္၊ ဥပရိပဏၰာသ၊ ေဒ၀ဒဟ၀ဂ္၊ ကိႏၲိသုတ္
၀ိနည္းစူဠ၀ါ၊ သမထခႏၶက

Vinaya Texts - translated by Hermann Oldenberg

ဧရာ (မႏၲေလး)

Wednesday, March 4, 2009

Free English Course for Parents - Occupation

ကျမ English Course ဆက်တက်နေတုန်းပါ သင်တန်းမပြီးသေးပါဘူး။ တာထွက်ကောင်းပေမဲ့ အဖျားရှူးတတ်တဲ့ အလေ့ရှိသူမို့ သင်တန်းအကြောင်း ပို့စ်ရေးဖြစ်ဖို့ မဆိုထားနဲ့ ခေါင်းထဲတောင် အရောက်အပေါက် နည်းနေပါပြီ။ သင်တန်းကပဲ တဝက်ကျိုးလာလို့ပဲလား။ ဒါမှမဟုတ် ဆရာ အပြောင်းအလဲတွေကြောင့်ပဲလား…။

သင်တန်း ၅ပတ်- အကြိမ်အားဖြင့် ၁၀ ကြိမ် အပြီးမှာ ကျမတို့ကို သင်တဲ့ ဆရာတွေ အပြောင်းအလဲ လုပ်ပါတယ်။ ဟိုဘက်အတန်းသင်နေတဲ့ ဆရာတွေနဲ့ ကျမတို့ အတန်းကို သင်နေတဲ့ ဆရာတွေ switch လုပ်ပါတယ်။ ပထမအသုတ်မှာတော့ အားလုံးက ဆရာမတွေ ဖြစ်ကြပြီး အခုအသုတ်မှာတော့ Vinod Sabnani ဆိုတဲ့ ခပ်ငယ်ငယ် ဆရာတစ်ယောက်ပါလာတယ်။ နာမည်ကြည့်ပြီး ဘာလူမျိုးလည်း ဆိုတာ ခန့်မှန်းနိုင်ပါတယ်။ နောက်ကျမ မိတ်ဆက်ပေးပြီးဖြစ်တဲ့ ဆရာမ ၀၀ကြီး Miranda။ နောက် country styleတွေ ဝတ်တတ်တဲ့ Nadja Pizzo။ တရုတ်လူမျိုးပေမဲ့ Pronunciation တော်တော်လေးပီသတဲ့ ကလေးတွေကို စပြတဲ့ ဆရာမနဲ့ တူတဲ့ Joanne နဲ့ အခုချိန်ထိ ကျမ နာမည် မသိသေးတဲ့ တရုတ်လူမျိုး ဆရာမ ဆိုပြီး ငါးယောက်ဖြစ်ပါတယ်။

ဆရာ ဆိုတာ ကိုယ့်ကိုကိုယ်ကိုရော၊ တပည့်တွေကိုပါ လျှော့မတွက်ဖို့ လိုပါတယ်။ အရှေ့ထွက်နေတဲ့ ဆရာတစ်ယောက်ရဲ့ မျက်ဝန်းဟာ နွေးထွေးဖို့ လိုတယ်။ အခြေခံအားဖြင့် ရိုးသားမှုကို ပေါ်လွင်နေဖို့လိုပါတယ်။ ဆရာတစ်ယောက် ဘာတွေကို ပြောပြီး၊ ဘယ်လို အမူအယာတွေ လှုပ်ရှားနေတယ် ဆိုတာ အသာထားလို့ အသံနေအသံထား, မျက်ဝန်းအကြည့်တို့နဲ့တင် တပည့်ရဲ့ အာရုံကို သင်ခန်းစာနဲ့ သက်ဆိုင်စွာ နေစေမလား၊ အဝေးကို လွှင့်ထုတ်ထားစေမလားဆိုတာ တတ်နိုင်ပါတယ်။ (ကျမရဲ့ အမြင်တွေသာ ဖြစ်ပါတယ်။)

အမည်မသိဆရာမရဲ့ စာသင်ချိန်မှာပါ။ ဆရာမက လူတွေရဲ့ ရုပ်ပုံလေးတွေ ထောင်ထောင်ပြပြီး သူတို့ အပြင်အဆင်ကြည့်ပြီး ကျမတို့က Doctor, Soldier, Teacher စသဖြင့် ပေါ့လေ… Occupation တွေကို ပြောရပါတယ်။ နောက် ဆရာမက လေ့ကျင့်ခန်း လုပ်ခိုင်းပါတယ်။ လူတွေအများကြီးပါတဲ့ ရုပ်ပုံ အကြီးကြီးပေးပြီး Occupation တွေရေးထားတဲ့ label လေးတွေ လိုက်ကပ်ခိုင်းပါတယ်။ ကျမ စိတ်ထဲကနေ “Occupation… what people do” လို့ ပြောနေမိပါတယ်။ ဒီမှာ စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတာက label တွေမှာ mother, father, parent ဆိုတာတွေ ပါလာတာပါပဲ။ တသက်နဲ့ တစ်ကိုယ် mother ဆိုတာ Occupation လို့ တစ်ခါမှ မကြားခဲ့ဖူးပါဘူး။ သွက်သွက်လက်လက်ရှိတဲ့ အိန္ဒိယကျောင်းသူ Aakansha က “what! mother; we all are working 24hr a day without pay” ဆိုပြီး mother ဆိုတာ Occupation အဖြစ် သူမ ဘယ်လို အကြောင်းကြောင့် သတ်မှတ်ရပါမလဲ ဆိုတာကို ဆရာမနဲ့ အခြေအတင် ငြင်းပါတယ်။ Aakansha အသံက ဝဲ၀ဲ။ ဆရာမ အသံက လုံးလုံး။ သူတို့ ဘာတွေပြောနေကြမှန်း ကျမ နားမလည်ခဲ့ပါဘူး။ Mother ဆိုတာ Occupation မှန်း ကျမလည်း မရှင်းမရှင်းပေမယ့် ဝဲ၀ဲလုံးလုံးနဲ့ပဲ အိမ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ (အောင်မယ် ငါက အလုပ်နဲ့ အကိုင်နဲ့ ဆိုပြီး စိတ်ထဲမှာ ပျော်သလိုလိုတော့ ဖြစ်သား ဒါပေမဲ့ မတင်မကျကြီးပါလေ။)

နောက်တော့မှ ကိုယ့်ဘာသာစကားနဲ့ပြောလို့ရတဲ့ အိမ်ကဆရာ ကိုဧရာကို မရှင်းတာလေး မေးမိတော့…
“Occupation ဆိုတာ ဘာလဲ။ ဘုန်းကြီးတွေမှာ Occupation ရှိလား” တဲ့ ပြန်မေးပါလေရော။
သိသလောက်လေး မရဲတရဲ ခပ်တိုးတိုးပြန်ဖြေပါတယ် “Religious Adviser” ပေါ့ (ဘာတွေရှိသေးလည်းလို့လဲ ဦးနှောက်သေးသေးလေးကို ဖျစ်နေ ညှစ်နေတုန်း…)
“ပြောဖူးသားပဲ။ ပိုက်ဆံရမှ အလုပ် မဟုတ်ပါဘူး ဆိုတာ။ သွား… ဟိုတစ်ခါ ဖတ်ခိုင်းထားတဲ့ Siddhatha စာအုပ်သွားယူ။ ဖတ်ခိုင်းရင် မဖတ်ဘူး။”
သူ့ဖာသာ စာအုပ်ကို ယူလာပြီး ဖတ်ခိုင်းတဲ့ စာမျက်နှာက
ဂျာမန် စာရေးဆရာ Hermann Hesse ရေးတဲ့ Siddhatha (သိဒ္ဓတ္ထ- ဆရာပါရဂူ မြန်မာဘာသာပြန်ဖူးပါတယ်) မှ သမဏတစ်ပါးဖြစ်တဲ့ Siddhartha နဲ့ ကုန်သည် တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ Kamaswami တို့ အပြန်အလှန် စကားပြောခန်းပါ။
…
“I possess nothing” said Siddhartha, “if that is what you mean. I am certainly without possessions, but of my own free will, so I am not in need.”
“But how will you live if you are without possessions?”
“I have never thought about it, sir. I have been without possessions for nearly three years and I have never thought on what I should live.”
“So you have lived on the possessions of others?”
“Apparently. The merchant also lives on the possessions of others.”
“Well spoken, but he does not take from others for nothing, he gives his goods in exchange.”
“That seems to be the way of things. Everyone takes, everyone gives. Life is like that.”
“Ah, but if you are without possessions, how can you give?”
“Everyone gives what he has. The soldier gives strength, the merchant goods, the teacher instruction, the farmer rice, the fisherman fish.”
“Very well and what can you give? What have you learned that you can give?”
“I can think, I can wait, I can fast.”
“Is that all?”
“I think that is all.”
…
…
Mother နဲ့ Occupation, Hermann Hesse ရဲ့ Siddhartha ထဲက စကားတွေ ဘယ်လိုဆက်စပ်နေသလဲ ဆိုတာတော့ ဘလော့လာ ပရိသတ်တို့ လိုသလိုသာ တွေးသွားပါတော့။
http://dictionary.reference.com/ search box မှာ occupation လို့ ရိုက်ထည့်လိုက်ရင် အရှင်းဆုံးလို့တော့ မပြောပါနဲ့နော်…

ပုံကို Visual Thesaurus မှယူပါသည်။

မာတာသီတာ

Monday, March 2, 2009

တစ်ခါတုန်းက တလွဲ၊ အခုတော့ အမှတ်တရ

ကိုဧရာ တစ်ယောက်လွဲပုံများကတော့ မှတ်မှတ်ရရ… ။

ကိုဧရာတစ်ယောက် အလုပ်ကနေ မကြာခဏဆိုသလို ခရီး သွားရပါတယ်။ မသီတာ မနာလိုမဖြစ်ပါဘူး။ သူ ပြောပြထားဖူးတယ်လေ… သူငယ်ငယ်တုန်းက မြေပုံစာအုပ်ထဲကနေ ကမ္ဘာ့မြေပုံကို ပုံဆွဲစက္ကူတွေပေါ်မှာ စကေးကိုက် ချဲ့ဆွဲပြီး စာရွက်တွေ ဆက်ဆက်ယူတယ်တဲ့။ အဲဒီမြေပုံအကြီးကြီးကို အိမ်မှာ ချိတ်ဆွဲထားတော့ နာတာရှည်မကျန်းမမာဖြစ်နေတဲ့ သူရဲ့အဖေက “သားရဲ့ မြေပုံကြီးက ဟန်ကျလိုက်တာ။ ဖေဖေက အဲဒီမြေပုံကြီးကို ကြည့်ပြီး မေတ္တာပို့ရတာ ပိုပြီးအာရုံရတယ်” လို့ မကြာခဏပြောသတဲ့။ ခရီးသွားဖို့ ထုတ်ပိုးပေးရင်း “ရှင်က အဲဒီအကျိုးတွေ ပေးနေတာ နေမှာ” လို့ပဲ ပြောဖြစ်ပါတယ်။ ပြန်လာတိုင်းလည်း သီတာ့ဖို့ လက်ဆောင်ဆိုပြီး (သူသွားခဲ့တဲ့ နိုင်ငံတွေမှာ ရောက်နေတဲ့ မသီတာသူငယ်ချင်းတွေဆီက သူနဲ့ အကြုံထည့်ပေးလိုက်တဲ့) ပါလာတတ်ပါတယ်။ သားတွေ အတွက်တော့ သူဝယ်လာတာတဲ့ ကစားစရာတွေနဲ့ စာအုပ်တွေ။ ဟင်းးးး အဲ့ဒီလူကိုတော့လေ… ။

ဒီတစ်ခါသွားရမှာတော့ ပြင်သစ်တဲ့…။
ကို ကျမဖို့ အနွေးထည် လှလှလေး တစ်ထည်လောက် ဝယ်ခဲ့နော်။
ဘာအရောင်လဲ။
အဖြူရောင်။
ဆိုက်ကရော။
ကို့ဆိုက်လောက်ပေါ့.. ကိုနဲ့ကျမ ကိုယ်လုံးချင်းမှ သိပ်မကွာတာ။ ကိုနဲ့ တိုင်းဝယ်ရင်တောင် ရတယ်။
အင်း...


ပြင်သစ်နိုင်ငံက တောမြို့လေးတစ်မြို့ကို သွားရတာပါ။ သူတည်းရတဲ့ နေရာက မြို့လည် အစည်ကားဆုံး နေရာက တည်းခိုခန်းတစ်ခုမှာ။ အဲဒီနားတဝိုက်မှာ စာအုပ်ဆိုင်တစ်ဆိုင်, သေနတ်ဆိုင်တစ်ဆိုင်, အဝတ်အထည်ဆိုင်တစ်ချို့နဲ့ စားသောက်ဆိုင်တစ်ချို့ရှိတဲ့ ဈေးတန်းလေးတစ်ခုရှိတယ်။ ကိုဧရာလည်း မသီတာမှာလိုက်တဲ့ အနွေးထည်ဝယ်ဖို့အရေး ဆိုင်တွေရှေ့ လျှောက်ပြန်သံပေး ခြေအေးဝမ်းယောင် အကြိမ်ကြိမ် လုပ်နေမိပါသတဲ့။

လူထုဒေါ်အမာ လေသံနဲ့ပြောရရင် ပြင်သစ်ဆိုတာက ဖက်ရှင်နိုင်ငံကလား… တောမြို့လေးက ဆိုင်မှာတောင် အဆင်တွေက အဆန်းသားတဲ့။ ပထမအပတ်တော့ ဆိုင်ရှေ့က မယောင်မလည် ဟိုကြည့်ဒီကြည့်နဲ့ ဘယ်ဆိုင် ဝယ်ရပါ့မလဲဆိုပြီး window shopping ပဲလုပ်နေသတဲ့။ တစ်မြို့လုံးမှာ ဆိုင်လေးက နည်းနည်းပဲရှိတဲ့ ဈေးတန်းဆိုတော့ ညနေခင်းတိုင်ရင် ဆိုင်ရှေ့မှာ ဖြတ်ရင်းငေးငေးသွားတတ်တဲ့ သူ့ကို အရောင်းစာရေးမတွေကတောင် မှတ်မိနေမလား မဆိုနိုင်ဘူးဆိုဘဲ။

အဲ… တစ်ရက်လားမတော့ (ပြန်ဖို့ရက်ကလည်း နီးလာပြီဆိုတော့) စိတ်ကို ဒုန်းဒုန်းပိုင်းပြီး သင့်တော်မယ်ထင်တဲ့ ဆိုင်တစ်ဆိုင်ထဲ ဝင်လိုက်တော့တယ်။ ဝယ်တော့မယ်တဲ့ ဝယ်တော့မယ်… ကိုဧရာအတွက်ကတော့ မဟာစွန့်စားခန်းကြီးပေါ့ရှင်။ အရောင်းစာရေးမလေးတွေကလည်း ပျူပျူငှာငှာ ဆီးကြိုကြပါသတဲ့။ ဒါပေမဲ့ သူကပြင်သစ်စကား မပြောတတ်တော့ သူ့ဟာသူပဲ လှည့်လည်ကြည့်ရှုနေပါတယ်။ … တွေ့ပါပြီ မသီတာမှာလိုက်တဲ့ အဖြူရောင်လေး…ဒီဇိုင်းလေးကလည်း အမိုက်စား … ။ အဲ… ဆိုက်က… (“ကိုနဲ့ တိုင်းဝယ်ရင်တောင် ရတယ်” ဆိုတာကို သတိရပြီး) အဲ့သဟာကလေးကို ကောက် ဝတ်လိုက်ပါလေရော။  အဲ့ဒီမှာတင် အရောင်းစာရေးမလေးတွေ သူဆီရောက်လာကြပြီး… ဘာတွေမှန်း မသိဘူး သူကို ပြောသတဲ့။ ဒါက အမျိုးသမီးတွေအတွက်လို့ ပြောတာလို့တော့ ထင်တာပဲတဲ့။ ကိုဧရာကလည်း “ငါ့မိန်းမအတွက် ဝယ်မလို့၊ ဆိုက်မသိလို့ ဝတ်ကြည့်တာလို့” အင်္ဂလိပ်လို ပြန်ဖြေရှင်းသပေါ့။ ဒါပေမဲ့ မရွှေအရောင်းစာရေးမတွေက နားလည်ဟန်မတူဘူး။ ခေါင်းတရမ်းရမ်း လက်တခါခါနဲ့ပဲ တွင်တွင်ကြီး မဟုတ်ကြောင်း ပြောနေတော့တယ်။ ဒီတော့ ကိုဧရာကလည်း နားမလည်တဲ့ အတူတူဆိုပြီး ဂရုစိုက်မနေတော့ပဲ ကိုယ်လုံးပေါ်မှန်ရှေ့သွားပြီး ခပ်တည်တည်နဲ့ ဟိုဘက်လှည့်ကြည့်လိုက် ဒီဘက်လှည့်ကြည့်လိုက် လုပ်နေတုန်း... စိတ်ရှည်ပုံမရတော့တဲ့ အရောင်းစာရေးမတစ်ယောက်က အနားရောက်လာပြီး သူ့လက်ကို ဆွဲခေါ်သွားတော့တယ်... ကိုဧရာလည်း အူကြောင်ကြောင်နဲ့ ပါသွားရတာပေါ့လေ။ ဘယ်ခေါ်သွား သလဲဆိုတော့... အမျိုးသားဝတ်စုံတွေထားတဲ့section ဖြစ်နေတော့မှ… သြော်… လုံခြုံရေးဆီခေါ်သွားတာမဟုတ်လို့ တော်ပါသေးရဲ့ သက်ပြင်းချရတယ်။ ကိုဧရာကလည်း အခုနက အရောင်းစာရေးမလေး ဟန်အတိုင်း “အမျိုးသားဝတ် ဝယ်ဖို့မဟုတ်ရကြောင်း” ခေါင်းတရမ်းရမ်း လက်တခါခါပြန်လုပ်ပြပြီး၊ အနွေးထည်လေးကို ချွတ်, ကောင်တာဆီ အမြန်ယူသွားပြီး ငွေချေဝယ်လိုက်တော့တယ်။ ငွေရှင်းနေတုန်းလည်း လူတွေက သ့ူကို ဝိုင်းကြည့်နေကြသေးသတဲ့လေ။ (သူတို့စိတ်ထဲက... ဒီလူ့နှယ် တူလည်းမတူဘူးလို့ ပြောနေကြတာနေမှာပေါ့)။

အဲ့ဒီ အနွေးထည်ဆိုပြီး သူဝယ်လာတဲ့ အင်္ကျီ …. မသီတာ ဝတ်လိုက်တော့ …
ဘယ်နေရာမှ မဝတ်ရဲလို့ အမှတ်တရပဲ သိမ်းထားလိုက်ရပါတော့တယ်ရှင်။

***tg ရေ ရေးချင်လျက် လက်တို့ ရေးလိုက်ပြီနော်။